การพัฒนาศักยภาพและยกระดับวิสาหกิจชุมชนผู้ปลูกกาแฟอินทรีย์ บนพื้นที่สูง ชุมชนบ้านขุนแม่หยอด จังหวัดเชียงใหม่ ตามศาสตร์พระราชา จังหวัดเชียงใหม่

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพกลุ่มวิสาหกิจชุมชนผู้ปลูกกาแฟอินทรีย์บนพื้นที่สูงตามศาสตร์พระราชาฯ 2) พัฒนาศักยภาพและยกระดับวิสาหกิจชุมชน       ผู้ปลูกกาแฟอินทรีย์บนพื้นที่สูงตามศาสตร์พระราชาฯ และ 3) เพื่อนำเสนอรูปแบบการพัฒนาศักยภาพและยกระดับวิสาหกิจชุมชน ผู้ปลูกกาแฟอินทรีย์บนพื้นที่สูงตามศาสตร์พระราชา จังหวัดเชียงใหม่ เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ เน้นการวิจัยภาคสนาม การวิจัยแบบมีส่วนร่วม ประชากรกลุ่มตัวอย่างและผู้ให้ข้อมูลสำคัญใช้วิธีการเลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจง คือ ผู้นำชุมชน ปราชญ์ชุมชน กลุ่มชาติพันธุ์ปกาเกอญอบ้านขุนแม่หยอด จำนวน 17 รูป/คน โดยใช้แบบสัมภาษณ์ วิเคราะห์ข้อมูลเชิงสถิติพรรณนา ผลการวิจัยพบว่า 1) ชุมชนบ้านขุนแม่หยอดเป็นหนึ่งในชุมชนนำร่องของเขตพื้นที่วัฒนธรรมพิเศษ เป็นแหล่งกาแฟอาราบิก้าในระดับความสูงที่เหมาะสมและดีที่สุดของเชียงใหม่อีกแห่งหนึ่ง การปลูกกาแฟในป่าของชุมชนขุนแม่หยอดมีการดูแลต้นกาแฟร่วมกันโดยไม่ใช้สารเคมีและปุ๋ย เน้นความเป็นธรรมชาติ 2) การพัฒนาศักยภาพและยกระดับวิสาหกิจชุมชนผู้ปลูกกาแฟอินทรีย์บนพื้นที่สูงตามศาสตร์พระราชา เกิดกลุ่มเล็ก ๆ หรือเฉพาะกลุ่มที่สนใจในการปลูกและผลิตกาแฟ ชื่อแบรนด์ “พือพี Coffee” เป็นการพัฒนาศักยภาพและยกระดับวิสาหกิจชุมชนผู้ปลูกกาแฟอินทรีย์บนพื้นที่สูงชุมชนบ้านขุนแม่หยอด 3) นำเสนอรูปแบบการพัฒนาศักยภาพและยกระดับวิสาหกิจชุมชนผู้ปลูกกาแฟอินทรีย์ฯ พบว่า เกิดการนำเสนอรูปแบบการปลูกกาแฟแบบใต้ร่มเงา และนำเสนอรูปแบบการจัดระบบการปลูกให้เหมาะสมกับอาณาเขตและลักษณะต่าง ๆ ในป่า “โมเดลพลิกฟื้นผืนป่า คู่กับพลิกชีวิต” อีกทั้งยังเกิดการพัฒนาศักยภาพและยกระดับวิสาหกิจชุมชน