การระงับข้อพิพาทตามสนธิสัญญาคุ้มครองการลงทุน : ผลกระทบต่อการโต้แย้งความชอบด้วยกฎหมายของการกระทำทางปกครองของรัฐตามกฎหมายไทย
Article Sidebar
เผยแพร่แล้ว:
ก.ย. 30, 2013
Main Article Content
บทคัดย่อ
การลงทุนระหว่างประเทศถือเป็นแหล่งเงินทุนที่สำคัญและช่วยทำให้เกิดการโอนย้าย ความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีจากประเทศหนึ่งไปยังอีกประเทศหนึ่งและช่วยเสรมสร้างการพัฒนาทางเศรษฐกิจของประเทศกำลังพัฒนาได้อย่างดี แต่การลงทุนระหว่างประเทศเป็นกิจกรรมที่มีความเสี่ยงสูงและจำเป็นที่จะต้องได้รับความคุ้มครอง ชสนธิสัญญาคุ้มครองการลงทุนถือเป็นเครื่องมือทางกฎหมายถูกสร้างขึ้นเพื่อเป็นมาตรฐานขั้นตํ่าในการคุ้มครองและปฏิบัติต่อนักลงทุน ระหว่างประเทศโดยผ่านกระบวนการระงับข้อพิพาทระหว่างรัฐผู้รับการลงทุน (คู่ภาคีแห่งสนธิสัญญา)กับนักลงทุนระหว่างประเทศอันเป็นกระบวนการที่ให้นักลงทุนสามารถที่จะเสนอข้อพิพาท ให้อนุญาโตตุลาการระหว่างประเทศในกรณีที่นักลงทุนได้รับความเสียหายจากการกระทำของรัฐ ผู้รับการลงทุน (หน่วยงานทางปกครองของรัฐ) แต่ในขณะเดียวกัน กฎหมายของรัฐผู้รับการลงทุน ก็ได้กำหนดกระบวนการในการโต้แย้งการกระทำที่ไม่ชอบด้วยกฎหมายของฝ่ายปกครองไว้ เช่นเดียวกันบทความนี้จึงพยายามที่จะชี้ให้เห็นถึงผลกระทบและประเด็นปัญหาในทางกฎหมาย ที่เกิดขึ้นจากการที่สนธิสัญญาคุ้มครองการลงทุนได้สร้างกระบวนการระงับข้อพิพาทระหว่างรัฐกับ นักลงทุนต่างชาติขึ้นมาทับซ้อนกับกระบวนการดำเนินคดีพิพาทคดีปกครองที่เป็นไปตามกฎหมาย ภายในของไทยในฐานะที่เป็นรัฐผ้รับการลงทุน
Article Details
รูปแบบการอ้างอิง
จันต๊ะมา เอกสิทธิ์. “การระงับข้อพิพาทตามสนธิสัญญาคุ้มครองการลงทุน : ผลกระทบต่อการโต้แย้งความชอบด้วยกฎหมายของการกระทำทางปกครองของรัฐตามกฎหมายไทย”. วารสารนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร 6, no. 1 (กันยายน 30, 2013): 7–52. สืบค้น มกราคม 20, 2026. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/lawnujournal/article/view/98763.
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ
เอกสารอ้างอิง
โกศล ฉันธิกุล. กระบวนวิชากฎหมายเกี่ยวกับการลงทุน. กรุงเทพฯ : ฝ่ายตำราและอุปกรณ์การศึกษามหาวิทยาลัยรามคำแหง, 2531.
จุมพต สายสุนทร. กฎหมายระหว่างประเทศ. เล่ม 1. พิมพ์ครั้งที่ 8. กรุงเทพฯ : วิญญูชน, 2554.
จุมพต สายสุนทร. กฎหมายระหว่างประเทศ. เล่ม 2. พิมพ์ครั้งที่ 9. กรุงเทพฯ : วิญญูชน, 2554.
จิตติ ติงศภัทย์, จรัล ภัคดีธนากุลและกรองเกียรติ คมสัน. “ความรู้เกี่ยวกับอนุญาโตตุลาการระหว่างประเทศ.” ดุลพาห. 34, ฉ.3 (พฤษภาคม-มิถุนายน 2530): 4-8.
วุฒิพงษ์ เวชยานนท์. “ความเป็นมาและภาพรวมของ ICSID.” ดุลพาห. 43, ฉ.1 (กรกฎาคม-กันยายน 2539): 23-32.
ฉันชาย โรจนสโรช. “รัฐกับสัญญาอนุญาโตตุลาการ.” วารสารอนุญาโตตุลาการ. 4, (2552): 87-97.
ประยูร กาญจนดุล. กฎหมายเกี่ยวกับการลงทุน. กรุงเทพฯ : คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2423.
ประสิทธิ์ เอกบุตร. กฎหมายระหว่างประเทศ เล่ม 1 สนธิสัญญา. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ : วิญญูชน, 2538.
พิธินัย ไชยแสงสุขกุล. กฎหมายการลงทุน. กรุงเทพฯ : คณะนิติศาสตร์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2530.
มานิตย์ วงศ์เสรี. “อนุญาโตตุลาการและการไกล่เกลี่ยในคดีปกครองของไทย (คำบรรยาย).” วารสารวิชาการศาลปกครอง. 2, ฉ.3 (กันยายน-ธันวาคม 2545): 109-128.
ฤทัย หงส์สิริ. ศาลปกครองและการดำเนินคดีในศาลปกครอง. กรุงเทพฯ : วิญญูชน, 2545.
สำนักระงับข้อพาท สำนักงานศาลยุติธรรม. “ปัญหาการใช้กระบวนการอนุญาโตตุลาการสำหรับระงับข้อพิพาทระหว่างภาครัฐและเอกชน.” วารสารอนุญาโตตุลาการ. 3, (2551):155-184.
เอกบุญ วงศ์สวัสดิกุล. การกระทำทางรัฐบาลหรือการกระทำของรัฐบาล : ข้อถกเถียงทางวิชาการในระบบกฎหมายมหาชนไทย. กรุงเทพฯ : คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2551.
อำพน เจริญชีวินทร์. ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับการฟ้องและการดำเนินคดีในศาลปกครอง. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ : นิติธรรม, 2545.
อนันต์ จันทรโอภากร. “บทบาทของอนุญาโตตุลาการในคดีข้อพิพาททางสัญญาที่เกิดขึ้นหรือเกี่ยวข้องกับการให้สินบนหรือการทุจริตประพฤติมิชอบของเจ้าหน้าที่ของรัฐ.” วารสารอนุญาโตตุลาการ. 4, (2552): 6-16.
อนันต์ จันทรโอภากร. “พัฒนาการอนุญาโตตุลาการไทย : ก้าวต่อไปที่ต้องเดิน.” วารสารอนุญาโตตุลาการ. 4, (2552): 61-69.
ANTHONY S. “The Origins of the Umbrella Clause in the International Law of Investment Protection.” Arb. Int’l. 20, no.4 (2004): 412-413.
ADEDE A.O. “Legal Trends in International Lending and Investment in the Developing Countries.” RCADI. tome. 180, no.1983-III (1983): 9-168.
BELL A. Forum Shopping and Venue in Transnational Litigation. Oxford. Oxford University Press. Private International Law Series, 2003.
DOLZER R. “The Notion of Investment in Recent Practice.” In S. SHARNOVITZ, D. STEGER & P. Van Den BOSSCHE, Law in the Service of Human Dignity: Essays in Honour of Flerention Filiciano. Cambridge :Cambridge University Press. (2005): 261-275.
El CHIATI E.Z. “Production of Investment in the Field of Petroleum Agreements.” RCADI, tome (1987-IV). 204, (1987): 9-170.
GUILLARD E.. (October 2005). “Treaty Based Jurisdiction : Broad Dispute Resolution Clause.” N.Y.L.J. 234 (68). 3 et s.
HIGGINS R. “The Taking of Property by the State : Recent Developments in International Law.” RCADI, tome 176, no.1982-III (1982): 259-391.
KRISHAN D. “A notion of ICSID Investment.” TDM (Transnational Dispute Management ; online law journal). Last modified March, 2009. Accessed 15 August 2010. https://www.transnational-dispute-management.com.
McKENNA C. CMS. “Forum Shopping in Arbitration.” Transnational Dispute Management. Last modified November, 2005. Accessed August 15, 2010. https://www.transnationaldispute-management.com.
MUCHINSKI P. Multinational Enterprises and the Law. London. Blackwell Publisher, 1997.
NWOJUGU E.I. “Legal Problem of Foreign Investments.” RCADI. tome. 153, no.1976-V (1976): 167-262.
ORLOV L.N. “Soviet Joint Enterprises with Capitalist Firms and Other Joint Ventures between East and West.” RCADI. tome. 221, no.1990-II (1990): 371-414.
SACERDOTI G. “Bilateral and Multilateral Instruments on Investment Protection.” RCADI, Tome. 269, (1997): 251-460.
SHIHATA I.F.I. “The Multilateral Investment Guarantee Agency (MIGA) and the Legal Treatment of Foreign Investment.” RCADI. tome. 203, no.1987-III (1987): 95-230.
SORNARAJAH M. The international law on foreign investment, 2nd ed..Cambridge. Cambridge University Press (2004): 525.
SCHEURER CH. “Travelling the BIT Route : Of Waiting, Umbrella Clauses and Forks in the Road.” JWIT 5, (2004): 231.
ZOLIA V. (November 2005). “Effect and Purpose of “Umbrella Clauses” in Bilateral Investment Treaties : Unresolved Issues.” TDM Online Law Journal. Last modified November, 2005. Accessed August 15, 2010. www.transnational-dispute-management.com.
BEN HAMIDA W. L’arbitrage transnational unilatéral : Réflexion sur une procédure réservée à l’initiative d’une personne privée contre une personne publique. Paris: Thèse, Université Paris II, 2003.
BEN HAMIDA W. “La notion d’investissement : le chaos s’amplifie devant le CIRDI”, Gaz. Pal., no.349 (December 15, 2009): 24 et s.
CARREAU D., JUILLARD P. Droit international économique. 4ème éd. Paris :Dalloz. XI-770, 2010.
CONDORELLI L. “L’évolution du champ d’application de la protection diplomatique.” in La protection diplomatique : Mutation contemporain et pratiques nationales, Bruxelles. Bruyant. (2003): 3-28.
DELAUME G. “Le Centre International pour le Règlement des Différends relatifs aux Investissements.” JDI. (1982):
775-843.
DINH N.Q., DAILLIER P., FORTEAU M., PELLET A. Droit international public. 8èmeéd. Paris :L.G.D.J. (2009): 1722.
GAILLARD E. “L’arbitrage sur le fondement des traités de protection des investissements.” Rev. Arb. (2003): 853-877.
LALIVE J.-F. “Contrats entre Etats ou entreprise étatiques et personnes privées. Développements récents.” RCADI. Tome 181, no.1983-III (1983): 9-284.
LAVIEC J-P. Protection et promotion des investissements ; Etude de droit international économique. Genève. P.U.F. (1985): 331
LEBEN CH. “La responsabilité internationale de l’Etat sur le fondement des Traités de promotion et de protection des investissements .” AFDI. (2004): 708.
LEBEN CH. “L’évolution du droit international des investissements .” in Journée d’étude : Un accord multilatéral sur l’investissement : d’un forum de négociation à l’autre ?. Institute des Hautes Etudes internationales. Paris II :Pedone (1999): 7-32.
LEMAIRE S. “Treaty Claims et Contract Claims : la compétence du CIRDI à l’épreuve de la dualité de l’Etat .” Rev.arb. no.2 (2006): 353-400.
PAZARTZIS Ph. Les engagements internationaux en matière de pacifique des différends entre Etats. Paris :L.G.D.J. (1992): 349.
POULAIN B. “Contribution au développement d’une conception large de la notion d’investissement .” Gaz. Pal. no.351 (December 16, 2008): 23 et s.
ROUX M. “La reconnaissance de l’état de nécessité dans la dernière sentence relative au contentieux argentin.” Gaz. Pal. no.348 (December 14, 2006): 38 et s.
SANTULLI C. Droit du Contentieux international, Paris :Montchestien : XI-582, 2005.
STERN B. (2003). “Le consentement à l’arbitrage CIRDI en matière d’investissement international : que disent les travaux préparatoires ?.” In Mélange en l’Honneur de Phillippe KHAN. Paris :Litec (2003): 203 et s.
TEYNIER E. “Umbrella clauses : le temps se couvre .” Gaz. Pal. no.348 ( December 14, 2006): 30 et s.
จุมพต สายสุนทร. กฎหมายระหว่างประเทศ. เล่ม 1. พิมพ์ครั้งที่ 8. กรุงเทพฯ : วิญญูชน, 2554.
จุมพต สายสุนทร. กฎหมายระหว่างประเทศ. เล่ม 2. พิมพ์ครั้งที่ 9. กรุงเทพฯ : วิญญูชน, 2554.
จิตติ ติงศภัทย์, จรัล ภัคดีธนากุลและกรองเกียรติ คมสัน. “ความรู้เกี่ยวกับอนุญาโตตุลาการระหว่างประเทศ.” ดุลพาห. 34, ฉ.3 (พฤษภาคม-มิถุนายน 2530): 4-8.
วุฒิพงษ์ เวชยานนท์. “ความเป็นมาและภาพรวมของ ICSID.” ดุลพาห. 43, ฉ.1 (กรกฎาคม-กันยายน 2539): 23-32.
ฉันชาย โรจนสโรช. “รัฐกับสัญญาอนุญาโตตุลาการ.” วารสารอนุญาโตตุลาการ. 4, (2552): 87-97.
ประยูร กาญจนดุล. กฎหมายเกี่ยวกับการลงทุน. กรุงเทพฯ : คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2423.
ประสิทธิ์ เอกบุตร. กฎหมายระหว่างประเทศ เล่ม 1 สนธิสัญญา. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ : วิญญูชน, 2538.
พิธินัย ไชยแสงสุขกุล. กฎหมายการลงทุน. กรุงเทพฯ : คณะนิติศาสตร์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2530.
มานิตย์ วงศ์เสรี. “อนุญาโตตุลาการและการไกล่เกลี่ยในคดีปกครองของไทย (คำบรรยาย).” วารสารวิชาการศาลปกครอง. 2, ฉ.3 (กันยายน-ธันวาคม 2545): 109-128.
ฤทัย หงส์สิริ. ศาลปกครองและการดำเนินคดีในศาลปกครอง. กรุงเทพฯ : วิญญูชน, 2545.
สำนักระงับข้อพาท สำนักงานศาลยุติธรรม. “ปัญหาการใช้กระบวนการอนุญาโตตุลาการสำหรับระงับข้อพิพาทระหว่างภาครัฐและเอกชน.” วารสารอนุญาโตตุลาการ. 3, (2551):155-184.
เอกบุญ วงศ์สวัสดิกุล. การกระทำทางรัฐบาลหรือการกระทำของรัฐบาล : ข้อถกเถียงทางวิชาการในระบบกฎหมายมหาชนไทย. กรุงเทพฯ : คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2551.
อำพน เจริญชีวินทร์. ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับการฟ้องและการดำเนินคดีในศาลปกครอง. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ : นิติธรรม, 2545.
อนันต์ จันทรโอภากร. “บทบาทของอนุญาโตตุลาการในคดีข้อพิพาททางสัญญาที่เกิดขึ้นหรือเกี่ยวข้องกับการให้สินบนหรือการทุจริตประพฤติมิชอบของเจ้าหน้าที่ของรัฐ.” วารสารอนุญาโตตุลาการ. 4, (2552): 6-16.
อนันต์ จันทรโอภากร. “พัฒนาการอนุญาโตตุลาการไทย : ก้าวต่อไปที่ต้องเดิน.” วารสารอนุญาโตตุลาการ. 4, (2552): 61-69.
ANTHONY S. “The Origins of the Umbrella Clause in the International Law of Investment Protection.” Arb. Int’l. 20, no.4 (2004): 412-413.
ADEDE A.O. “Legal Trends in International Lending and Investment in the Developing Countries.” RCADI. tome. 180, no.1983-III (1983): 9-168.
BELL A. Forum Shopping and Venue in Transnational Litigation. Oxford. Oxford University Press. Private International Law Series, 2003.
DOLZER R. “The Notion of Investment in Recent Practice.” In S. SHARNOVITZ, D. STEGER & P. Van Den BOSSCHE, Law in the Service of Human Dignity: Essays in Honour of Flerention Filiciano. Cambridge :Cambridge University Press. (2005): 261-275.
El CHIATI E.Z. “Production of Investment in the Field of Petroleum Agreements.” RCADI, tome (1987-IV). 204, (1987): 9-170.
GUILLARD E.. (October 2005). “Treaty Based Jurisdiction : Broad Dispute Resolution Clause.” N.Y.L.J. 234 (68). 3 et s.
HIGGINS R. “The Taking of Property by the State : Recent Developments in International Law.” RCADI, tome 176, no.1982-III (1982): 259-391.
KRISHAN D. “A notion of ICSID Investment.” TDM (Transnational Dispute Management ; online law journal). Last modified March, 2009. Accessed 15 August 2010. https://www.transnational-dispute-management.com.
McKENNA C. CMS. “Forum Shopping in Arbitration.” Transnational Dispute Management. Last modified November, 2005. Accessed August 15, 2010. https://www.transnationaldispute-management.com.
MUCHINSKI P. Multinational Enterprises and the Law. London. Blackwell Publisher, 1997.
NWOJUGU E.I. “Legal Problem of Foreign Investments.” RCADI. tome. 153, no.1976-V (1976): 167-262.
ORLOV L.N. “Soviet Joint Enterprises with Capitalist Firms and Other Joint Ventures between East and West.” RCADI. tome. 221, no.1990-II (1990): 371-414.
SACERDOTI G. “Bilateral and Multilateral Instruments on Investment Protection.” RCADI, Tome. 269, (1997): 251-460.
SHIHATA I.F.I. “The Multilateral Investment Guarantee Agency (MIGA) and the Legal Treatment of Foreign Investment.” RCADI. tome. 203, no.1987-III (1987): 95-230.
SORNARAJAH M. The international law on foreign investment, 2nd ed..Cambridge. Cambridge University Press (2004): 525.
SCHEURER CH. “Travelling the BIT Route : Of Waiting, Umbrella Clauses and Forks in the Road.” JWIT 5, (2004): 231.
ZOLIA V. (November 2005). “Effect and Purpose of “Umbrella Clauses” in Bilateral Investment Treaties : Unresolved Issues.” TDM Online Law Journal. Last modified November, 2005. Accessed August 15, 2010. www.transnational-dispute-management.com.
BEN HAMIDA W. L’arbitrage transnational unilatéral : Réflexion sur une procédure réservée à l’initiative d’une personne privée contre une personne publique. Paris: Thèse, Université Paris II, 2003.
BEN HAMIDA W. “La notion d’investissement : le chaos s’amplifie devant le CIRDI”, Gaz. Pal., no.349 (December 15, 2009): 24 et s.
CARREAU D., JUILLARD P. Droit international économique. 4ème éd. Paris :Dalloz. XI-770, 2010.
CONDORELLI L. “L’évolution du champ d’application de la protection diplomatique.” in La protection diplomatique : Mutation contemporain et pratiques nationales, Bruxelles. Bruyant. (2003): 3-28.
DELAUME G. “Le Centre International pour le Règlement des Différends relatifs aux Investissements.” JDI. (1982):
775-843.
DINH N.Q., DAILLIER P., FORTEAU M., PELLET A. Droit international public. 8èmeéd. Paris :L.G.D.J. (2009): 1722.
GAILLARD E. “L’arbitrage sur le fondement des traités de protection des investissements.” Rev. Arb. (2003): 853-877.
LALIVE J.-F. “Contrats entre Etats ou entreprise étatiques et personnes privées. Développements récents.” RCADI. Tome 181, no.1983-III (1983): 9-284.
LAVIEC J-P. Protection et promotion des investissements ; Etude de droit international économique. Genève. P.U.F. (1985): 331
LEBEN CH. “La responsabilité internationale de l’Etat sur le fondement des Traités de promotion et de protection des investissements .” AFDI. (2004): 708.
LEBEN CH. “L’évolution du droit international des investissements .” in Journée d’étude : Un accord multilatéral sur l’investissement : d’un forum de négociation à l’autre ?. Institute des Hautes Etudes internationales. Paris II :Pedone (1999): 7-32.
LEMAIRE S. “Treaty Claims et Contract Claims : la compétence du CIRDI à l’épreuve de la dualité de l’Etat .” Rev.arb. no.2 (2006): 353-400.
PAZARTZIS Ph. Les engagements internationaux en matière de pacifique des différends entre Etats. Paris :L.G.D.J. (1992): 349.
POULAIN B. “Contribution au développement d’une conception large de la notion d’investissement .” Gaz. Pal. no.351 (December 16, 2008): 23 et s.
ROUX M. “La reconnaissance de l’état de nécessité dans la dernière sentence relative au contentieux argentin.” Gaz. Pal. no.348 (December 14, 2006): 38 et s.
SANTULLI C. Droit du Contentieux international, Paris :Montchestien : XI-582, 2005.
STERN B. (2003). “Le consentement à l’arbitrage CIRDI en matière d’investissement international : que disent les travaux préparatoires ?.” In Mélange en l’Honneur de Phillippe KHAN. Paris :Litec (2003): 203 et s.
TEYNIER E. “Umbrella clauses : le temps se couvre .” Gaz. Pal. no.348 ( December 14, 2006): 30 et s.
