รูปแบบการบูรณาการหลักพุทธธรรมในการเสริมสร้างสุขภาวะผู้สูงอายุ ขององค์กรชุมชน อำเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม
คำสำคัญ:
การบูรณาการหลักพุทธธรรม, เสริมสร้างสุขภาวะ, ผู้สูงอายุบทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษารูปแบบการบูรณาการหลักพุทธธรรมในการเสริมสร้างสุขภาวะผู้สูงอายุ ขององค์กรชุมชน อำเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม วิธีดำเนินการวิจัย เป็นการศึกษาการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยใช้วิธีศึกษาวิจัยเอกสาร และการศึกษาภาคสนาม เก็บรวบรวมข้อมูล จากการสัมภาษณ์เชิงลึก จากผู้ให้ข้อมูลสำคัญ คือ ผู้สูงวัยขององค์กรชุมชน จำนวน 3 กลุ่ม 1) กลุ่มองค์การบริหารส่วนท้องถิ่น จำนวน 9 คน 2) กลุ่มบทบาทสตรี ตำบล ไร่ขิง จำนวน 8 คน และ 3) กลุ่มอาสาสมัครประจำหมู่บ้าน จำนวน 8 คน และนำผลวิจัยมาสนทนากลุ่มย่อยกับผู้ทรงคุณวุฒิจำนวน 15 รูป/คน ผลการวิจัยพบว่า ใช้หลักพุทธธรรมไตรสิกขา ด้านศีล โดยการส่งเสริมให้ผู้สูงอายุ ฝึกฝนพัฒนาตนเองด้านพฤติกรรม การสังคมสงเคราะห์ การศึกษาและอาชีพ การดำเนินชีวิตแบบพอเพียง การจัดกิจกรรมสุขภาวะ การถือศีลปฏิบัติธรรม ในโอกาสต่าง ๆ ร่วมกัน ด้านสมาธิ โดยการส่งเสริมให้ผู้สูงอายุ พัฒนาจิตใจ ให้มีจิตใจที่ดีงาม เข้มแข็ง มีความสุข มีเจตจำนงที่เป็นกุศล การจัดดอกไม้ การถักไหมพรม การอ่านหนังสือ และการเย็บปักถักร้อย การทำขนมไทย การร้อยพวงมาลัย การซ่อมแซมเสื้อผ้า ด้านปัญญา โดยการส่งเสริมให้ผู้สูงอายุ พัฒนาปัญญา ซึ่งเป็นการพัฒนาผู้สูงอายุในขั้นสูงสุด นำภูมิปัญญาท้องถิ่น ปราชญ์ชาวบ้าน วิทยากรมาจัดกิจกรรมให้ความรู้ เกี่ยวกับการรักษาสุขภาพกาย และจิตใจ จัดตั้งศูนย์ดูแลสุขภาพ การจัดกิจกรรมศูนย์สามวัยใจเกินร้อย ให้ผู้สูงอายุ พึ่งตนเองจนเป็นที่พึ่งของคนอื่น ซึ่งการบูรณาการหลักพุทธธรรมไตรสิกขา (ศีล สมาธิ ปัญญา) ทั้ง 3 ด้านนั้นมีความสัมพันธ์และเชื่อมโยงถึงกันอย่างต่อเนื่อง ผู้สูงอายุที่ปฏิบัติตามหลักไตรสิกขาแล้ว ย่อมส่งผลให้มีความสุขดีตามมาอย่างแท้จริง
เอกสารอ้างอิง
จิณณ์ณิชา พงษ์ดี และปิยธิดา คูหิรัญญรันต์. (2558). ปัญหาและความต้องการด้านสุขภาพของผู้สูงอายุในเขตพื้นที่รับผิดชอบของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพ ตำบลบ้านเหมืองแบ่ง อำเภอวังสะพุง จังหวัดเลย. การพัฒนาสุขภาพชุมชน มหาวิทยาลัยขอบแก่น, 3(4), 129-130.
ทวีศักดิ์ ทองทิพย์. (2552). การฆ่าตัวตายในทัศนะของพระพุทธศาสนา. วารสารพุทธจักร, 63 (4), 60-66.
พระครูปลัดกวีวัฒน์. (2561). การนำหลักพุทธธรรมไปใช้ในการพัฒนาคุณภาพชีวิตของประชาชนในชุมชนศรีธรรมโศก 1 ตำบลในเมือง อำเภอเมือง จังหวัดนครศรีธรรมราช. มจร พุทธปัญญาปริทรรศน์, 3(3), 319-334.
พระเทพเวที (ประยุทธ์ ปยุตฺโต). (2534). พุทธศาสนากับการแนะแนว. กรุงเทพมหานคร: สมาคมแนะแนวแห่งประเทศไทย.
พระธรรมปิฎก (ป.อ. ปยุตฺโต). (2546). พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลธรรม. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2551). สุขภาวะองค์รวมแนวพุทธ. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณมหาวิทยาลัย.
ภิรมย์ เจริญผล. (2553). ศึกษาวิเคราะห์หลักพุทธธรรมที่ใช้ในการดำเนินชีวิตของผู้สูงอายุ : กรณีศึกษาผู้สูงอายุในสถานสงเคราะห์ จังหวัดนครปฐม. ใน วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา. มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
มูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาผู้สูงอายุไทย. (2561). รายงานประจำปี สถานการณ์ผู้สูงอายุไทย พ.ศ. 2560. นนทบุรี: โรงพิมพ์เอสเอส พลัส มีเดีย.
Kelly, B. (2010). Older and Wiser. U.S. News & World Report, 147(2), 4.





