ทดแทน เปลี่ยนแปลง เพิ่มเติม: การรับรู้ความหมายผ่านชื่ออาหาร

ผู้แต่ง

  • ภูชิษย์ สว่างสุข คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง

คำสำคัญ:

substitution, modification, elaborate

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาชื่ออาหารที่มีคำหรือกลุ่มคำหมายถึง ทดแทน เปลี่ยนแปลง เพิ่มเติม ใช้วิธีการพรรณนาเชิงวิเคราะห์แนวทางสำคัญอาศัยวิธีทางประวัติศาสตร์ พบว่า กลุ่มที่ 1 ทดแทน ใช้คำว่า เทียมในโครงสร้างชื่อ หมายถึง การเลียนแบบให้เหมือนหรือทำให้เสมอกันโดยการเปลี่ยนส่วนประกอบหลักเป็นส่วนประกอบทดแทนที่มีลักษณะอาหารด้านกายภาพและด้านเนื้อสัมผัสคล้ายกัน กลุ่มที่ 2 เปลี่ยนแปลง ใช้คำหรือกลุ่มคำดังนี้ (1) ใช้คำว่า แปลงในโครงสร้างชื่อ หมายถึงเปลี่ยนส่วนประกอบหรือวิธีการปรุงบางส่วนหรือทั้งหมด (2) ใช้คำว่า แผลงในโครงสร้างชื่อ หมายถึงทำให้เพี้ยนไปจากตำรับเดิม (3) ใช้คำว่า จำแลงในโครงสร้างชื่อ หมายถึง เปลี่ยนประกอบหลักเดิมเป็นส่วนประกอบทดแทนแต่ไม่มีลักษณะอาหารด้านใดคล้ายกัน กลุ่มที่ 3 เพิ่มเติม ใช้คำว่า ทรงเครื่อง ในโครงสร้างชื่อ หมายถึง (1) เพิ่มเติมส่วนประกอบมากกว่าปกติ (2) พล่าหมวดเครื่องจิ้ม

 

เอกสารอ้างอิง

กิ่งกนก – กาญจนาภา. (2485). กับข้าวโอชารส. พระนคร: โรงพิมพ์เทอดไทย.

คณะอาจารย์โรงเรียนการเรือน. (2527). กับข้าวชาวบ้าน 1000 ชนิด. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์เสริมวิทย์บรรณาคาร.

คึกฤทธิ์ ปราโมช, หม่อมราชวงศ์. (2552). สี่แผ่นดิน. พิมพ์ครั้งที่ 14. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ดอกหญ้า 2000.

คึกฤทธิ์ ปราโมช, หม่อมราชวงศ์. (2553). น้ำพริก. พิมพ์ครั้งที่ 6. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ดอกหญ้า 2000.

จันทร์เจริญ รัชนี, หม่อมเจ้าหญิง. (2519). ตำราอาหารของคาวของหวาน. พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แพร่ พิทยา.

จิตต์สมาน โกมลฐิติ. (2520). ตำราอาหารชุดจัดสำรับ. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์บรรณกิจ.

ชลดา เรืองรักษ์ลิขิต. (2548). คำศัพท์ในวรรณคดี: กรณีศึกษากลุ่มคำ “จำแลงอินทรีย์” “จำแลงแปลงกาย”

“จำแลงกาย” “จำแลงร่าง”. วารสารราชบัณฑิตสถาน, 30 (4), 1055-1076.

ซ่มจีน ราชานุประพันธ์. (2433). ตำรากับเข้า. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์วัชรินทร์.

แดน บีช บรัดเลย์. (2514). อักขราภิธานศรับท์. พิมพ์ครั้งที่ 2. พระนคร: องค์การค้าของคุรุสภา.

ตำรับอาหารของ ม.ร.ว.หญิงเตื้อง สนิทวงศ์. อนุสรณ์ในงานพระราชทานเพลิงศพหม่อมราชวงศ์หญิงเตื้อง สนิทวงศ์ ณ เมรุวัดเทพศิรินทราวาส 14 มีนาคม 2511. พระนคร: โรงพิมพ์วิจิตรศิลป์.

นครราชเสนี (สหัด สิงหเสนี), พระยา และสังวร ปัญญาดิลก, คุณหญิง. (2541). ตำรากับข้าวเจ้าเมืองโคราช. กรุงเทพฯ: ด่านสุทธาการพิมพ์.

เนื่อง นิลรัตน์, หม่อมหลวง. (2534). ชีวิตในวัง เล่ม 2. พิมพ์ครั้งที่ 4. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์กรุงเทพ.

บทร้องและพากย์เจรจา โขนสมัครเล่น ชุดนางลอย. พระบาทสมเด็จพระรามาธิบดีศรีสินทรมหาวชิราวุธ พระมงกุฎ เกล้าเจ้าอยู่หัว. อนุสรณ์งานฌาปนกิจศพ นายสุจินต์ สุจริตกุล ณ เมรุวัดมกุฎกษัตริยาราม 24 กุมภาพันธ์ 2497. พระนคร: ไทยวัฒนาพานิช.

ปาลเลกัวซ์, ฌัง - บัปตีสต์. (2549). เล่าเรื่องกรุงสยาม. พิมพ์ครั้งที่ 3. แปลโดย สันต์ ท.โกมลบุตร. นนทบุรี: สำนักพิมพ์ ศรีปัญญา.

เปลี่ยน ภาสกรวงศ์, ท่านผู้หญิง. (2554). ตำราแม่ครัวหัวป่าก์ เล่ม 1. พิมพ์ครั้งที่ 7. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ต้นฉบับ.

เปลื้อง ณ นคร. (2545). ประวัติวรรณคดีไทย. กรุงเทพฯ: บริษัท โรงพิมพ์วัฒนาพานิช จำกัด.

พวง บุนนาค. (2504). ตำรากับข้าวประจำวัน 30 สำรับ. พระนคร: สำนักพิมพ์ผดุงศึกษา.

ล. เภตรารัตน์ (2477). ตำราคาวหวาน. พิมพ์ครั้งที่ 2. พระนคร: โรงพิมพ์กรุงเทพบรรณาคาร.

ศรีสมร คงพันธุ์ และมณี สุวรรณผ่อง. (2528). อาหารหลายรส. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แสงแดด.

สภาสตรีแห่งชาติในพระบรมราชินูปถัมภ์. (2509). ตำรับยำและเครื่องจิ้มไทย. พระนคร: โรงพิมพ์พระจันทร์.

สอางโฉมและแม่อบศรี. (2476). แม่ครัวของท่าน. พระนคร: โรงพิมพ์จองเฮง.

อนุสรณ์งานฌาปนกิจ คุณหญิงแม้นศรี ศรีธรรมราช. ณ ฌาปนสถาน วัดหัวลำโพง 2 พฤษภาคม 2519. กรุงเทพฯ: บริษัทสารมวลชนจำกัด.

อมรดรุณารักษ์ (แจ่ม สุนทรเวช), จมื่น. (2514). พระราชกรณียกิจในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว เล่ม 10 เรื่อง พระราชประเพณี ตอน 2. กรุงเทพฯ: องค์การค้าของคุรุสภา.

อร่ามศรี โมราเรือง. (2510). ตำรากับข้าว 400 ชนิด. พระนคร: สำนักพิมพ์รุ่งวิทยา.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-01-22

รูปแบบการอ้างอิง

สว่างสุข ภ. (2026). ทดแทน เปลี่ยนแปลง เพิ่มเติม: การรับรู้ความหมายผ่านชื่ออาหาร. วารสารวัฒนธรรมอาหารไทย, 8(1), 1–13. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/jfood/article/view/276251

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความรับเชิญ