วงศาวิทยา “สองมาตรฐาน”: การประกอบสร้างความยุติธรรมที่ไม่เท่าเทียมในสังคมไทย
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่ออธิบายการก่อรูปและการดำรงอยู่ของปรากฏการณ์ “สองมาตรฐาน” ในกระบวนการยุติธรรมไทย โดยใช้กรอบการวิเคราะห์แบบวงศาวิทยาในการทำความเข้าใจความสัมพันธ์ระหว่างอำนาจ ความรู้ และวาทกรรมที่ทำให้ความไม่เท่าเทียมถูกทำให้ดูเป็นเรื่องปกติและยอมรับได้ในสังคม บทความชี้ให้เห็นว่า “สองมาตรฐาน” มิได้เป็นเพียงความผิดพลาดเชิงปฏิบัติหรือปัญหาของบุคคล หากแต่เป็นผลผลิตของโครงสร้างทางสังคมและระบอบความรู้ที่จัดระเบียบการรับรู้ การให้เหตุผล และการใช้ดุลพินิจในกระบวนการยุติธรรม ผ่านคู่ตรงข้ามทางสังคม เช่น คนรวย–คนจน ผู้มีอำนาจ–ผู้ไร้อำนาจ และผู้รู้กฎหมาย–
ผู้ไม่รู้กฎหมาย นอกจากนี้ บทความยังวิเคราะห์มุมมองที่ทำให้ความไม่เท่าเทียมถูกทำให้ “ยอมรับได้” ไม่ว่าจะเป็นการทำให้ความเหลื่อมล้ำดูสมเหตุสมผล การผลักปัญหาไปสู่ระดับปัจเจก และความเงียบในฐานะรูปแบบหนึ่งของอำนาจ ขณะเดียวกัน บทความเสนอให้มองวาทกรรม “สองมาตรฐาน” ในพื้นที่สาธารณะและโลกออนไลน์ในฐานะการต่อต้านเชิงวาทกรรมที่ท้าทายความชอบธรรมของกระบวนการยุติธรรม และสั่นคลอนความศักดิ์สิทธิ์ของกฎหมายและความน่าเชื่อถือของรัฐ ในท้ายที่สุด บทความเสนอว่า การแก้ปัญหาสองมาตรฐานไม่อาจจำกัดอยู่ที่การปรับปรุงกฎหมายหรือขั้นตอนเชิงเทคนิค หากแต่จำเป็นต้องรื้อถอนโครงสร้างการคิดและระบอบความรู้ที่ทำให้ความยุติธรรมสามารถ “ไม่ยุติธรรมเท่ากัน” ได้อย่างเป็นระบบในสังคมไทย
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ต้นฉบับที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสาร เป็นลิขสิทธิ์ของวารสารกระบวนการยุติธรรม แต่ความคิดเห็นที่ปรากฏในเนื้อหาของบทความในวารสารกระบวนการยุติธรรม ถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียนแต่เพียงผู้เดียว
เอกสารอ้างอิง
Alexander, M. (2012). The new Jim Crow: Mass incarceration in the age of colorblindness. The New Press.
Billig, M. (2005). Laughter and ridicule: Towards a Social Critique of Humour. Sage Publications.
Bourdieu, P. (1987). The force of law: Toward a sociology of the juridical field. Hastings Law Journal, 38(5), 805–853.
Bourdieu, P. & Thompson, J. B. (1991). Language and symbolic power. Harvard University Press.
Castells, M. (2012). Networks of outrage and hope: Social movements in the Internet age. Polity Press.
Derrida, J. (1978). Writing and Difference. University of Chicago Press.
Ewick, P. & Silbey, S. S. (1998). The common place of law: Stories from everyday life. University of Chicago Press.
Foucault, M. (1972). The Archaeology of Knowledge. Pantheon Books.
Foucault, M. (1977). Discipline and punish: The birth of the prison. Vintage Books.
Foucault, M. (1978). The history of sexuality, Volume 1: An introduction (R. Hurley, Trans.). New York, NY: Pantheon Books.
Foucault, M. (1980). Power/knowledge: Selected interviews and other writings, 1972–1977. Pantheon Books.
Garland, D. (2001). The culture of control: Crime and social order in contemporary society. Oxford University Press.
Phongpaichit, P. & Baker, C. (2017). Unequal Thailand: Aspects of income, wealth and power. Southeast Asian Economies, 34(2), 427–428.
Rawls, J. (1971). A theory of justice. Harvard University Press.
Sarat, A. & Kearns, T. R. (1995). Law in everyday life. University of Michigan Press.
Tyler, T. R. (2006). Why people obey the law. Princeton University Press.
