อัตลักษณ์ชาติพันธุ์ และการสื่อสารภาพตัวแทนผ่านสื่อในบริบทของการท่องเที่ยวโดยชุมชน
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความนี้ทบทวนการนำเสนอภาพตัวแทนและอัตลักษณ์ของกลุ่มชาติพันธุ์ผ่านสื่อในบริบทการท่องเที่ยวโดยชุมชน โดยเน้นบทบาทของสื่อทั้งในฐานะผู้ “สะท้อน” และ “สร้าง” ภาพแทน ซึ่งมีอิทธิพลต่อการรับรู้ของสาธารณชนและการกำหนดอัตลักษณ์เชิงการท่องเที่ยว การสังเคราะห์ข้อมูลจากงานศึกษาที่ผ่านมา พบว่า ในอดีตกลุ่มชาติพันธุ์มักถูกนำเสนอในฐานะคนชายขอบที่มีภาพตัวแทนล้าหลังและด้อยพัฒนาในสื่อกระแสหลัก อย่างไรก็ตามภายใต้บริบทของการท่องเที่ยวโดยชุมชน อัตลักษณ์ของกลุ่มชาติพันธุ์ได้ถูกนำเสนอใหม่ในฐานะสินค้าทางวัฒนธรรม ที่มีคุณค่าและความแปลกใหม่เพื่อตอบสนองความคาดหวังของตลาดท่องเที่ยว ซึ่งนำไปสู่การก่อรูปของอัตลักษณ์เชิงท่องเที่ยวที่ผสมผสานระหว่างวัฒนธรรมดั้งเดิมกับภาพตัวแทนที่ออกแบบเพื่อการบริโภค ที่เป็นผลจากการต่อรองระหว่างชุมชนชาติพันธุ์ ผู้ผลิตสื่อ นักท่องเที่ยว และนโยบายของรัฐ บทความเสนอว่า การพัฒนาแนวทางการนำเสนอชาติพันธุ์ ผ่านสื่ออย่างยั่งยืนควรมุ่งเน้นการส่งเสริมสื่อแบบมีส่วนร่วมที่ให้ชุมชนมีสิทธิในการนิยามและควบคุมอัตลักษณ์ของตนเอง พร้อมทั้งพัฒนาศักยภาพในการผลิตเนื้อหาผ่านแพลตฟอร์มดิจิทัล เพื่อลดการพึ่งพาสื่อภายนอก และส่งเสริมความเข้าใจข้ามวัฒนธรรมอย่างแท้จริง การให้ชุมชนมีบทบาทในการกำหนดภาพตัวแทนของตนเอง จึงถือเป็นหัวใจสำคัญของการพัฒนาการท่องเที่ยวโดยชุมชนในระยะยาว
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
Ahmed, R. (2021). Media representations of Muslim identity in
Western television. Journal of Media Studies, 34(2), 145-160.
Anderson, R. (2019). Ethnic identity and media representation:
A cross-cultural perspective. Journal of Media and Ethnic Studies, 15(2), 45-60.
Chumueangpak, M. (2017). Media production of the Pga K'nyau
ethnic group: A case study on the use of social media to disseminate culture and counteract social bias. Master’s thesis, Chiang Mai University.
Cohen, E. (1988). Authenticity and commoditization in tourism.
Annals of Tourism Research, 15(3), 371-386.
Community-based Tourism Institute. (2013). Community-based
tourism standard manual (1st ed.). Chiang Mai: Wanida Printing.
Department of Tourism, Thailand. (2024). CBT Thailand standard.
Retrieved from https://www.dot.go.th
Duangjai, N. (2012). Commercial cultural resource management: A
case study of Thai cultural festivals and events in department stores. Parichart Journal (Special Edition), Proceedings of the 22nd Academic Conference, Thammasat University.
Eoseewong, N. (2021). Identity is not fixed: It involves power and
constant negotiation. Matichon Weekly. Retrieved from https://www.matichonweekly.com/column/article_474398
Hall, C. M. (1997). Tourism in the Pacific Rim: Development,
impacts, and markets. Melbourne: Pearson Education
Australia (Tertiary).
Hall, S. (2022). Diversity in television: A study of representation
and inclusion. Media and Society Journal, 29(4), 88-
Jaspal, R., & Cinnirella, M. (2012). The construction of ethnic
identity: Insights from identity process theory. Ethnicities, 12(5), 503-530. https://doi.org/10.1177/1468796811432689
Jindakul, N. (2021). Tourism influencers on social media: The
impact of credibility on attitudes and behavioral intentions [Master’s thesis, Silpakorn University]. Retrieved from https://ithesis-ir.su.ac.th/dspace/bitstream/123456789/5232/1/641220032.pdf
MacCannell, D. (1976). The tourist: A new theory of the leisure
class. New York: Schocken Books.
Montri, P., & Panrod, W. (2021). Intention to watch live-streamed online bullfighting. Journal of Interdisciplinary Research, 9(2), 63-72.
Murphy, P. E. (1985). Tourism: A community approach.
New York: Routledge.
Nagel, J. (1994). Constructing ethnicity: Creating and recreating
ethnic identity and culture. Social Problems, 41(1),
-176. https://doi.org/10.2307/3096847
Niruttimatee (Phaisancharoenlap), K. (2025). Influencer marketing strategies for promoting secondary cities tourism. Journal of Social Sciences Innovations, 2(1), 48-59. https://doi.org/10.14456/jssi.2025.5
Park, J., et al. (2020). Stereotypes in film: The impact
of Hollywood on global perceptions of ethnicity. Film Studies Quarterly, 26(2), 112-130.
Phasayawan, S. (2019). Ya Doo homestay: Commoditization of Lahu
everyday life, house and ethnic representation. Journal of Social Sciences, Chiang Mai University, 22(2), 199-228.
Phonhathawin, K., & Thaowchalee, S. (2021). The impact of
cultural tourism on the Hmong ethnic group in Ruam Thai Pattana subdistrict, Phop Phra district, Tak province. MCU Journal of Social Development, 6(1), 103-110.
Photphrueksanan, N. (2012). Community-based tourism and rural
development in Thailand. Bangkok: Thammasat University Press.
Rakornsillap, P. (n.d.). I am “ethnic”: The role of ethnic youth in
cultural heritage preservation. Sirindhorn Anthropology Center (Public Organization). Retrieved from https://sac-research.sac.or.th/uploads/article//2024_20240920130721-1.pdf
Saechua, S. (2020). The strategic communication planning process for marketing campaigns through key opinion leaders on social media. Journal of communication and innovation NIDA, 7(2), 1-23.
Salazar, N. B. (2012). Tourism imaginaries: A conceptual approach. annals of tourism research, 39(2), 863-882. https://doi.org/10.1016/j.annals.2011.10.004
Samarak, P., & Burakajornkul, N., Thongla, P. (2022). Economic
impacts of community-based tourism in Bang Sa Kao subdistrict, Laem Sing district, Chanthaburi province. Ramphaipanee Research Journal, 16(1), 46-57.
Sarabun, A. (2021). Communication for participatory community
development: A case study of Thung Bu Lang subdistrict -administrative organization, Thung Wa district, Satun province. (Master’s thesis). Thaksin University.
Savasri, N., & Poonon, M. (2019). A research report on the study of
cultural tourism business development in Maha Sarakham province towards a creative economy city. Maha Sarakham: Maha Sarakham Rajabhat University, Research and Development Institute.
Scheyvens, R. (2002). Tourism for development: empowering
communities. The University of Michigan: Prentice Hall.
Shivaniphat, P., & Nillawannapha, R. (2021). Linguistic strategies for
communicating otherness’s ideology in the ethnic discourse. Journal of Humanities and Social Sciences Nakhon Phanom University, 11(2), 261-271.
Smith, A. (2019). Black Panther and the redefinition of African
identity in global cinema. African Studies Review, 45(3), 78-95.
Special Area Management and Sustainable Tourism Development Organization (Public Organization). (2016). Criteria for community-based tourism development in Thailand. Bangkok. Retrieved from https://www.dasta.or.th/th/article/104
Srihiran, W. (2021). Community-based participatory communication
innovation for promoting tourism in Ranong province. Journal of Research and Development Institute, Bansomdejchaopraya Rajabhat University, 16(2), 277-288.
Sukcharoen, W. (2012). The portrayal of ethnic groups in the
media and its impact on public perception: A case study of the Karen people. (Master’s thesis, Chulalongkorn University). http://cuir.car.chula.ac.th/dspace/bitstream/123456789/20861/1/vipada_su.pdf
Tajfel, H., & Turner, J. C. (1979). An integrative theory of intergroup conflict. In W. G. Austin, & S. Worchel (Eds.), The social psychology of intergroup relations (pp. 33-37). Monterey, CA: Brooks/Cole.
The Administrative Organization for Special Area Development for
Sustainable Tourism (Public Organization). (2023). Guidelines for promoting community-based tourism through digital media. Tourism Authority of Thailand Publishing.
Tong-intarach, T. (2021). The participatory process in promoting
and developing local cultural diversity of the Thai Song
Dam community in Chumphon Province. Journal of Social
Sciences and Buddhist Anthropology, 6(12), 241-258.
Tosun, C. (2000). Limits to community participation in the tourism
development process in developing countries. Tourism Management, 21(6), 613-633.
Tourism Authority of Thailand (TAT). (2018). Community-based
tourism development in Thailand. Bangkok: TAT.
Tourism Authority of Thailand. (2022). Community-based tourism
development in Thailand: Policies and strategies. Bangkok: TAT.
United Nations Development Programme (UNDP). (2020). Tourism
and local economic sustainability: Case studies from Southeast Asia. UNDP.
United Nations World Tourism Organization (UNWTO). (2021).
Guidelines for community-based tourism and sustainable development. UNWTO.
Wannataworn, A. (2014). Alternative media: An arena of
participation for negotiating cultural identities of ethnic groups in Thailand. Retrieved from https://www.academia.edu/10528924/
Wetchawong, D. (2011). The presentation process of Yuan ethnic
identity in the tourism context through the folk cultural hall and riverside market: A case study of the Yuan community in Ton Tan subdistrict, Sao Hai district, Saraburi province. Journal of Information and Learning, 22(3), 131-143.
Witoonphan, N. (2024). The influencer influence on social media: Facebook, Instagram, and TikTok that affects consumers' decision to choose restaurant services in Bangkok. Journal of Political Science, Suan Sunandha Rajabhat University, 7(1),63-77.
Wongsanithi, W. (2021). The voice of Karen: Changing personal
identity ethnicity under the context of community-based tourism. Journal of Social Research, 44(2), 169-199.
Yodbun, W. (2008). Ethnic identity in the context of tourism: A case
study of Ruammitr Village, Mueang District, Chiang Rai Province. Journal of Studies in the Field of Humanities, 15(1), 126-139.
