ชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพ (PLC): กลไกสำคัญการพัฒนาวิชาชีพผู้บริหารสถานศึกษา ในบริบทของประเทศไทย
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อเสนอแนวคิดการพัฒนาวิชาชีพผู้บริหารสถานศึกษาผ่านกลไกของชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพ (Professional Learning Community: PLC) โดยการวิเคราะห์เชิงเนื้อหา (Content Analysis) และการสังเคราะห์วรรณกรรมที่เกี่ยวข้อง เพื่อสร้างองค์ประกอบสำคัญของชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพผู้บริหารสถานศึกษา (Principal Professional Learning Community: PPLC) พร้อมทั้งได้เปรียบเทียบความแตกต่างของคุณลักษณะสำคัญของแต่ละองค์ประกอบ และเสนอบทวิเคราะห์ถึงข้อพึงระวังในการประยุกต์ใช้ในบริบททางการศึกษาไทย
Article Details
เอกสารอ้างอิง
จิรัฏฐิกานต์ จันทร์แทน, อนันต์ สัตย์ธรรม, อรพรรณ จันทร์ทอง, กมลชนก เวชสิทธิ์ และ ธีรภัทร หลังนาค. (2565). การประยุกต์ใช้ศาสตร์พระราชากับชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพสู่องค์กรแห่งการเรียนรู้ : กรณีศึกษาโรงเรียนคิชฌกูฏวิทยา และโรงเรียนบ้านทรัพย์เจริญ จังหวัดจันทบุรี. วารสารสังคมพัฒนศาสตร์, 5(1), 28 – 43.
จุรีรัตน์ เสนาะกรรณ. (2562). กระบวนการชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพ (PLC) ในการจัดกิจกรรมการเรียนรู้แบบ Active Learning เพื่อยกระดับผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนในยุคประเทศไทย 4.0. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี, 30(1), 12-23.
ทิพย์วิมล วังแก้วหิรัญ, ปริญญา มีสุข และ อังค์วรา วงษ์รักษา. (2564). กระบวนการพัฒนาวิชาชีพครูแบบชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพในประเทศไทยและต่างประเทศ. วารสารเศรษฐศาสตร์และกลยุทธ์การจัดการ, 8(1), 180 – 199.
ธนะกิจ รุ่งโรจน์, สิทธิชัย มูลเขียน, สาโรจน์ แก้วอรุณ และ ธรรมรส โชติกุญชร. (2568). การบริหารสถานศึกษาสู่องค์การแห่งการเรียนรู้ของผู้บริหารสถานศึกษาในโรงเรียนคุณภาพ สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษากรุงเทพมหานคร เขต 1. วารสาร มจร อุบลปริทรรศน์, 10(1), 2894-2906.
นัสริน อาแว และ ศัจนันท์ แก้ววงศ์ศรี. (2568). สมรรถนะของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อประสิทธิผลของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานราธิวาส. Journal of Buddhist Education and Research (JBER), 11(4), 1-27.
ไพฑูรย์ สินลารัตน์. (2563). สองหัวดีกว่าหัวเดียว บทบาทของชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพ. วารสารการจัดการศึกษาปฐมวัย, 2(1), 83-92.
รุ่งชัชดาพร เวหะชาติ. (2564). ผู้บริหารสถานศึกษายุค 4.0 กับชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ (PLC). วารสารบริหารการศึกษาบัวบัณฑิต, 21(1), 17-24.
รุ่งโรจน์ เจนเจตวิทย์, ทีปพิพัฒน์ สันตะวัน และสุพัฒนา หอมบุปผา. (2568). กลยุทธ์การพัฒนาผู้บริหารสถานศึกษายุคดิสรัปชั่น สังกัดสํานักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. วารสารครุศาสตร์ปัญญา, 4(4), 226-244.
วรภาคย์ ไมตรีพันธ์, วรลักษณ์ ชูกำเนิด, ปราณีต ศิริพงษ์ และ พงศ์รัตน์ ธรรมชาติ. (2564). หนึ่งทศวรรษกับการขับเคลื่อนชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพครูในประเทศไทย: การทบทวนบทบาทของผู้บริหารสถานศึกษาผ่านมุมมองบริบทวัฒนธรรมไทย. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร, 23(2), 455-470.
วริสรา แดงสุวรรณ์ และ สาโรจน์ เผ่าวงศากุล. (2568). ผู้บริหารสถานศึกษากับการพัฒนาชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ. วารสารนวัตกรรมการศึกษาในอนาคต, 4(1), 23- 33.
สุวลี จิตนวล, และ ธีร หฤทัยธนาสันติ์. (2566). ชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพของครูอาชีวศึกษา: บทวิเคราะห์และข้อเสนอแนะสำหรับผู้บริหารในบริบทอาชีวศึกษาไทย. วารสารการบริหารและนวัตกรรมการศึกษา, 6(1), 90-106.
อนุสรา สุวรรณวงศ์. (2559). คุณลักษณะของชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพในบริบทการศึกษาไทย.วารสารปัญญาภิวัฒน์, 8(1), 163- 175.
Admiraal, W., Schenke, W., De Jong, L., Emmelot, Y., & Sligte, H. (2021). Schools as professional learning communities: what can schools do to support professional development of their teachers?. Professional development in education, 47(4), 684-698.
Ampanon, K., Dhamatrakool, S., & Nak-in, N. (2024). Innovation driven the professional learning community (PLC) process for small educational institutions and remote areas. Community and Social Development Journal, 25(2), 123-137.
Antinluoma, M., Ilomäki, L., & Toom, A. (2021). Practices of professional learning communities. In Frontiers in education, 6, Article 617613. https://doi.org/10.3389/feduc.2021.617613.
Avalos, B. (2011). Teacher professional development in Teaching and Teacher Education over ten years. Teaching and Teacher Education, 27(1), 10–20.
Bolam, R., McMahon, A., Stoll, L., Thomas, S., Wallace, M., Greenwood, A., Hawkey, K., Ingram, M., Atkinson, A., & Smith, M. (2005). Creating and sustaining effective professional learning communities (Research Report No. 637). Department for Education and Skills.
Carpenter, D. (2015). School culture and leadership of professional learning communities. International Journal of Educational Management, 29(5), 682-694.
Coenen, L., Schelfhout, W., & Hondeghem, A. (2021). Networked professional learning communities as means to Flemish secondary school leaders’ professional learning and well-being. Education sciences, 11(9), 509. https://doi.org/10.3390/educsci11090509.
Darling-Hammond, L., & Richardson, N. (2009). Research review/teacher learning: What matters. Educational leadership, 66(5), 46-53.
DuFour, R., DuFour, R., Eaker, R., & Many, T. (2010). Learning by doing: A handbook for professional learning communities at work TM (2nd ed.). Solution Tree Press.
Gaudioso, J. A. (2017). Perceptions of school principals on participation in professional learning communities as job-embedded learning (UMI No. 10636785) [Doctoral dissertation, Drexel University]. ProQuest Dissertations and Theses database.
Gerhard, J. H. (2010). A study of professional learning communities in international schools in Bangkok, Thailand (UMI No. 964192695) [Doctoral dissertation, University of Minnesota]. ProQuest Dissertations and Theses database.
Gilbert, K. A., Voelkel, R. H., & Johnson, C. W. (2018). Increasing self-efficacy through immersive simulations: Leading professional learning communities. Journal of Leadership Education, 17(4), 72-92.
Goldring, E. B., Preston, C., & Huff, J. (2012). Conceptualizing and evaluating professional development for school leaders. Planning and changing, 43(3/4), 223-242.
Harris, A., & Jones, M. (2010). Professional learning communities and system improvement. Improving Schools, 13(2), 172-181.
Hipp, K. K., & Huffman, J. B. (2003). Professional learning communities: Assessment-development-effects. Paper presented at the Annual Conference of the International Congress for School Effectiveness and Improvement, Sydney, Australia.
Hord, S. M. (2008). Evaluation of the Professional Learning Community. The Learning Professional, 29(3), 10-13.
Hudson, C. (2024). A conceptual framework for understanding effective professional learning community (PLC) operation in schools. Journal of Education, 204(3), 649-659.
Huffman, J., & Jacobson, A. (2003). Perceptions of professional learning communities. International Journal of Leadership in Education, 6(3), 239-250.
Ikpuri, E. O., & Peter, G. O. (2024). Professional Learning Communities: A Mechanism for Enhancing Teachers' Professional Agency. International Journal of Latest Research in Humanities and Social Science (IJLRHSS), 7(1), 74-81.
Karakose, T., Ozdogru, M., & Malkoc, N. (2024). Leading sustainable school improvement: A meta-synthesis of qualitative research on problems and challenges faced by school leaders. Frontiers in Education, 9, Article 1449174. https://doi.org/10.3389/feduc.2024.1449174.
Kennedy, A. (2005). Model of continuing professional development: a framework for analysis. Journal of In-service Education, 31(2), 235-250.
Lambert, M., & Bouchamma, Y. (2021). The virtual community of practice for school principals: A professional development method. Creative Education, 12(2), 422-440.
Lazenby, S., McCulla, N., & Marks, W. (2022). The further professional development of experienced principals. International journal of leadership in education, 25(4), 533-547.
Linder, R. A., Post, G., & Calabrese, K. (2012). Professional learning communities: Practices for successful implementation. Delta Kappa Gamma Bulletin, 78(3), 13-22.
Meesuk, P., Wongrugsa, A., & Wangkaewhiran, T. (2021). Sustainable teacher professional development through professional learning community: PLC. Journal of Teacher Education for Sustainability, 23(2), 30-44.
Pandian, V., Awang, M. B., Ishak, R. B., & Ariff, N. (2022). A systematic literature review on professional learning community models. Malaysian Journal of Social Sciences and Humanities (MJSSH), 7(11), e001902-e001902. https://doi.org/10.47405/mjssh.v7i11.1902.
Redondo-Sama, G., Khaqan, S., Morlà-Folch, T., & Munté-Pascual, A. (2025). Leading schools through dialogue: the role of principals in schools as Learning Communities. Journal of New Approaches in Educational Research, 14(1), Article 12.
Rittenour, N. K. (2017). The Use of Principal Professional Learning Communities by Secondary Principals in Minnesota [Doctoral dissertation, St. Cloud State University]. The Repository @St. Cloud State. https://repository.stcloudstate.edu/edad_etds/26.
Sahlin, S. (2025). Professional development of school principals–how do experienced school leaders make sense of their professional learning?. Educational management administration & leadership, 53(2), 380-397.
Senge, P. M. (1990). The fifth discipline: The art & practice of the learning organization. Doubleday.
Serrato, F. J. (2015). Principal professional development and professional learning communities (UMI No. 3724432) [Doctoral dissertation, University of California]. ProQuest Dissertations and Theses database.
Stoll, L., Bolam, R., McMahon, A., Wallace, M., & Thomas, S. (2006). Professional learning communities: A review of the literature. Journal of educational change, 7(4), 221-258.
Strand, M. K. & Emstad, A. B. (2020). Developing leadership by participating in principal professional learning communities (PPLCS) and the added value of transnational collaboration. Research in Educational Administration & Leadership, 5(2), 485-516.
Suwalska, A. (2020). Professional learning communities in the contemporary basic education in Finland. Rocznik Pedagogiczny, 43(1), 81-94.
Yulianto, T., Pramudya, I., & Slamet, I. (2019). Effects of the 21st century learning model and problem-based models on higher order thinking skill. International Journal of Educational Research Review, 4, 749-755.
