การวิเคราะห์ต้นทุนฐานกิจกรรม: กรณีศึกษาโรงงานผลิตเครื่องใช้ไฟฟ้า

ทิพวรรณ ศิรินนท์; คมกฤษณ์ สิงห์ใจ

ผู้แต่ง

ทิพวรรณ ศิรินนท์ นิสิตปริญญาโท, บัญชีมหาบัณฑิต สาขาข้อมูลและการวิเคราะห์ คณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
คมกฤษณ์ สิงห์ใจ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ประจำภาควิชาการบัญชี คณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

คำสำคัญ:

ต้นทุนฐานกิจกรรม , การปันส่วนต้นทุน , การบัญชีบริหาร , ต้นทุนการผลิต

บทคัดย่อ

การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์กระบวนการผลิต โครงสร้างต้นทุน วิธีการปันส่วน และการคำนวณต้นทุนของบริษัทกรณีศึกษา เพื่อพัฒนาวิธีคำนวณต้นทุนที่สะท้อนการใช้ทรัพยากรจริงอย่างเหมาะสม โดยใช้การสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้างกับผู้บริหารและพนักงานที่เกี่ยวข้อง การสังเกตการณ์แบบไม่มีส่วนร่วมในสายการผลิต และการวิเคราะห์เอกสารต้นทุนภายในปีงบประมาณ 2567 ผลการศึกษาพบว่าระบบต้นทุนแบบดั้งเดิมมีข้อจำกัดที่อาจส่งผลต่อความคลาดเคลื่อนในการคำนวณต้นทุน ดังนั้นจึงได้ทำการศึกษาแนวทางการคำนวณต้นทุนด้วยระบบต้นทุนฐานกิจกรรม (Activity-Based Costing: ABC) เพื่อการปันส่วนต้นทุนอย่างเหมาะสมยิ่งขึ้น จากการเปรียบเทียบพบว่า มีผลิตภัณฑ์จำนวน 53 รายการที่มีต้นทุนเพิ่มขึ้น และ 47 รายการที่มีต้นทุนลดลงเมื่อใช้วิธี ABC โดยความแตกต่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ผลการศึกษาชี้ให้เห็นว่า วิธี ABC สามารถสะท้อนการใช้ทรัพยากรได้อย่างเหมาะสมกว่าวิธีเดิม ส่งผลให้ข้อมูลต้นทุนที่ได้สามารถนำไปใช้ในการกำหนดราคาขายที่สอดคล้องกับต้นทุนมากยิ่งขึ้น รวมถึงการตัดสินใจปรับปรุงผลิตภัณฑ์ให้ตรงกับความต้องการของลูกค้า และสนับสนุนการตัดสินใจเชิงกลยุทธ์ได้อย่างมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น อันนำมาซึ่งการยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขันขององค์กรในระยะยาว

เอกสารอ้างอิง

จิรประภา ประจวบสุข, จุลสุชดา ศิริสม และ นภาภรณ์ พลนิกรกิจ. (2557). ผลกระทบของการบริหารต้นทุนเชิงกลยุทธ์ที่มีต่อประสิทธิภาพการดำเนินงานของธุรกิจผลิตบรรจุภัณฑ์พลาสติกในประเทศไทย. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม 33 (1): 1–16.

พัณณ์ภรณ์ พลพิทักษ์ และ สมบูรณ์ สาระพัด. (2566). ผลกระทบของการบริหารต้นทุนเชิงกลยุทธ์ และการมีส่วนร่วมที่มีผลต่อผลการดำเนินงานของบริษัทในนิคมอุตสาหกรรมอมตะนคร จังหวัดชลบุรี. วารสารสังคมศาสตร์ปัญญาพัฒน์ 5 (2): 177–190.

วารุณีย์ จำปานิล และ สมบูรณ์ สาระพัด. (2565). ความไม่แน่นอนด้านสภาพแวดล้อมต่อประยุกต์ใช้การบัญชีบริหารเชิงกลยุทธ์. Journal of Roi Kaensarn Academi. 8 (3): 504–511.

วรศักดิ์ ทุมมานนท์. (2545). ระบบการบริหารต้นทุนกิจกรรมและระบบการวัดผลดุลยภาพ. กรุงเทพฯ: ธรรมนิติ.

สมนึก เอื้อจิระพงษ์พันธ์. (2566). การบัญชีต้นทุน. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แมคกรอฮิล(ประเทศไทย).

สมบูรณ์ สารพัด. 2561. เปรียบเทียบการคิดต้นทุนแบบดั้งเดิมและต้นทุนกิจกรรม. วารสารวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตศรีราชา. 8(2): 61–67.

Almeida, A. & Cunha, J. (2017). The implementation of an Activity-Based Costing (ABC system in a manufacturing company). Procedia Manufacturing 13, 932–939. https://doi.org/10.1016/j.promfg.2017.09.162

Durana, M. M. (2019). Research review on activity-based costing system (ABC): ABC's development, applications, challenges, and benefits. SSRN Electronic Journal. http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.3347713.

Cooper, R., & Kaplan, R. S. (1988). How cost accounting distorts product costs. Management Accounting, 69(10), 20–27.

Gupta, M. and Galloway, K. (2003). Activity-Based Costing/Management and Its Implications for Operations Management. Technovation, 23, 131–138. https://doi.org/10.1016/S0166-4972(01)00093-1

Saeed, A. M. M., Widyaningsih, A., & Khaled, A. S. D. (2023). Activity-Based Costing (ABC) in the manufacturing industry: A literature review. Journal of Developing Economies, 8(2), 261–270. https://doi.org/10.20473/jde.v8i2.40426