แนวทางการพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้หลักสูตรภัยพิบัติ โดยใช้บริบทเป็นฐาน

Main Article Content

ธีรวัฒน์ กุลต๊ะ
สุวดี อุปปินใจ
พูนชัย ยาวิราช
ไพรภ รัตนชูวงศ์

บทคัดย่อ

สมรรถนะด้านการจัดการเรียนรู้ของครู หมายถึง ความรู้ ความสามารถ ทักษะและบุคลิกภาพในการจัดการเรียนรู้ซึ่งเป็นผลมาจากความรู้ความเข้าใจของครูต่อเนื้อหาวิชา การสอนและการเรียนรู้ ประสบการณ์ที่มีในการออกแบบ และบูรณาการการจัดการ ความรู้ให้เหมาะสมกับเนื้อหา เพื่อให้ผู้เรียนเรียนรู้ได้เต็มศักยภาพ จากการศึกษาพบว่า 1) แนวทางการพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้ของครูประกอบด้วย ด้านการสร้างและพัฒนาหลักสูตรสถานศึกษา ด้านการออกแบบการเรียนรู้ ด้านกระบวนการจัดการเรียนรู้ ด้านการใช้สื่อ แหล่งเรียนรู้ และนวัตกรรมทางการศึกษา ด้านวัดผลและประเมินผลการจัดการเรียนรู้
2) กระบวนการพัฒนาสมรรถนะมีดังนี้ ขั้นตอนที่ 1 สร้างความตระหนักในการพัฒนาสมรรถนะ ขั้นตอนที่ 2 สำรวจและวิเคราะห์ความต้องการจำเป็นในการพัฒนาสมรรถนะ ขั้นตอนที่ 3 วางแผนการพัฒนาสมรรถนะ ขั้นตอนที่ 4 การดำเนินการพัฒนาสมรรถนะ ขั้นตอนที่ 5 การประเมินผลและสะท้อนผลการพัฒนา 3) กระบวนการจัดการเรียนรู้โดยใช้บริบทท้องถิ่นเป็นฐาน มีดังนี้ ขั้นตอนที่ 1 การเชื่อมโยงความสัมพันธ์ ขั้นตอนที่ 2 ระบุปัญญาและตั้งสมมุติฐาน ขั้นตอนที่ 3 การเรียนรู้จากประสบการณ์ ขั้นตอนที่ 4 การเรียนรู้แนวคิดสำคัญ ขั้นตอนที่ 5 การสรุปผลการเรียนรู้ 4) ปัจจัยสนับสนุนให้เกิดความสำเร็จในการพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้ของครู มีดังนี้ ปัจจัยด้านครูผู้บริหารสถานศึกษา ปัจจัยด้านทรัพยากร และปัจจัยด้านนโยบายของหน่วยงานต้นสังกัด

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
กุลต๊ะ ธ., อุปปินใจ ส., ยาวิราช พ., & รัตนชูวงศ์ ไ. (2025). แนวทางการพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้หลักสูตรภัยพิบัติ โดยใช้บริบทเป็นฐาน. วารสารสมาคมพัฒนาวิชาชีพการบริหารการศึกษาแห่งประเทศไทย (สพบท.), 7(2), 536–549. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/JAPDEAT/article/view/278424
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

จินดา พราหมณ์ชู. (2553). การพัฒนากิจกรรมการเรียนรู้โดยใช้บริบทเป็นฐาน เรื่อง อัตราการเกิดปฏิกิริยาเคมี สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5. วิทยานิพนธ์วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาเคมี มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.

ชรอยวรรณ ประเสริฐผล. (2558). รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะด้านการจัดการเรียนรู้ของครูใหม่โรงเรียนเอกชนประเภทสามัญศึกษา. วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยนเรศวร.

ธนกฤต อั้งน้อย. (2563). รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะครูใหม่ในศตวรรษที่ 21ตามแนวคิดโรงเรียนเป็นองค์การแห่งการเรียนรู้. http://www.edu.nu.ac.th/th/news/docs/download/2020_06_23_15_09_59.pdf

นิลุบล สู่พาณิช. (2549). แนวทางการปฏิบัติงานสำหรับผู้ปฏิบัติงานภาคสนามในการจัดการความเสี่ยงจากภัยพิบัติโดยอาศัยชุมชนเป็นฐานในประเทศไทย. คลังวิชา.

ปิยนุช สุวพงษ์. (2559). การวิเคราะห์องค์ประกอบสมรรถนะดานการจัดการเรียนรู้ของครูศูนย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยจังหวัดร้อยเอ็ด. โรงพิมพ์อิสาณออฟเซทการพิมพ์.

ประภัทร์ กุดหอม. (2562). การพัฒนาหลักสูตรเสริมตามแนวคิดเมตาคอกนิชันและการเรียนรู้โดยใช้บริบทเป็นฐานเพื่อเสริมสร้างทักษะและกระบวนการทางคณิตศาสตร์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5. วารสารบัณฑิตวิทยาลัยพิชญทรรศน์, 3(06), 91-98.

ประยูร บุญใช้. (2563). สมรรถนะการจัดการเรียนรู้เพื่อพัฒนาผู้เรียนในศตวรรษที่ 21 ของครูประถมศึกษา. วารสารเซนต์จอห์น, 22(33), 240-258.

พระมหาตุ๋ย ขนฺติธมฺโม. (2564). บทบาทครูในศตวรรษที่ 21 “ครูผู้สร้างคน”. วารสารภาวนาสารปริทัศน์, 1(03), 13-21.

พวงเพ็ญ อินทรประวัติ. (2564). สมรรถนะของครู 4 ด้านที่ส่งผลต่อการเรียนรู้ของผู้เรียนมากที่สุด. วารสารวิชาการศึกษาศาสตร์มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ, 22(1), 180-195.

ไพรฑูรย์ สินลารัตน์. (2557). คิดวิเคราะห์สอนและสร้างได้อย่างไร. สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

มณฑลธน ไชยเสน. (2562). การพัฒนารูปแบบการพัฒนาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้ของครูโรงเรียนในสังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ด้วยกระบวนการวิจัยศึกษาบทเรียน. วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารและพัฒนาการศึกษา มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.

มานิตย์ นาคเมือง. (2552). รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะประจำสายงานของครูผู้สอนในสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน. วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยนเรศวร.

มารุต พัฒผล. (2558). การพัฒนารูปแบบการเสริมสร้างศักยภาพการจัดการเรียนรู้ของครูโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดน. http://he02.tci-thaijo.org/index.php/Veridian-E-Journal/article/view/31785

รหัส ติ๊บแปง. (2562). วิจัยปฏิบัติการเพื่อพัฒนาการจัดกิจกรรมการเรียนรู้แบบบริบทเป็นฐาน เรื่อง อัตราส่วนและร้อยละ ที่ส่งเสริมความสามารถในการเชื่อมโยงทางคณิตศาสตร์ สำหรับนักเรียนชนเผ่าชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2. http://www.edu.nu.ac.th/th/news/docs/download/2020_06_10_15_28_30.pdf

ศูนย์เครือข่ายงานวิเคราะห์วิจัย และฝึกอบรมการเปลี่ยนแปลงของโลกแห่งภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้. (2553). การสร้างขีดความสามารถของชุมชนใยการรับมือผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและความเสี่ยงในอนาคต. สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

สกล ตั้งเก้าสกุล. (2560). การพัฒนาชุดกิจกรรมทางคณิตศาสตร์ตามแนวคิดการใช้บริบทเป็นฐานร่วมกับการสร้างแบบจำลองทางคณิตศาสตร์เพื่อส่งเสริมความสามารถในการเชื่อมโยงความรู้คณิตศาสตร์และเจตคติต่อวิชาคณิตศาสตร์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3. วารสารอิเล็กทรอนิกส์ทางการศึกษา, 12(3), 442-458.

สุภาภรณ์ กิตติรัชดานนท์. (2553). รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะของครูสู่ความเป็นครูมืออาชีพในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเชียงใหม่ เขต 2. องค์การค้า สกสค.

สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2554). การจัดการภัยพิบัติและการฟื้นฟูบูรณะหลังการเกิดภัย. เพชรรุ่ง.

อนงค์นาถ เคนโพธิ์. (2562). การพัฒนารูปแบบการนิเทศเพื่อเสริมสร้างสมรรถนะการจัดการเรียนรู้ในโรงเรียนประถมศึกษา. วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารและพัฒนาการศึกษา มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.

อนันต์ เถื่อนเนาว์. (2561). บทบาทของครูกับการเรียนการสอนในศตวรรษที่ 21. วารสารมหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา, 10(2), 937-943.

Council,British. (2011). Teaching Skills Inspiring Teaching Excellence. เข้าถึงได้จาก https:// www.britishcouncil.vn/sites/default/files/teaching-skills-global-standard-211112.pdf

Crawford, L.M. (2001). Teaching Contextually: Research, Rationale, and Techniques for Improving Student Motivation and Achievement. CCI Publishing, Inc., Texas.

Hasegawa,K. (2012). The Relationship of The Teacher’s Instructional Competencies to The Students’ Academic Performance. Don Bosco College.

SEFEROGLU, S.S. (2011). Teaching Competencies of Teacher Candidates. Hacettepe University.

Puplampu, V.A. and Ross C. (2017). Nursing faculty and student transition to a contextbased learning curriculum. Journal of Nursing Education and Practice, 10(01), 54-65.

Warren,Thomas B. (2006). The influence of science standard and regulation on teacher quality and curriculum renewal: an Australia perspective. Lap-Information Age Publishing, Inc.