การเพิ่มศักยภาพวิศวกรสังคมสู่การพัฒนาท้องถิ่นอย่างยั่งยืน
คำสำคัญ:
วิศวกรสังคม, การพัฒนาท้องถิ่นอย่างยั่งยืน, นวัตกรรมเพื่อการพัฒนาชุมชนและท้องถิ่นบทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อให้นักศึกษามีทักษะทางวิศวกรสังคมในการคิด วิเคราะห์ สามารถต่อยอดและสร้างนวัตกรรมเพื่อพัฒนาชุมชนและท้องถิ่นด้วยกระบวนการวิจัยอย่างมีส่วนร่วม กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในงานวิจัยเชิงปริมาณคือ นักศึกษา 130 คน กลุ่มเป้าหมายที่ใช้ในงานวิจัยเชิงคุณภาพ คือ ผู้เชี่ยวชาญทางการศึกษาและอาจารย์ 35 คน ผู้นำชุมชนและประชาชน 50 คน เครื่องมือการวิจัย คือ แบบสอบถาม แบบสัมภาษณ์ แบบสังเกต แบบบันทึกการสนทนากลุ่ม วิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณด้วยค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน วิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพด้วยเนื้อหาและแก่นสาระ
ผลการศึกษา พบว่า 1. ผลการพัฒนานักศึกษาให้มีทักษะทางวิศวกรสังคมในการคิดวิเคราะห์เชื่อมโยงระหว่างเหตุและผล พบว่า มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับเครื่องมือวิศวกรสังคมอยู่ในระดับมาก ความพึงพอใจอยู่ในระดับมากที่สุด 2. ผลการนำทักษะความรู้ทางวิศวกรสังคมไปใช้ประโยชน์หรือสร้างนวัตกรรม พบว่า ได้ฝึกทักษะการใช้เครื่องมือทางวิศวกรสังคมและเทคนิคการรวบรวมข้อมูลเชิงลึก การสร้างสรรค์งานด้วยกระบวนการคิดอย่างเป็นระบบ 10 นวัตกรรม คือ 1. ทองม้วนบ้านสามเกลียว 2.สนามเด็กเล่นพัฒนาการเด็กพิเศษ 3. ทางเดินนวดเท้าผู้สูงอายุ 4. ปุ๋ยหมักมูลแพะ 5. ข้าวเม่าทิพย์ 6. ปลาร้าสับ 7. ลูกประคบน้อย 8. ผ้าปักลายโบราณบ้านป่าตาล 9. ผ้าย้อมแปรง DIY 10. องค์ความรู้การอยู่ไฟลาวเวียงบ้านป่าตาล และ 3. ปัจจัยแห่งความสำเร็จในการพัฒนาวิศวกรสังคม คือ การสร้างกระบวนการเรียนรู้จากการลงมือทำจริง ทำให้เกิดองค์ความรู้ในการลงพื้นที่ต่อยอดนวัตกรรม ด้านปัจจัยแห่งความสำเร็จการสร้างนวัตกรรมเพื่อพัฒนาชุมชนและท้องถิ่น คือการร่วมมือ การมีส่วนร่วมทุกภาคส่วนในชุมชนและท้องถิ่น
Downloads
เอกสารอ้างอิง
เกสสิณี ตรีพงศ์พันธุ์. (2564, กันยายน-ธันวาคม). การบูรณาการวิศวกรสังคมสำหรับการท่องเที่ยว วิถีชีวิตในชนบทของไทยสู่ความยั่งยืน. วารสารบริหารธุรกิจและสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง, 4(3), 16-28.
จิตพนธ์ ชุมเกตุ. (2560). รายงานการวิจัยเรื่องการพัฒนาผลิตภัณฑ์จากภูมิปัญญาท้องถิ่นเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพ ทางการจัดการชุมชนอย่างยั่งยืนของชุมชนไทยมุสลิม อำเภอชะอำ จังหวัดเพชรบุรี. เพชรบุรี: คณะวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยศิลปากร.
ชาย โพธิสิตา. (2552). ศาสตร์และศิลป์แห่งการวิจัยเชิงคุณภาพ. กรุงเทพฯ: อมรินทร์พริ้นติ้ง.
ธีระภัทรา เอกผาชัยสวัสดิ์. (2553). ชุมชนศึกษา. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
นงรัตน์ อิสโร. (2564). คู่มือพัฒนานักศึกษาเพื่อการพัฒนาประเทศ. กรุงเทพฯ: อมรินทร์.
เนาวนิตย์ สงคราม. (2556). การสร้างนวัตกรรม: เปลี่ยนผู้เรียนให้เป็นผู้สร้างนวัตกรรม. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ประยูร อิมิวัตร์, และคนอื่น ๆ. (2561, กรกฎาคม-ธันวาคม). ท้องถิ่นอภิวัตน์: นวัตกรรมการจัดการชุมชนตำบลหัวง้ม อำเภอพาน จังหวัดเชียงราย. วารสารการบริหารปกครอง, 7(2), 173-193.
เพ็ญประภา ภัทรานุกรม. (2560, กันยายน-ธันวาคม). วิจัยเพื่อท้องถิ่น: บทบาทมหาวิทยาลัยในการขับเคลื่อนการพัฒนาชุมชนอย่างยั่งยืน. วารสารร่มพฤกษ์ มหาวิทยาลัยเกริก, 35(3), 137-156.
ภานนท์ คุ้มสุภา. (2562, กรกฎาคม-ธันวาคม). นวัตกรท้องถิ่นรุ่นใหม่กับการแพร่กระจายนวัตกรรม สู่ชุมชน. วารสารนิเทศศาสตร์ธุรกิจบัณฑิตย์, 13(2), 258-299.
วัชราภรณ์ ทวีกุล. (2559, สิงหาคม-ธันวาคม). กระบวนทัศน์ใหม่ของมหาวิทยาลัยราชภัฏเพื่อการพัฒนาท้องถิ่น. วารสารวิจัยเพื่อพัฒนาสังคมและชุมชน มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม, 3(3), 20-34.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.