ทฤษฎีอรรถปริวรรตศาสตร์กับการตีความกฎหมาย

บทคัดย่อ

การตีความเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับมนุษย์ เพราะมนุษย์ต้องใช้ภาษาเพื่อสื่อสารในการอยู่ร่วม กันในสังคม แต่หลายครั้งที่มนุษย์ต่างเข้าใจภาษาไม่ตรงกัน ก่อให้เกิดปัญหาระหว่างกันจึงเกิด แนวคิด ทฤษฎีการตีความขึ้น ซึ่งอาจเรียกโดยรวมว่าทฤษฎีอรรปริวรรตศาสตร์ (Hermeneutics Theory) เป็นหลักการตีความโดยรวมอันใหญ่ซึ่งประกอบหลายทฤษฎีย่อยอยู่ในนั้น เช่น ทฤษฎี ภาษาส่องโลก (Language as Picture of the World) และทฤษฎีเกมส์ภาษา (Language Games) เป็นต้น แต่กระนั้นปัญหาต่างๆ ของสังคมยังมิได้ลดลงเท่าที่ควร เนื่องจากมนุษย์ยังมี ความเข้าใจในกฎเกณฑ์ที่มนุษย์สร้างขึ้นมาเพื่อควบคุมกันในสังคมที่เรียกว่า “กฎหมาย” ไม่ตรง กัน จำเป็นต้องมีการตีความเฉพาะศาสตร์ลงไปอีก คือ การตีความกฎหมาย (Interpretation of Law) เพื่อให้เข้าใจความหมายของตัวบทกฎหมายและเจตนารมณ์ของกฎหมายไปในทางเดียวกัน จึงจำเป็นต้องวางหลักเกณฑ์การตีความกฎหมายลายลักษณ์อักษร โดยอาศัยทั้งทฤษฎีที่กล่าวมาแล้ว และทฤษฎีเฉพาะในทางนิติศาสตร์ เช่น ทฤษฎีอำเภอจิต (Subjective Theory) และทฤษฎี อำเภอการณ์ (Objective Theory) ในการทำความเข้าใจกฎหมาย โดยมีหลักการ ดังนี้ คือ การตีความตามตัวอักษร ซึ่งต้องพิจารณาหาความหมายจากคำนิยามเฉพาะทางกฎหมาย หรือ ต้องพิจารณาหาความหมายจากศัพท์เทคนิคทางวิชาการ หรือต้องพิจารณาหาความหมาย จากภาษาสามัญจากพจนานุกรม หรือต้องพิจารณาหาความหมายจากภาษาต่างประเทศ และ การตีความตามเจตนารมณ์ซึ่งต้องพิจารณาหาความหมายจากชื่อของกฎหมาย หรือต้องพิจารณา หาความหมายจากคำขึ้นต้นของกฎหมาย หรือต้องพิจารณาหาความหมายจากหมายเหตุ ของกฎหมาย หรือต้องพิจารณาดูความมุ่งหมายของกฎหมาย หรือต้องพิจารณาหาความหมาย จากบทบัญญัติข้อยกเว้นจากหลักทั่วไปของกฎหมายนั้น ซึ่งทั้งหมดนี้ก็ต้องอาศัยทฤษฎีอรรถ ปริวรรตศาสตร์เป็นกรอบในการตีความกฎหมาย ไม่ว่าจะเป็นจุดหมายของการตีความ สิงที่ถูก ตีความ (ตัวบท) และผู้ตีความ ทั้งนี้เพื่อให้ทราบความหมายที่แท้จริงตามเจตนารมณ์ของกฎหมาย