รูปแบบการจัดการการท่องเที่ยววิถีพุทธ ตามแนววัดป่าอุดมสมพร จังหวัดสกลนคร

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาพฤติกรรมของนักท่องเที่ยวที่เดินทางมา           วัดป่าอุดมสมพร 2) ศึกษาการจัดการด้านการท่องเที่ยวของวัดป่าอุดมสมพร 3) วิเคราะห์รูปแบบการจัดการการท่องเที่ยววิถีพุทธตามแนววัดป่าอุดมสมพร เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพใช้การสัมภาษณ์ร่วมกับการสังเกตแบบไม่มีส่วนร่วมในการเก็บรวบรวมข้อมูลและวิเคราะห์ข้อมูล ประชากรและกลุ่มตัวอย่างในการวิจัยมีจำนวน 3 กลุ่มประกอบด้วย นักท่องเที่ยว ผู้แทนจากผู้ประกอบการภาคธุรกิจท่องเที่ยวและการบริการ และผู้แทนจากวัดป่าในจังหวัดสกลนคร รวมจำนวน 36 รูป/คน ผลการวิจัยพบว่า นักท่องเที่ยวเดินทางมาวัดป่าอุดมสมพรด้วยรถยนต์และรถทัวร์ นิยมมาวัดในวันสำคัญทางพระพุทธศาสนาและวันละสังขารของพระอาจารย์ฝั้น อาจาโร การชมเครื่องอัฐบริขารในพิพิธภัณฑ์และการสวดมนต์เป็นกิจกรรมที่นักท่องเที่ยวมักปฏิบัติ รูปแบบการท่องเที่ยวของวัดป่าอุดมสมพรเน้นความเรียบง่าย ปัจจัยสำคัญในการดึงดูดนักท่องเที่ยวให้เข้ามาเยี่ยมชมคือ พิพิธภัณฑ์พระอาจารย์ฝั้น อาจาโร แก่นแห่งพระพุทธศาสนาและการปฏิบัติดีปฏิบัติชอบของพระสุปฏิปันโนภายในวัด จึงวิเคราะห์และนำเสนอรูปแบบ              การจัดการการท่องเที่ยววิถีพุทธ 3 ลำดับ (Three steps of Buddhist tourism management model) ประกอบด้วย ขั้นพื้นฐาน สำหรับผู้ที่สนใจเที่ยวชมวัด จัดอยู่ในกลุ่มนักท่องเที่ยวทั่วไป ขั้นกลาง สำหรับผู้ที่มีจุดประสงค์ในการมาวัดเพื่อฟังและศึกษาธรรมะ และ ขั้นสงบ สำหรับผู้ที่เข้าใจพระธรรมและต้องการปฏิบัติธรรม ทั้งนี้ในแต่ละขั้นจะมีองค์ประกอบตามหลักสัปปายะ 7 ในระดับที่แตกต่างกันเพื่อให้สอดคล้องกับพฤติกรรมของนักท่องเที่ยวที่มาเยี่ยมชมวัด