การศึกษาบทบาทหน้าที่ของประธานชุมชนเพื่อพัฒนายกระดับบทบาทและศักยภาพของประธานชุมชน: กรณีศึกษาเทศบาลนครขอนแก่น

ผู้แต่ง

  • ภูมิรพี วิเชฏฐพงษ์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
  • วิษณุ สุมิตสวรรค์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

คำสำคัญ:

ประธานชุมชน, บทบาทหน้าที่ของประธานชุมชน, เทศบาลนครขอนแก่น

บทคัดย่อ

          บทความฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพี่อ 1) ศึกษาบทบาทหน้าที่ของประธานชุมชน 2) วิเคราะห์ปัญหาของบทบาทหน้าที่ของประธานชุมชน และ 3) เสนอแนวทางการพัฒนาบทบาทหน้าที่ของประธานชุมชนในเขตเทศบาลนครขอนแก่น การวิจัยครั้งนี้ใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ เก็บข้อมูลโดยการสัมภาษณ์เชิงลึก จากผู้ให้ข้อมูลสำคัญ ได้แก่ ประธานชุมชน ในเขตเทศบาลนครขอนแก่น จำนวน 9 คน คัดเลือกจากคุณสมบัติ คือ เป็นประธานชุมชนที่ดำรงตำแหน่งเกิน 2 สมัย หรือ 8 ปีจำนวน 7 คน และเป็นประธานชุมชนใหม่จำนวน 2 คน วิเคราะห์ข้อมูลโดยวิเคราะห์เชิงเนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า 1) บทบาทหน้าที่ของประธานชุมชน พบว่าประธานชุมชนมีบทบาทหน้าที่คือ เป็นตัวกลางประสานงานระหว่างภาครัฐกับ ภาคประชาชน เช่นการบอกกล่าวข่าวสารจากทางภาครัฐ หรือเป็นผู้นำเอาความต้องการหรือปัญหาภายในชุมชนเสนอต่อภาครัฐ โดยทั่วไปเป็นผู้ดูแลความเรียบร้อยภายในชุมชนทุกด้าน 2) ปัญหาของบทบาทหน้าที่ของประธานชุมชน พบว่า ประธานชุมชนเป็นตำแหน่งที่ไม่มีกฎหมายเป็นเอกเทศในการยึดถือเป็นแนวทางในการดำเนินหน้าที่ หรือกำหนดภาระ ความรับผิดชอบจากการทำตามหน้าที่ พบอีกว่าประธานชุมชนยังคงสถานะบุคคลธรรมดา ด้านคุณสมบัติของผู้จะเข้ามาดำรงตำแหน่งพบว่าส่วนใหญ่เป็นผู้สูงวัย ด้านของการมีส่วนร่วมของประชาชนที่น้อย และ ด้านสิทธิสวัสดิการที่ไม่มีเลย 3) แนวทางการพัฒนาควรให้มีกฎหมายเป็นเอกเทศที่กำหนดขอบเขตของการทำหน้าที่ ภาระความรับผิดชอบที่ชัดเจน และด้านคุณสมบัติของผู้ที่จะเข้ามาเป็นประธานชุมชนที่เหมาะสม ควรมีการจัดอบรมเพื่อ สร้างภาวะผู้นำแห่งการเปลี่ยนแปลงที่เข้ากับเหตุการณ์ปัจจุบัน รวมถึงมีการกำหนด ถึงสวัสดิการที่เหมาะสม

เอกสารอ้างอิง

จินตวีร์ เกษมสุข. (2561). แนวคิดการมีส่วนร่วมของประชาชน เพื่อการพัฒนาชุมชนที่ยั่งยืน. วารสารวิชาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 26(50), 169-186.

เทศบาลนครขอนแก่น. (2563). ลักษณะภูมิประเทศและทิศทาง. เรียกใช้เมื่อ 13 ตุลาคม 2563 จาก http://www.kkmuni.go.th/pdf-download/topography.pdf

นครินทร์ เมฆไตรรัตน์. (2563). การกระจายอำนาจ. เรียกใช้เมื่อ 13 ตุลาคม 2563 จาก http://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=การกระจายอำนาจ

นพพล อัคฮาด. (2555). “มอง” หลักการปกครองท้องถิ่นในรัฐธรรมนูญฉบับ 2550 “ย้อน” แนวพระราชดาริการจัดตั้ง “การประชาภิบาล” ในสมัยรัชกาลที่ 7. วารสารรัฐศาสตร์และนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏกาฬสินธุ์, 5(1), 24-60.

พงศ์สวัสดิ์ ราชจันทร์. (2563). ศักยภาพ บทบาทหน้าที่ และอำนาจของกำนันผู้ใหญ่บ้านในปัจจุบัน. วารสารการบริหารนิติบุคคลและนวัตกรรมท้องถิ่น, 6(4), 101-115.

ภิรมย์พร ไชยยนต์. (2557). การกระจายอำนาจการปกครองท้องถิ่น: ศึกษากรณีการปกครองตนเองตามเจตนารมณ์ของประชาชนในระดับจังหวัด. กรุงเทพมหานคร: สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์.

ภูบดินทร์ วรชินา และกฤช วรรธน์โล่ห์วัชรินทร์. (2563). การศึกษาการดำเนินงานและการตอบสนองความต้องการของประชาชนของโครงการประชารัฐในจังหวัดขอนแก่น. วารสารวิชาการวิทยาลัยสันตพล: 6(1), 87-95.

วัชรพงษ์ หนูชัย และคณะ. (2558). การศึกษาเปรียบเทียบบทบาทของ ผู้ใหญ่บ้านในพื้นที่เทศบาลเมืองต้นเปากับประธานชุมชน ในพื้นที่เทศบาลเมืองแม่โจ้. กรุงเทพมหานคร: สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์.

วัชราภรณ์ จันทนุกูล และสัญญา เคนาภูมิ. (2559). แนวทางการจัดสวัสดิการสังคมระดับชุมชนอย่างยั่งยืน. วารสารวิจัยเพื่อการพัฒนาเชิงพื้นที่, 8(4), 3-14.

Michie, J. & Zumitzavan, V. (2020). “The impact of ‘learning’and ‘leadership’ management styles on organizational outcomes: a study of type firms inThailand”. Asia Pacific Business Review, 18(4), 607-630.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

09/11/2021

รูปแบบการอ้างอิง

วิเชฏฐพงษ์ ภ. ., & สุมิตสวรรค์ ว. (2021). การศึกษาบทบาทหน้าที่ของประธานชุมชนเพื่อพัฒนายกระดับบทบาทและศักยภาพของประธานชุมชน: กรณีศึกษาเทศบาลนครขอนแก่น. วารสารมานุษยวิทยาเชิงพุทธ, 6(9), 204–214. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/JSBA/article/view/250175

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย