การสร้างความชอบธรรมให้พระเจ้าติโลกราชในชินกาลมาลีปกรณ์

ผู้แต่ง

  • อภิเดช สุผา สาขาวิชาภาษาไทย คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย
  • ณัฐวุฒิ คล้ายสุวรรณ อาจารย์สาขาวิชาภาษาไทย คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย

คำสำคัญ:

การสร้างความชอบธรรม,, พระเจ้าติโลกราช,, ชินกาลมาลีปกรณ์

บทคัดย่อ

บทความวิชาการนี้ มีวัตถุประสงค์ในการศึกษา 2 ประการ คือ 1) สาเหตุในการสร้างความชอบธรรมให้พระเจ้าติโลกราช 2) กลวิธีสร้างความชอบธรรมให้พระเจ้าติโลกราช โดยศึกษาจากชินกาลมาลีปกรณ์เป็นเอกสารหลัก และศึกษาตำนานพื้นเมืองเชียงใหม่ ตลอดจนโคลงยวนพ่ายเป็นเอกสารรอง ผลการศึกษาพบว่า พระรัตนปัญญาเถระสร้างความชอบธรรมให้พระเจ้าติโลกราชเพื่อไม่ให้เกิดปัญหาในการขึ้นครองราชย์ กลวิธีที่ใช้ในการสร้างความชอบธรรมให้พระเจ้าติโลกราช ได้แก่ 1) การสร้างวาทกรรมธรรมราชา 2) การสร้างภาพแทนธรรมราชา สำหรับเหตุจำเป็นที่ต้องสร้างความชอบธรรมให้พระเจ้าติโลกราช มาจากการกล่าวถึงในทางไม่ดี ดังปรากฏในตำนานพื้นเมืองเชียงใหม่ และโคลงยวนพ่าย

เอกสารอ้างอิง

กรมศิลปากร. (2540). วรรณกรรมสมัยอยุธยา เล่ม 1. (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์คุรุสภาลาดพร้าว.

ชญานิน นุ้ยสิน. (2566). คติเรื่องราชาในจารีตวัฒนธรรมไทย. กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร.

ณัฐวุฒิ คล้ายสุวรรณ. (2565). พระเจ้าติโลกราชในมุมมองของกวีผู้แต่งโคลงยวนพ่าย. วารสารวิชาการ มนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย. 14(1), 61-72.

พัชลินจ์ จีนนุ่น. (2562). วรรณคดีเกี่ยวกับประวัติศาสตร์. (พิมพ์ครั้งที่ 2). สงขลา: มหาวิทยาลัยทักษิณ.

ศิริพร ภักดีผาสุข. (2561). ความสัมพันธ์ระหว่างภาษากับอัตลักษณ์และแนวทางการนำมาศึกษาภาษาไทย. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

สรัสวดี อ๋องสกุล. (2560). กษัตริย์ล้านนาเชียงใหม่. (พิมพ์ครั้งที่ 3). เชียงใหม่: มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.

_________. (2561). ประวัติศาสตร์ล้านนา. (พิมพ์ครั้งที่ 12). กรุงเทพฯ: อมรินทร์.

สุริยา รัตนกุล. (2553). อารยธรรมไทย. นนทบุรี: บริษัท เพชรรุ่งการพิมพ์ จำกัด.

แสง มนวิทูร. (2539). ชินกาลมาลีปกรณ์. ใน วรรณกรรมสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้น เล่ม 4. กรุงเทพฯ: บริษัทเซเว่น พริ้นติ้ง กรุ๊ป จำกัด.

อรุณรัตน์ วิเชียรเขียว และเดวิด วัยอาจ, ปริวรรต. (2543). ตำนานพื้นเมืองเชียงใหม่. เชียงใหม่: สุริวงศ์บุ๊คเซนเตอร์.

Hall, S. (1997). Introduction Representation: Cultural Representations and Signifying Practices. Sage Publications.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-06-20

รูปแบบการอ้างอิง

สุผา . อ., & คล้ายสุวรรณ ณ. (2026). การสร้างความชอบธรรมให้พระเจ้าติโลกราชในชินกาลมาลีปกรณ์. วารสารสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย, 9(1), 303–316. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/JSSMBU/article/view/284634

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิชาการ