การ การประกันคุณภาพภายนอกเพื่อลดความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา ของโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนตามแนวคิดการบริหารจัดการเชิงพื้นที่

Main Article Content

ทองพรรณ ปัญญาอุดมกุล
สมเกียรติ ตุ่นแก้ว
ทยากร ปัญญาอุดมกุล
ญาณวิทย์ สุภารัตน์
ไพโรจน์ ด้วงนคร

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเสนอแนวทางการพัฒนาการประกันคุณภาพภายนอกเพื่อลดความเหลื่อมล้ำทางการศึกษาของโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดน ตามแนวคิดการบริหารจัดการเชิงพื้นที่ เนื่องจากโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนเป็นสถานศึกษาที่ตั้งอยู่ในพื้นที่พิเศษและพื้นที่ห่างไกล มีความแตกต่างด้านบริบท สภาพแวดล้อม และข้อจำกัดด้านทรัพยากรบุคคล งบประมาณ และโครงสร้างพื้นฐาน เมื่อเปรียบเทียบกับโรงเรียนทั่วไป การประกันคุณภาพภายนอกที่ใช้มาตรฐานเดียวจึงไม่สามารถสะท้อนคุณภาพที่แท้จริงของสถานศึกษา และไม่เอื้อต่อการพัฒนาอย่างเป็นธรรม


การบูรณาการแนวคิดการบริหารจัดการเชิงพื้นที่เข้ากับกระบวนการประกันคุณภาพภายนอก ช่วยปรับบทบาทของการประเมินจากการตรวจสอบเชิงมาตรฐานไปสู่การประเมินเชิงพัฒนา โดยเน้น การคำนึงถึงบริบทพื้นที่ ความแตกต่างด้านทรัพยากร และข้อจำกัดเฉพาะของโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดน

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
ปัญญาอุดมกุล ท., ตุ่นแก้ว ส., ปัญญาอุดมกุล ท., สุภารัตน์ ญ., & ด้วงนคร ไ. (2026). การ การประกันคุณภาพภายนอกเพื่อลดความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา ของโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนตามแนวคิดการบริหารจัดการเชิงพื้นที่. วารสารสมาคมพัฒนาวิชาชีพการบริหารการศึกษาแห่งประเทศไทย (สพบท.), 8(3), 548–566. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/JAPDEAT/article/view/286181
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา. (2566). การบริหารจัดการศึกษาเชิงพื้นที่เพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา. กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา.

กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา. (2566). การประกันคุณภาพการศึกษาภายนอกและการลดความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา. World Bank. https://www.worldbank.org/education

กองบัญชาการตำรวจตระเวนชายแดน. (2568). แนวคิดการพัฒนาโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดน. เอกสารภายในสำนักงานตำรวจแห่งชาติ.

กฤษณพงศ์ กีรติกร. (2566). การกระจายอำนาจและการมีส่วนร่วมของชุมชนในการจัดการศึกษา. กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.). https://www.eef.or.th

กล้า ทองขาว. (2558). การจัดการศึกษาแบบยึดพื้นที่เป็นฐาน: แนวคิด แนวทาง และกรณีศึกษา. วารสารราชภัฏสุราษฎร์ธานี, 2(2), 26–27.

กสศ. (2565). สถานการณ์ความเหลื่อมล้ำทางการศึกษาในประเทศไทย. สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.

คัมภีร์ สุดแท้. (2553). การออกแบบและพัฒนารูปแบบการดำเนินงาน. สำนักพิมพ์โอเดียนสโตร์.

จักรพงศ์ แถลงกัณฑ์. (2565). การวิจัยและพัฒนารูปแบบการนิเทศภายในแบบบูรณาการเพื่อส่งเสริมสมรรถนะการวิจัยในชั้นเรียนของครูโรงเรียนสันติวิทยาสรรพ์. วารสารครุศาสตร์ปัญญา, 1(4), 24–34.

จุฬากรณ์ มาเสถียรวงศ์ และคณะ. (2560). การบริหารจัดการศึกษาเชิงพื้นที่: แนวคิดและกระบวนการพัฒนา. สำนักพิมพ์การศึกษาร่วมสมัย.

ชื่นจิตร สุวรรณสาคร. (2564). การประกันคุณภาพการศึกษาภายนอกในโรงเรียนชายแดน. การศึกษาและพัฒนาการเรียนรู้.

ดารณี อุทัยรัตนกิจ. (2560). การสร้างความเป็นธรรมเพื่อลดความเหลื่อมล้ำในสังคม. สำนักธรรมศาสตร์และการเมือง ราชบัณฑิตยสภา.

ทัศน์ศิรินทร์ สว่างบุญ, สรัญญา จันทร์ชูสกุล, และ พินดา วราสุนันท์. (2560). การพัฒนารูปแบบการนำผลการประเมินคุณภาพภายนอกไปใช้ประโยชน์ในการพัฒนาคุณภาพสถานศึกษาขั้นพื้นฐานขนาดเล็กในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. Veridian E-Journal, Silpakorn University, 10(3), 2405–2419.

ธงชัย สันติวงษ์, และ ชัยยศ สันติวงษ์. (2548). พฤติกรรมบุคคลภายในองค์การ. วัฒนาพานิช.

ธิดารัตน์ สุขประภาภรณ์. (2565). การออกแบบระบบการประเมินคุณภาพภายนอกของโรงเรียนในพื้นที่สูงตามแนวคิดการประเมินโดยอิงผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย. วารสารการศึกษาไทย, 30(2), 72–89.

พระราชบัญญัติกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา. (2561). พระราชบัญญัติกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา พ.ศ. 2561. ราชกิจจานุเบกษา.

ไพฑูรย์ สินลารัตน์. (2560). การศึกษา 4.0 เป็นยิ่งกว่าการศึกษา (พิมพ์ครั้งที่ 4). จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

มนต์นภัส มโนการณ์. (2561). การปฏิรูปการศึกษาขั้นพื้นฐานกับการจัดการศึกษาเชิงพื้นที่. วารสารวิชาการศึกษาศาสตร์ คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, 19(1), 1–15.

รุ่งชัชดาพร เวหะชาติ. (2555). การบริหารงานสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน. มหาวิทยาลัยทักษิณ.

วรชัย วิภูอุปรโคตร. (2563). รูปแบบการบริหารสถานศึกษาแบบมีส่วนร่วมในระดับพื้นที่เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการจัดการศึกษา. Thai Journal Online. https://www.tci-thaijo.org

วินิจ ผาเจริญ. (2564). ความเหลื่อมล้ำทางการศึกษาของพลเมืองไทยวัยเรียนกับสถานการณ์การเรียนออนไลน์ในยุคไวรัสโควิด-19. วารสารปัญญาปณิธาน, 6(1), 1–14.

สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี. (2545). การศึกษา: กระบวนการเรียนรู้และการพัฒนาคุณภาพชีวิต. สำนักพิมพ์การศึกษาไทย.

สมพงษ์ จิตระดับ. (2562). การวิจัยทางการศึกษา: แนวคิด ทฤษฎี และการประยุกต์ใช้เพื่อการพัฒนา. สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

สมาน อัศวภูมิ. (2547). การพัฒนารูปแบบทางการศึกษา. สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

สถาบันพระปกเกล้า. (2563). เอกสารประกอบการประชุมวิชาการสถาบันพระปกเกล้า ครั้งที่ 21 ประจำปี 2562 “ลดช่องว่าง ความเหลื่อมล้ำ สร้างคุณภาพประชาธิปไตย”. สถาบันพระปกเกล้า.

สิวะโชติ ศรีสุทธิยากร. (2562). ความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา: แนวคิด ทฤษฎี และสถานการณ์ในประเทศไทย. สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.

สำนักงานทดสอบทางการศึกษา สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2561). แนวทางการประเมินคุณภาพตามมาตรฐานการศึกษาระดับปฐมวัย ระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน และระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานศูนย์การศึกษาพิเศษ. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย จำกัด.

สำนักงานทดสอบทางการศึกษา สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2566). รายงานผลการทดสอบคุณภาพการศึกษาในระบบการศึกษาขั้นพื้นฐาน. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย จำกัด.

สำนักงานทดสอบทางการศึกษา สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2567). การประกันคุณภาพภายในและการประเมินคุณภาพภายนอก: แนวคิดและความเชื่อมโยง. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย จำกัด.

สำนักงานรับรองมาตรฐานและประเมินคุณภาพการศึกษา (องค์การมหาชน). (2550). รายงานผลการทดสอบความสามารถพื้นฐานของผู้เรียน (NT). โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย จำกัด.

สำนักงานรับรองมาตรฐานและประเมินคุณภาพการศึกษา (องค์การมหาชน). (2556). คู่มือการนำผลการประเมินคุณภาพภายนอกไปใช้. สำนักงานรับรองมาตรฐานและประเมินคุณภาพการศึกษา (องค์การมหาชน).

สำนักงานรับรองมาตรฐานและประเมินคุณภาพการศึกษา (องค์การมหาชน). (2557). รายงานผลการประเมินคุณภาพภายนอกระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย จำกัด.

สำนักงานส่งเสริมสังคมแห่งการเรียนรู้และคุณภาพเยาวชน. (2557). การพัฒนาการศึกษาตามแนวคิดการจัดการศึกษาเชิงพื้นที่ในประเทศไทย. วารสารการศึกษาท้องถิ่น, 22(5), 80–95.

สำนักงานส่งเสริมสังคมแห่งการเรียนรู้และคุณภาพเยาวชน. (2559). การจัดการศึกษาเชิงพื้นที่และการมีส่วนร่วมของชุมชนในการพัฒนาการศึกษา. สำนักงานส่งเสริมสังคมแห่งการเรียนรู้และคุณภาพเยาวชน.

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2559). รูปแบบการจัดการศึกษาเชิงพื้นที่: บทเรียน ทางเลือก และเงื่อนไขความสำเร็จ. พริกหวานกราฟฟิค.

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2565). รายงานแนวทางการพัฒนาระบบประกันคุณภาพการศึกษาไทย. กระทรวงศึกษาธิการ.

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2566). รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 กับการจัดการศึกษา. กระทรวงศึกษาธิการ.

สุพีรพัชร์ พิมพ์มาศ. (2561). การบริหารจัดการศึกษาเชิงพื้นที่: การเปิดโอกาสและการมีส่วนร่วมของภาคส่วนต่าง ๆ ในท้องถิ่น. วารสารการศึกษาท้องถิ่น, 14(2), 45–58.

สุรัชดา ภูรับพา. (2564). การพัฒนารูปแบบการนิเทศแบบบูรณาการเพื่อส่งเสริมสมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครูโรงเรียนบ้านพุทธรักษา [วิทยานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏ].

อารี ภูมิพันธุ์. (2565). การพัฒนารูปแบบการนิเทศแบบบูรณาการเพื่อส่งเสริมการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครูระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน. วิทยานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์.

Ferreira, F., & Gignoux, J. (2008). Educational inequality: The role of background factors in educational opportunity. Education Economics, 16(4), 423–441. https://doi.org/10.1080/09645290801950751

IamKru.com. (n.d.). หลักสูตรเพื่อครูตำรวจตระเวนชายแดน. https://iamkru.com

OECD. (2013). Synergies for better learning: An international perspective on evaluation and assessment. OECD Publishing.

ONESQA. (2023). External quality assurance framework for basic education in Thailand. Office for National Education Standards and Quality Assessment (Public Organization).

SSRN. (2023). Educational quality assurance and developmental evaluation approaches. https://ssrn.com

UNESCO. (2021). Global education monitoring report: Inclusion and education. UNESCO.

United Nations, Department of Economic and Social Affairs, Population Division. (2015). World population ageing 2015 (ST/ESA/SER.A/390).

Wikipedia. (2024). Educational inequality. https://en.wikipedia.org