การพัฒนาหลักสูตรเสริมเพื่อเสริมสร้างจิตสาธารณะ ตามแนวคิดการเรียนรู้รับใช้สังคมและการเรียนรู้โดยใช้ชุมชนเป็นฐาน สำหรับนักศึกษาปริญญาตรี
คำสำคัญ:
หลักสูตรเสริม, จิตสาธารณะ, ชุมชนเป็นฐานบทคัดย่อ
บทความวิจัยฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) พัฒนาหลักสูตรเสริมเพื่อเสริมสร้าง จิตสาธารณะ ตามแนวคิดการเรียนรู้รับใช้สังคม และการเรียนรู้โดยใช้ชุมชนเป็นฐาน สำหรับนักศึกษาปริญญาตรี 2) ศึกษาผลการทดลองใช้หลักสูตร โดยเปรียบเทียบจิตสาธารณะ ของนักศึกษาก่อนและหลังเรียนตามหลักสูตร และเปรียบเทียบความสามารถในการปฏิบัติโครงการจิตสาธารณะกับเกณฑ์ร้อยละ 70 ที่ตั้งไว้ และ 3) ศึกษาความพึงพอใจของนักศึกษาและผู้เกี่ยวข้องในชุมชนที่มีต่อหลักสูตร (ใช้วิธีวิจัยเชิงปริมาณ) กลุ่มตัวอย่างเป็นนักศึกษาปริญญาตรี คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร ชั้นปีที่ 1 - 4 รวม 24 คน เครื่องมือที่ใช้ ได้แก่ แบบวัดจิตสาธารณะ แบบประเมินความสามารถในการปฏิบัติโครงการ แบบสอบถามความพึงพอใจ สถิติที่ใช้ ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การทดสอบทีชนิดกลุ่มสัมพันธ์กัน และชนิดกลุ่มเดียวเทียบกับเกณฑ์ ผลการวิจัยพบว่า 1) หลักสูตรมี 10 องค์ประกอบ ได้แก่ 1.1) ที่มาและความสำคัญของหลักสูตร 1.2) แนวคิดพื้นฐาน 1.3) หลักการของหลักสูตร 1.4) จุดมุ่งหมายของหลักสูตร 1.5) ผลการเรียนรู้ 1.6) โครงสร้างองค์ประกอบจิตสาธารณะ 1.7) โครงสร้างหลักสูตร 1.8) แนวการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ 1.9) สื่อการเรียนการสอน และ 10) การวัดผลประเมินผลการเรียนรู้ ซึ่งผลการประเมินหลักสูตรพบว่า ภาพรวมมีความเหมาะสมในระดับมากที่สุด 2) ผลการทดลองใช้หลักสูตร พบว่า นักศึกษามีจิตสาธารณะ หลังเรียนตามหลักสูตรสูงกว่าก่อนเรียนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 และมีความสามารถในการปฏิบัติโครงการสูงกว่าเกณฑ์ที่ตั้งไว้ที่ร้อยละ 70 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 และ 3) นักศึกษาและผู้เกี่ยวข้องในชุมชนมีความพึงพอใจในระดับมาก ( = 4.49, S.D. = 0.32) และ (
= 4.47, S.D. = 0.12)
เอกสารอ้างอิง
กองพัฒนานักศึกษา สำนักงานอธิการบดี มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร. (2559). แผนพัฒนานักศึกษา (พ.ศ.2559 - 2564) มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร. สกลนคร: มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
ณรงค์ ณ เชียงใหม่. (2545). การมีส่วนร่วมของประชาชนเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน. วารสารรูสมิแล, 23(2), 1-7.
ธัญญาภัทร์ เลิศจันทรางกูร และคณะ. (2556). การพัฒนาจิตสาธารณะของนักศึกษามหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลกรุงเทพ. ใน รายงานการวิจัย. มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคล.
ปิ่นกนก วงศ์ปิ่นเพ็ชร์. (2553). ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับจิตอาสาของนักศึกษามหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ. วารสารวิชาการศิลปะศาสตร์ประยุกต์, 3(5), 9-16.
พลวัฒน์ วุฒิประจักษ์. (2553). การพัฒนาหลักสูตรรายวิชาจิตตปัญญาศึกษาสำหรับนักศึกษาครูเพื่อเสริมสร้างคุณลักษณะบัณฑิตครูที่พึงประสงค์. ใน ดุษฎีนิพนธ์การศึกษาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาหลักสูตรและการสอน. มหาวิทยาลัยศิลปากร.
ภัทรภร สีทองดี. (2559). การพัฒนารูปแบบการสร้างเสริมจิตสาธารณะของนิสิตในสถาบันอุดมศึกษาของรัฐ: กรณีศึกษามหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา, 28(3), 63-74.
วัลลยา ธรรมอภิบาล. (2555). การพัฒนาหลักสูตรเสริมสร้างจิตสาธารณะ สำหรับนักศึกษาปริญญาตรีมหาวิทยาลัยทักษิณ วิทยาเขตสงขลา. วารสารศาสตร์มหาวิทยาลัยทักษิณ, 13(2), 62-79.
วิชัย วงษ์ใหญ่ และมารุต พัฒผล. (2552). รูปแบบการจัดการเรียนการสอนโดยเน้นสมรรถนะผู้เรียนเป็นสำคัญและการประเมินผลมิติใหม่. นครปฐม: มหาวิทยาลัยมหิดล.
สนิท สัตโยภาส. (2554). จิตตปัญญาศึกษา นวัตกรรมพัฒนาคุณลักษณะคนไทยที่พึงประสงค์ให้แก่แผ่นดิน. เชียงใหม่: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาชาติ พ.ศ. 2560 - พ.ศ. 2579. กรุงเทพมหานคร: บริษัท พริกหวานกราฟฟิค จำกัด.
สุขมิตร กอมณี. (2556). โมเดลการจัดสภาพแวดล้อมทางการเรียนตามแนวจิตตปัญญาศึกษาสำหรับนักศึกษาระดับอุดมศึกษา. ใน ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาเทคโนโลยีและสือสารการศึกษา. มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
สุคนธรส หุตะวัฒนะ. (2550). ผลของการใช้โปรแกรมพัฒนาจิตสาธารณะด้วยเทคนิคการเสนอตัวแบบผ่านภาพการ์ตูนร่วมกับการชี้แนะทางวาจาที่มีต่อจิตสาธารณะของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3. ใน วิทยานิพนธ์วิทยาศาสตร์มหาบัณฑิต สาขาการวิจัยพฤติกรรมศาสตร์ประยุกต์ . มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
สุพรรณิภา สายทองเยิ้น. (2556). การศึกษาวิธีการจัดการเรียนการสอนแบบการอภิปรายกลุ่มย่อยเพื่อส่งเสริมการคิดเชิงเหตุผลของนักศึกษาสาขาวิชาการศึกษาปฐมวัย ชั้นปีที่ 2. เพชรบูรณ์: มหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบูรณ์.
