ระบบดูแลสุขภาพจิตแบบอสมดุลและการกีดกันทางสังคม

บทคัดย่อ

บทความวิชาการนี้ต้องการเสนอให้เห็นประเด็นเรื่องการกีดกันทางสังคมที่เกิดขึ้นกับผู้มีประสบการณ์โรคจิตเวชในระบบสุขภาพจิตแบบอสมดุล นับตั้งแต่ ค.ศ. 1970 เป็นต้นมานโยบายสุขภาพจิตในระดับโลกให้ความสำคัญไปที่กับปรับเปลี่ยนระบบดูแลด้านสุขภาพจิตจากเดิมที่ให้บริการในโรงพยาบาลจิตเวชไปสู่การให้บริการในชุมชนซึ่งจำเป็นต้องเปลี่ยนทั้งโครงสร้างการกระจายทรัพยากรและความคิดที่เป็นแก่นของการเปลี่ยนแปลงซึ่งพัฒนามาจากความคิดของนักวิชาการยุคหลังสมัยใหม่นิยม ท่ามกลางการเปลี่ยนแปลงของนานาประเทศ ประเทศไทยเป็นประเทศยังคงให้ความสำคัญกับโรงพยาบาลจิตเวชในขณะที่พยายามสร้างระบบบริการด้านสุขภาพจิตในชุมชนประหนึ่งว่าให้ความสำคัญกับทั้งบริการในโรงพยาบาลและบริการในชุมชนโดยการสร้างเครือข่ายสุขภาพจิตในชุมชน พร้อมทั้งกล่าวว่าประเทศเคยผ่านกระบวนการลดความเป็นสถาบันมาแล้ว ดังนั้นบทความชิ้นนี้พยายามเสนอว่าแม้จะมีการพัฒนาบริการสุขภาพจิตในชุมชน แต่โดยภาพรวมระบบดูแลด้านสุขภาพจิตของไทยก็ยังคงให้ความสำคัญกับโรงพยาบาลเป็นหลักและตกอยู่ภายใต้ชุดความคิดดั้งเดิมหรือที่ในบทความเรียกว่าระบบดูแลด้านสุขภาพจิตแบบอสมดุล ซึ่งระบบนี้ได้พยายามเข้าไปเบียดขับความรู้ชุดอื่นในชุมชน สร้างความเหลื่อมล้ำให้เกิดขึ้นในการบำบัดรักษาและการจ้างงาน รวมถึงไม่ได้ทำให้การกีดกันระหว่างกันในชุมชนหายไป