การศึกษาการลดต้นทุนรวมสินค้าคงคลังโดยคำนวณปริมาณการสั่งซื้อสินค้าที่เหมาะสม (EOQ): กรณีศึกษา ร้านค้าชุมชนบ้านสระสี่เหลี่ยม

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) จำแนกและจัดลำดับความสำคัญของรายการสินค้าของร้านค้าชุมชนบ้านสระสี่เหลี่ยม จังหวัดชัยภูมิ โดยใช้การวิเคราะห์เอบีซี หรือ ABC Analysis 2) วิเคราะห์การคำนวณหาปริมาณการสั่งซื้อสินค้าที่เหมาะสมเพื่อลดต้นทุนรวมสินค้าคงคลัง และ 3) ลดต้นทุนรวมสินค้าคงคลังต่อปี โดยเปรียบเทียบต้นทุนรวมสินค้าคงคลังก่อนและหลังการวิเคราะห์กับวิธีการสั่งซื้อสินค้าเดิม การวิจัยนี้ใช้ข้อมูลการสั่งซื้อสินค้าของร้านค้ากรณีศึกษา ระหว่างเดือนมกราคมถึงเดือนธันวาคม พ.ศ. 2566 รวมระยะเวลา 12 เดือน โดยดำเนินการรวบรวมรายการสินค้า จำแนกและจัดลำดับความสำคัญของสินค้าด้วย ABC Analysis คัดเลือกรายการสินค้ากลุ่ม A มาคำนวณหาปริมาณการสั่งซื้อที่เหมาะสมด้วยวิธี Economic Order Quantity หรือ EOQ และเปรียบเทียบต้นทุนรวมสินค้าคงคลังก่อนและหลังการวิเคราะห์ 

            ผลการวิจัยพบว่า การวิเคราะห์ด้วย ABC Analysis สามารถจำแนกสินค้ากลุ่ม A ได้จำนวน 137 รายการ ซึ่งเป็นกลุ่มสินค้าที่มีความสำคัญต่อการควบคุมสินค้าคงคลังและการวางแผนการสั่งซื้อ เมื่อนำสินค้ากลุ่ม A มาคำนวณด้วยวิธี EOQ พบว่า ปริมาณการสั่งซื้อสินค้าที่เหมาะสมรวมเท่ากับ 21,891 หน่วย ขณะที่ปริมาณการสั่งซื้อก่อนการวิเคราะห์เท่ากับ 2,724 หน่วย ทำให้ปริมาณการสั่งซื้อที่เหมาะสมเพิ่มขึ้น 19,167 หน่วย ทั้งนี้ ร้านค้ากรณีศึกษามีพื้นที่จัดเก็บสินค้าเพียงพอ จึงไม่เกิดข้อจำกัดด้านพื้นที่จัดเก็บจากการปรับปริมาณการสั่งซื้อดังกล่าว

            ผลการเปรียบเทียบต้นทุนรวมสินค้าคงคลังพบว่า ก่อนการวิเคราะห์ ร้านค้ากรณีศึกษามีต้นทุนรวมสินค้าคงคลังต่อปีเท่ากับ 3,060,102 บาท ภายหลังการวิเคราะห์ด้วยวิธี EOQ ต้นทุนรวมสินค้าคงคลังต่อปีลดลงเหลือ 791,881 บาท สามารถลดต้นทุนรวมสินค้าคงคลังได้ 2,268,221 บาทต่อปี คิดเป็นร้อยละ 74.12 เมื่อเปรียบเทียบกับต้นทุนรวมสินค้าคงคลังก่อนการวิเคราะห์ ผลการวิจัยแสดงให้เห็นว่า การประยุกต์ใช้ ABC Analysis ร่วมกับ EOQ สามารถช่วยกำหนดปริมาณการสั่งซื้อสินค้าได้เหมาะสมขึ้น ลดต้นทุนรวมสินค้าคงคลัง และเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารสินค้าคงคลังของร้านค้าชุมชน