Human Resource Management in Thai SMEs: Adapting to Change to Enhance Competitive Advantage
Keywords:
Human Resource Management, HRM Strategies, Small and Medium-Sized Enterprises (SMEs)Abstract
This article aims to synthesize and propose a human resource management (HRM) framework tailored to the contextual realities of small and medium-sized enterprises (SMEs) in Thailand through a systematic literature review. The study reveals three key findings. First, Thai SMEs face critical HRM challenges, including shortages of skilled labor, competition over compensation from larger organizations, and fragmented or informal HR practices, compounded by constraints such as limited budgets, unclear job structures, and varying levels of employees' digital competencies. Second, six HRM strategies suitable for SMEs are identified: flexible job design, the use of AI in the selection process, mentorship programs, performance management systems with clear key performance indicators, the adoption of digital technologies to support work processes, and the cultivation of diverse teams. Third, implementing these six strategies through an interconnected cycle can enhance operational efficiency, improve employee retention, promote innovation, and create sustainable competitive advantage for SMEs.
References
กวินธิดา อรุณโชติ, พระครูศรีธรรมวราภรณ์, และดวงเดือน พิมพิลาลัย. (2568). ความท้าทายในการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ในสังคมพหุวัฒนธรรม. วารสารวิจัยธรรมศึกษา, 8(1), 317–332. https://so07.tci-thaijo.org/index.php/dsr/article/view/6378
เกษราภรณ์ สุตตาพงค์ และณัชชา วัชรเสรีกุล. (2567). คุณลักษณะของบุคคล กิจกรรมการถ่ายทอดองค์ความรู้จากบุคลากรก่อนเกษียณสู่บุคลากรรุ่นใหม่ในองค์กร. วารสารนักบริหาร, 44(2), 103–117. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/executivejournal/article/view/274866
เขตธนา มุ่งสันติ, พระสณัณชาติ โชติปญโญ, และกชภัทร์ สงวนเครือ. (2568). ผู้นำเพื่อผลสัมฤทธิ์ และวัฒนธรรมการทำงานร่วมกัน. วารสารเสฏฐวิทย์ปริทัศน์, 5(1), 11–21. https://so12.tci-thaijo.org/index.php/stw/article/view/1720
เชวง สว่างลาภธรรม และรุ่งโรจน์ สุบรรณจุ้ย. (2568). โมเดลสมการโครงสร้างแนวทางการจัดการความขัดแย้งจากข้อพิพาทด้านแรงงานของธุรกิจในนิคมอุตสาหกรรมจังหวัดชลบุรี. วารสารสังคมศาสตร์และวัฒนธรรม, 9(3), 213–223. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/JSC/article/view/281098
จุฑามาศ ทวีไพบูลย์วงษ์. (2566). อิทธิพลของการรับรู้ความยุติธรรมในองค์การที่มีต่อพฤติกรรมการเป็นสมาชิกที่ดีขององค์การ: บทบาทการเป็นตัวแปรส่งผ่านของการรับรู้การสนับสนุนจากองค์การ และการเป็นตัวแปรกำกับของบุคลิกภาพแบบแมคคิเวลเลียน. วารสารนักบริหาร, 43(2), 1–21. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/executivejournal/article/view/267334
ฐานันดร์ สุทธิพงศ์ไมตรี, ปัญญวัฒน์ จุฑามาศ, และพิศมัย จารุจิตติพันธ์. (2568). แนวทางการพัฒนาสมรรถนะแรงงานต่างด้าวในธุรกิจก่อสร้างของธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อมในประเทศไทย. วารสารศิลปการจัดการ, 9(3), 154–174. https://so02.tci-thaijo.org/index.php/jam/article/view/279835
ณชพัฒน์ สิทธิวรพัฒน์ และกฤษดา เชียรวัฒนสุข. (2568). นวัตกรรมดิจิทัลกับการยกระดับความสามารถทางการแข่งขันสําหรับธุรกิจ SMEs. วารสารวิชาการสถาบันเทคโนโลยีแห่งสุวรรณภูมิ, 11(1), 400–411. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/svittj/article/view/278846
ณธิดา วงษ์พุ่มม่วง, ปิยะมาศ สื่อสวัสดิ์วณิชย์, และวิไลลักษณ์ เสรีตระกูล. (2567). รูปแบบผู้นำที่ครอบคลุมในโลกที่มีความหลากหลาย. Journal of Modern Learning Development, 9(12), 669–683. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/jomld/article/view/275431
ธนาคารแห่งประเทศไทย. (2567). เสริมแกร่ง SMEs: ก้าวข้ามข้อจำกัด สู่ความสำเร็จที่ยั่งยืน. https://www.bot.or.th/th/research-and-publications/articles-and-publications/bot-magazine/Phrasiam-68-1/theknowledge_SMEs.html
ธบัญพร ยิปซั่มภูมิพิจิตร และพิชชานันท์ ช่องรักษ์. (2567). ความสมดุลของชีวิตในการทำงาน และการผสมผสานการใช้ชีวิตและการทำงานอย่างลงตัวของพนักงานโรงแรมภายหลังสถานการณ์โควิด-19 (COVID-19). วารสารศิลปศาสตร์ มทร.ธัญบุรี, 5(1), 91–102. https://so07.tci-thaijo.org/index.php/JLA/article/view/4490
ปกรณ์ อุดมธนะสารสกุล. (2567). อิทธิพลของการมุ่งเน้นความเป็นผู้ประกอบการและภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงที่ส่งผลต่อการมุ่งเน้นการเรียนรู้กับผลการดำเนินงานของวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม. วารสารการบัญชีและการจัดการ, 16(1), 135–153. https://so02.tci-thaijo.org/index.php/mbs/article/view/261068
ปริตา สงวนทรัพย์, ปานเกล้า หนูมาก, รพีพร สิงโต, และมณฑา จําปาเหลือง. (2568). ทุนมนุษย์ในศตวรรษที่ 21: ปัจจัยขับเคลื่อนความสำเร็จ. วารสารการบริหารการศึกษาและนวัตกรรมการศึกษา, 5(2), 18–29. https://so12.tci-thaijo.org/index.php/EAI/article/view/1947
ปรีชา คำมาดี. (2567). โมเดลเชิงสาเหตุของภาวะผู้นำดิจิทัลต่อความคิดสร้างสรรค์ของพนักงาน: วัฒนธรรมองค์การดิจิทัลในบทบาทการเป็นตัวแปรส่งผ่านของผู้ประกอบการ SMEs ในเขตกรุงเทพมหานครและปริมณฑล. Journal of Roi Kaensarn Academi, 9(12), 35–56. https://so02.tci-thaijo.org/index.php/JRKSA/article/view/275119
ปวริศ อนุสรณ์พานิช. (2567). หลักการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ในด้านการฝึกอบรมการเจรจาต่อรองขั้นพื้นฐานเพื่อการจัดการความขัดแย้งที่มีประสิทธิภาพ. วารสารการจัดการโซ่คุณค่าและกลยุทธ์ธุรกิจ, 3(2), 65–80. https://so08.tci-thaijo.org/index.php/VCMBS/article/view/3004
ปิยชาติ โชติช่วง, ประยงค์ มีใจซื่อ, และนรพล จินันท์เดช. (2568). ผลกระทบของการรับรู้ความสามารถของตนเอง และบุพปัจจัยต่อผลการปฏิบัติงานของพนักงานธุรกิจไทยที่ให้บริการซ่อมบำรุงเครื่องจักรของ SMEs ในเขตกรุงเทพมหานครและปริมณฑล. วารสารวิจัยมหาวิทยาลัยเวสเทิร์น มนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 11(2), 183–196. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/WTURJ/article/view/281387
ปิยะมาศ สื่อสวัสดิ์วณิชย์. (2568). สมรรถนะและภาวะผู้นำเชิงกลยุทธ์ที่ส่งผลต่อการขับเคลื่อนความยั่งยืนไปสู่การปฏิบัติของอุตสาหกรรมขนาดกลางและขนาดย่อม (SMEs) ในประเทศไทย. วารสารเครือข่ายส่งเสริมการวิจัยทางมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 8(1), 149–167. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/hsrnj/article/view/280108
พระมหาบัณฑิต ปณฺฑิตเมธี. (2567). หลักการบริหารทรัพยากรมนุษย์ให้สอดคล้องกับสถานการณ์ปัจจุบัน. วารสารปัญญาและคุณธรรม, 1(2), 28–45. https://so13.tci-thaijo.org/index.php/JWiM/article/view/990
ภูมิภควัธจ์ ภูมพงศ์คชศร, พลภัทร บริรักษ์ธนกล, ณัฏฐ์ ตั้งปรีชาพาณิชย์, ไกรบุญ บันดาล, ณรงค์ ศรีชัยบุญสูง, อธิสิทธิ์ นุชเนตร, และสุทธิพงษ์ จุลเจริญ. (2568). นวัตกรรมการจัดการทรัพยากรมนุษย์ในโลกของการเปลี่ยนแปลง. วารสารสหศาสตร์การพัฒนาสังคม, 3(2), 450–467. https://so12.tci-thaijo.org/index.php/JISDIADP/article/view/2145
มุจจรินทร์ ทัศดรกุลพัฒน์. (2568). พฤติกรรมองค์การในบริบทประเทศไทยกับการบริหารทรัพยากรมนุษย์ยุคดิจิทัล. วารสารชัยภูมิปริทรรศน์, 8(2), 99–114. https://so02.tci-thaijo.org/index.php/jcr/article/view/276909
ยุทธนา เมธาวรันธร และเสาวนีย์ สมันต์ตรีพร. (2567). การบริหารรูปแบบการทำงานระยะไกลในภาวะวิกฤตที่ส่งผลต่อผลิตภาพการทำงานของพนักงานบริษัท. วารสารสหวิทยาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 7(1), 510–527. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/jmhs1_s/article/view/268333
วสันต์ เกิดสวัสดิ์, สหพัฒน์ หอมจันทร์, และกันต์ฐมณีญา นฤโฆษกิตติกีรติ. (2567). ปัจจัยสนับสนุนที่มีผลต่อประสิทธิผลในการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่ในองค์กรภาครัฐและภาคเอกชนในยุคปัญญาประดิษฐ์. วารสารสหวิทยาการวิจัยและนวัตกรรมการศึกษา, 3(2), 31–50. https://so08.tci-thaijo.org/index.php/JIREI/article/view/4327
วิภาวี ขวัญช่วย, สุจิตรา ธรรมใจ, และเพ็ญศรี ฉิรินัง. (2567). การพัฒนาทรัพยากรมนุษย์มุ่งสู่องค์กรแห่งนวัตกรรม. วารสารอิสลามแห่งประเทศไทย, 1(1), 51–60.
โศรดา พาหุวัฒนกร, จําเนียร จวงตระกูล, และตระกูล จิตวัฒนากร. (2568). การพัฒนาทุนมนุษย์กับการตลาดยุค 5.0. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, 12(1), 1–13. https://so03.tci-thaijo.org/index.php/JMND/article/view/282975
สรายุธ รัศมี. (2568). การพัฒนาทักษะแรงงานเพื่อรองรับการเปลี่ยนแปลงของตลาดในยุคเทคโนโลยีขั้นสูง. วารสารบริหารธุรกิจและนวัตกรรม มทร. พระนคร, 4(1), 84–100. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/RMUTP_JBI/article/view/279856
สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม. (2567). รายงานสถานการณ์ MSME ปี 2567. https://www.sme.go.th/uploads/file/20240529-154251_รายงานสถานการณ์_MSME2567_TH_Online.pdf
สิทธปวีย์ ธนโสตถิกุลนันท์, กานต์มณี พิริยพลพงศ์, พรรษา เดชฤดี, และบุรินทร์ สันติสาส์น. (2567). อุตสาหกรรมหล่อหลอมเหล็ก: การปรับตัวสู่ความยั่งยืนท่ามกลางความท้าทายในยุคดิจิทัลของธุรกิจครอบครัวในประเทศไทย. วารสารพัฒนาสังคมและยุทธศาสตร์การบริหาร, 26(2), 206–224. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/jsd/article/view/273315
สิริรัตน์ ทองบุรี, วีระศักดิ์ จินารัตน์, วีระกิตติ์ เอกอัครวิจิตร, และพจน์ ยงสกุลโรจน์. (2566). ผลกระทบของวัฒนธรรมองค์กรที่มีต่อสมรรถนะผู้ประกอบการ และผลการประกอบการของธุรกิจ SMEs. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยการจัดการและเทคโนโลยีอีสเทิร์น, 20(2), 122–138. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/umt-poly/article/view/269607
สิรีธร ตักโพธิ์, ปานใจ บุญเพ็ง, และเกียรติยศ โลดแจ้ง. (2567). การบริหารจัดการแบบมุ่งผลสัมฤทธิ์. วารสารการบริหาร การจัดการ และการพัฒนาที่ยั่งยืน, 2(4), 813–821. https://so15.tci-thaijo.org/index.php/jamsd/article/view/553
สุธี ขวัญเงิน, ฑาริกา พลโลก, และจิตติมา สกุลเจียมใจ. (2567). กลยุทธ์การจัดการ SMEs ให้สำเร็จอย่างยั่งยืน. วารสารพุทธอาเซียนศึกษา, 10(1), 261–274. https://so07.tci-thaijo.org/index.php/basj/article/view/7572
สุวิมล มธุรส, ศิรินทิพย์ กุลจิตรตรี, และขวัญฤทัย วงศ์กำแหงหาญ. (2568). กลยุทธ์ความยั่งยืนในการพัฒนาธุรกิจ SMEs การประยุกต์ใช้แนวคิด ESG เพื่อสร้างความได้เปรียบเชิงแข่งขัน. วารสารศิลปการจัดการ, 9(3), 135–153. https://so02.tci-thaijo.org/index.php/jam/article/view/278541
อภิสิทธิ์ ตั้งเกียรติศิลปะ และเสรี กรเพชร. (2567). การพัฒนาผู้ปฏิบัติงานในธุรกิจอุตสาหกรรมยานยนต์และชิ้นส่วนกลุ่มวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมในยุค 4.0. วารสารพัฒนาธุรกิจและอุตสาหกรรม, 4(1), 98–112. https://so15.tci-thaijo.org/index.php/Journalbid/article/view/421
เอกสิทธิ์ สนามทอง, วรรธนศม เมฆสุวรรณ, ประจักษ์ วิฑูรเศรษฐ์, และจริยา สนามทอง. (2568). การจัดการและพัฒนาทรัพยากรมนุษย์: แนวทางการบริหารองค์กรสู่ความยั่งยืน. วารสารนวัตกรรมองค์การและการจัดการ, 1(1), 1–15. https://so16.tci-thaijo.org/index.php/JOIM/article/view/2453
Agnihotri, A., Pavitra, K. H., Balusamy, B., Maurya, A., & Bibhakar, P. (2023). Artificial intelligence shaping talent intelligence and talent acquisition for smart employee management. EAI Endorsed Transactions on Internet of Things, 10.
Al Daboub, R. S., Al-Madadha, A., & Al-Adwan, A. S. (2024). Fostering firm innovativeness: Understanding the sequential relationships between human resource practices, psychological empowerment, innovative work behavior, and firm innovative capability. International Journal of Innovation Studies, 8(1), 76–91. https://doi.org/10.1016/j.ijis.2023.12.001
Hughes, R. L., Ginnett, R. C., & Curphy, G. J. (2021). Leadership: Enhancing the lessons of experience (10th ed.). McGraw-Hill/Irwin.
Kirkpatrick, D. L., & Kirkpatrick, J. D. (2016). Evaluating training programs: The four levels (4th ed.). Berrett-Koehler Publishers.
Koman, G., Boršoš, P., & Kubina, M. (2024). Sustainable human resource management with a focus on corporate employee recruitment. Sustainability, 16(14), 6059. https://doi.org/10.3390/su16146059
Kurniawan, R. A., Krisnandi, H., & Digdowiseiso, K. (2024). The effect of flexible working space, flexible working hours and self-efficacy on the performance of interior designers in South Jakarta. International Journal of Social Service and Research, 4(1), 332–343. https://doi.org/10.46799/ijssr.v4i01.701
Madhavi, T., & Kaveri, A. (2024). The impact of artificial intelligence in recruitment and selection processes in IT companies. In 2024 16th International Conference on Electronics, Computers and Artificial Intelligence (ECAI) (pp. 1–5). IEEE. https://doi.org/10.1109/ECAI61503.2024.10607464
Navarro, G. (2025). Fair and ethical resume screening: Enhancing ATS with JustScreen the ResumeScreeningApp. Journal of Information Technology, Cybersecurity, and Artificial Intelligence, 2(1), 1–7. https://doi.org/10.70715/jitcai.2024.v2.i1.001
Soleimani, M., Intezari, A., Arrowsmith, J., Pauleen, D. J., & Taskin, N. (2025). Reducing AI bias in recruitment and selection: An integrative grounded approach. The International Journal of Human Resource Management, 36(14), 2480–2515. https://doi.org/10.1080/09585192.2025.2480617
Vishvapujita, S., Mathew, T., Pooja, T., Sathyapriya, B., & Sathyamurthi, K. (2025). AI-driven human resource management: Enhancing talent acquisition, employee relations and workforce development. International Journal of Research in Management, 7(1), 320–327. https://doi.org/10.33545/26648792.2025.v7.i1d.294
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 STOU Academic Journal of Research and Innovation (Humanities and Social Science)
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
