การบริหารตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงสู่ความยั่งยืนในสถานศึกษาขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาศรีสะเกษ เขต 4

Main Article Content

มัสยา บูคะธรรม
รองศาสตราจารย์ ดร.พงษ์ศักดิ์ ทองพันชั่ง
ศาสตราจารย์พิเศษ สมาน อัศวภูมิ

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ศึกษาสภาพการบริหารตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงในสถานศึกษาขนาดเล็ก (2) เปรียบเทียบสภาพการบริหารตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง จำแนกตามตำแหน่ง ประสบการณ์ วุฒิการศึกษา และอำเภอที่ตั้งของสถานศึกษา และ (3) ศึกษาแนวทางการพัฒนาการบริหารตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงสู่ความยั่งยืนในสถานศึกษาขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาศรีสะเกษ เขต 4 กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ผู้บริหารสถานศึกษาและครู จำนวน 254 คน ได้มาโดยการสุ่มแบบแบ่งชั้น เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสอบถามเพื่อการวิจัยและแบบสัมภาษณ์เพื่อการวิจัย สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การทดสอบค่าที การทดสอบค่าเอฟ การทดสอบเชฟเฟ่ และการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า (1) สภาพการบริหารตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงโดยภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด (2) การเปรียบเทียบสภาพการบริหารตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง จำแนกตามตำแหน่ง และวุฒิการศึกษาไม่แตกต่างกัน ส่วนจำแนกตามประสบการณ์และอำเภอที่ตั้งของสถานศึกษาแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 และ (3) แนวทางการพัฒนาควรเริ่มจากการกำหนดนโยบายที่ชัดเจน บูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงในแผนปฏิบัติงานประจำปี ส่งเสริมการมีส่วนร่วม พัฒนาหลักสูตรและกิจกรรมการเรียนรู้เชิงบูรณาการ พัฒนาบุคลากรอย่างต่อเนื่อง จัดการสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้ และเสริมสร้างความร่วมมือกับภาคีเครือข่ายเพื่อความยั่งยืนของสถานศึกษา

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
บูคะธรรม ม., ทองพันชั่ง พ., & อัศวภูมิ ส. (2026). การบริหารตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงสู่ความยั่งยืนในสถานศึกษาขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาศรีสะเกษ เขต 4. วารสารสมาคมพัฒนาวิชาชีพการบริหารการศึกษาแห่งประเทศไทย (สพบท.), 8(3), 62–75. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/JAPDEAT/article/view/286897
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงศึกษาธิการ. (2560ก). แผนการศึกษาแห่งชาติ (พ.ศ. 2560–2579). พริกหวานกราฟฟิค.

กระทรวงศึกษาธิการ. (2560ข). แผนพัฒนาการศึกษาของกระทรวงศึกษาธิการ ฉบับที่ 12 (พ.ศ. 2560–2564). http://www.kknpeo.moe.go.th/2018/wp-content/uploads/2018/11/เล่มแผนพัฒนาการศึกษาของกระทรวงศึกษาธิการ-ฉบับที่-12-พ.ศ.-2560-2564-1-1.pdf

กระทรวงศึกษาธิการ. (2562). พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542 (ฉบับแก้ไขเพิ่มเติม). https://www.moe.go.th/backend/wp-content/uploads/2020/10/1.-พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ-พ.ศ.2542-ฉ.อัพเดท.pdf

กาญจนา เงารังษี. (2559). การศึกษากับการพัฒนาที่ยั่งยืน. วารสารสมาคมนักวิจัย, 21(2), 13–18.

เกษม วัฒนชัย. (2548). ธรรมาภิบาลกับบทบาทของคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน. พิมพ์ดี.

เกษม วัฒนชัย. (2558). ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงกับความเข้มแข็งของโรงเรียน. ธนธัชการพิมพ์.

จารุรัตน์ ปลื้มชัย. (2561). การบริหารจัดการสถานศึกษาตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงในโรงเรียนสังกัดสำนักบริหารงานการศึกษาพิเศษ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. วารสารการบริหารการศึกษาและภาวะผู้นำ มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร, 7(25), 283–292.

ฐิติพร สะสม. (2563). การปรับใช้หลักธรรมทางพุทธศาสนาเพื่อการบริหารงานในสังคมปัจจุบัน. วารสารปัญญาปณิธาน, 5(1), 16–27.

นพรัตน์ คำสุทธี. (2562). การบริหารสถานศึกษาตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุบลราชธานี เขต 3. วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิตมหาวิทยาลัยราชภัฏอุบลราชธานี. ThaiLIS.

นันทวัฒน์ มูลสาร. (2561). การบริหารสถานศึกษาตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 28. วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยราชภัฏศรีสะเกษ.

ปรียานุช ธรรมปิยา. (2555). วิกฤตเศรษฐกิจ 2540 กับปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง. โครงการสนับสนุนการขับเคลื่อนเศรษฐกิจพอเพียงด้านการศึกษาและเยาวชน ส่วนพระมหากษัตริย์.

ปรียานุช ธรรมปิยา. (ม.ป.ป.). คู่มือครูปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง. ศูนย์ศึกษาการพัฒนาที่ยั่งยืนและเศรษฐกิจพอเพียง.

ภูมินัฐ คำนิ่ม. (2566). การบริหารสถานศึกษาตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงของผู้บริหารสถานศึกษาในอำเภอปราณบุรี สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประจวบคีรีขันธ์ เขต 2. วารสารนวัตกรรมการบริหารการศึกษา, 2(3), 48–57.

วิมาน วรรณคำ. (2566). การบริหารสถานศึกษาตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครราชสีมา เขต 3. วารสารนิตยสารเสียงธรรมจากมหายาน, 9(2), 95–106.

ศูนย์ประสานงานกลางการดำเนินงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ, กระทรวงศึกษาธิการ. (2550). การขับเคลื่อนเศรษฐกิจพอเพียงด้านการศึกษา. ศูนย์ประสานงานกลางการดำเนินงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ.

สำนักงานคณะกรรมการพิเศษเพื่อประสานงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ. (2556). คู่มือตัวอย่างความสำเร็จการประยุกต์ใช้ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงประเภทองค์กรภาครัฐในส่วนภูมิภาค. อมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง.

สำนักงานคณะกรรมการพิเศษเพื่อประสานงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ. (2558). เศรษฐกิจพอเพียง (พิมพ์ครั้งที่ 2).

สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ. (2559). แนวทางการขับเคลื่อนการพัฒนาตามปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงในภาคการศึกษา. สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ.

สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ สำนักนายกรัฐมนตรี. (2565). แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13 (พ.ศ. 2566–2570). ราชกิจจานุเบกษา. http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2565/E/258/T_0001.PDF

สุดารัตน์ พิมลรัตนกานต์. (2558). ทักษะชีวิตและสังคม. ซีเอ็ดยูเคชั่น.

อมรเทพ พุกนัด. (2568). แนวทางพัฒนาการบริหารสถานศึกษาพอเพียงสู่การเป็นศูนย์การเรียนรู้ตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงด้านการศึกษาของสถานศึกษาสหวิทยาเขตชากังราว สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษากำแพงเพชร. วารสารสังคมพัฒนศาสตร์, 8(5), 128–143.

Lamberton, G. (2005). Sustainable sufficiency: An internally consistent version of sustainability. Sustainable Development, 13(1), 53–58.

Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607–610.