การเสริมสุขภาวะและพัฒนาศักยภาพประชาชนในพื้นที่น้ำท่วมเชิงบูรณาการของอำเภอเสนา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา

บทคัดย่อ

          บทความวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสภาพการส่งเสริมสุขภาวะและศักยภาพของประชาชน การพัฒนารูปแบบเชิงกระบวนการเสริมสุขภาวะและพัฒนาศักยภาพประชาชน และวิเคราะห์ผลลัพธ์ของรูปแบบเชิงกระบวนการเสริมสุขภาวะและพัฒนาศักยภาพประชาชนในพื้นที่น้ำท่วมเชิงบูรณาการของอำเภอเสนา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา เป็นวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วมที่มีแนวคิดในการใช้ชุมชนเป็นฐาน กลุ่มตัวอย่าง คือ อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน (อสม.) จำนวน 40 คน และผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 5 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบประเมินสุขภาวะของประชาชน แบบสัมภาษณ์เชิงลึก และแบบถอดบทเรียนโครงการ เก็บรวบรวมข้อมูลทั้งเชิงปริมาณและเชิงคุณภาพ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติพื้นฐาน และการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัย พบว่า 1) กลุ่มตัวอย่าง มีพฤติกรรมสุขภาพ ในระดับดี (ร้อยละ 47.50) คือ มีสภาพแวดล้อมชุมชนที่ดี และได้รับบริการด้านสุขภาพอย่างเหมาะสมตามสถานณ์ 2) รูปแบบเชิงกระบวนการเสริมสุขภาวะและพัฒนาศักยภาพประชาชนในพื้นที่น้ำท่วมเชิงบูรณาการ มี 4 องค์ประกอบสำคัญ และ 5 ขั้นตอน ซึ่งมีค่าความเหมาะสม เท่ากับ 4.60 และค่าความเป็นไปได้ เท่ากับ 4.20 และ 3) ระดับการมีส่วนร่วมของกลุ่มตัวอย่าง อยู่ในระดับดี (4.10) โดยผ่านการทำงานร่วมกันของพันธมิตรเครือข่ายชุมชนในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล (รพ.สต.) และองค์กรต่าง ๆ ในท้องถิ่น การเสริมสุขภาวะและพัฒนาศักยภาพประชาชนในภาวะน้ำท่วมเชิงบูรณาการของอำเภอเสนา จังหวัดพระนครศรีอยุธยานั้น สามารถส่งเสริมสุขภาพของประชนทั้งระบบสุขภาพชุมชน ระบบสาธารณสุขมูลฐาน และระบบบริการปฐมภูมิ ทั้งด้านร่างกาย จิตใจ/จิตวิญญาณ และสังคม ที่เหมาะสมและสอดคล้องกับวิถีชีวิตชุมชนอย่างแท้จริง