ลักษณะเด่นของผลงานวรรณกรรมบาลีของพระสิริมังคลาจารย์

บทคัดย่อ

บทความนี้มุ่งนำเสนอลักษณะเด่นของผลงานวรรณกรรมบาลีของพระสิริมังคลาจารย์ พระสงฆ์นักปราชญ์ ผู้มีผลงานโดดเด่นในยุคทองของพระพุทธศาสนาในล้านนา (พุทธศตวรรษที่ 21) โดยปรากฏผลงาน 4 เรื่อง คือ 1) เวสสันตรทีปนี 2) จักกวาฬทีปนี 3) สังขยาปกาสกฎีกา และ                   4) มังคลัตถทีปนี จากการศึกษาพบว่า ผลงานวรรณกรรมบาลีของพระสิริมังคลาจารย์ มีโครงสร้างที่สมบูรณ์ตามองค์ประกอบของวรรณกรรมอัตถวัณณนา มีลักษณะเด่นของการนำเสนอเนื้อหาที่เหมือนกัน 7 วิธี คือ 1) การวิเคราะห์คำศัพท์ 2) การอธิบายคำศัพท์ด้วยคัมภีร์ที่เกี่ยวข้อง 3) การขยายความ 4) การจําแนกประเภท 5) การอ้างอิง 6) การประมวลข้อมูลจากคัมภีร์ต่างๆ และ 7) การประเมินความความถูกต้องของข้อมูลที่นำมาอ้างอิง มีลักษณะเด่นของผลงาน กล่าวคือ เวสสันตรทีปนีเป็นคู่มือประกอบการศึกษาภาษาและวรรณกรรมบาลี จักกวาฬทีปนีเป็นงานค้นคว้าวิจัยที่ลึกซึ้ง โดยที่ท่านกล้าวิจารณ์และประเมินความถูกต้องของคัมภีร์ต่างๆ ด้วยเหตุผลที่ลึกซึ้งคมคาย โดยมีสังขยา    ปกาสกฎีกาเป็นคู่มือในการทำความเข้าใจการคำนวณต่างๆ ในจักกวาฬทีปนี และมังคลัตถทีปนีเป็นสื่อวรรณกรรมที่เขียนออกมาเพื่อใช้เป็นคู่มือการเผยแผ่หลักธรรมขั้นพื้นฐานแก่ประชาชน วรรณกรรมบาลีเหล่านี้เป็นเสมือนครูที่ผู้ศึกษาได้ยึดเป็นแบบในการเรียน ทั้งในแง่เนื้อหาสาระของวรรณกรรม              แต่ละเรื่อง และวิถีอัตลักษณ์ของปราชญ์ทางพระพุทธศาสนา หรือเป็นการศึกษาพระพุทธศาสนาโดยตรงจากประวัติของผู้รจนาเอง