การพัฒนาทรัพยากรชุมชนเพื่อการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพบ้านเหมืองลาบู ตำบลปะแต อำเภอยะหา จังหวัดยะลา
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การท่องเที่ยวเชิงสุขภาพถือว่ามีความสำคัญในการขับเคลื่อนการท่องเที่ยวโดยเฉพาะหลังการแพร่ระบาดของไวรัสโคโรนา 2019 ซึ่งนักท่องเที่ยวให้ความสำคัญกับเรื่องสุขภาพมากขึ้น การวิจัยครั้งนี้ใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) สำรวจทรัพยากรการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพของชุมชนบ้านเหมืองลาบู และ 2) พัฒนาเส้นทางและกิจกรรมการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพของชุมชน กลุ่มผู้ให้ข้อมูลหลักประกอบด้วยแกนนำกลุ่มท่องเที่ยวชุมชน ชาวบ้าน ตัวแทนเครือข่ายการท่องเที่ยวจังหวัดยะลา และผู้ประกอบการธุรกิจนำเที่ยว รวม 20 คน ใช้วิธีการคัดเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือวิจัย ได้แก่ แบบสัมภาษณ์ ใช้วิธีการสัมภาษณ์ การสำรวจ การระดมความคิดเห็น และการสนทนากลุ่มในการเก็บรวบรวมข้อมูล วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เชิงเนื้อหาและเชิงประเด็น พร้อมตรวจสอบข้อมูลแบบสามเส้า และนำเสนอผลในเชิงพรรณนา
ผลการวิจัย พบว่า ทรัพยากรสำคัญสำหรับการพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ ได้แก่ ทรัพยากรป่าไม้ น้ำตก สมุนไพร อากาศ และประวัติศาสตร์เหมืองแร่ของชุมชน โดยแนวทางในการพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพจะบูรณาการแนวคิด “อารมณ์ อาหาร อากาศ” ร่วมกับศักยภาพของทรัพยากรที่สำคัญของชุมชนรูปแบบการท่องเที่ยวที่ส่งเสริมสุขภาวะแบบองค์รวม ทั้งทางร่างกายและจิตใจ สำหรับการพัฒนาเส้นทางท่องเที่ยวเชิงสุขภาพชุมชนบ้านเหมืองลาบู แบ่งออกเป็น 2 เส้นทาง ได้แก่ 1) เส้นทางเดินป่าศึกษาธรรมชาติและอาบป่า และ2) เส้นทางเรียนรู้ประวัติศาสตร์
และวิถีชีวิตชุมชน โดยมีกิจกรรมเชิงสุขภาพ ได้แก่ การเดินป่าศึกษาธรรมชาติ การผ่อนคลายกับสายน้ำ การเรียนรู้ประวัติศาสตร์ชุมชน และการเก็บผักประกอบอาหารพื้นบ้าน ทั้งนี้การพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพครั้งนี้ ถือเป็นการสร้างอัตลักษณ์การท่องเที่ยวโดยชุมชน สามารถสร้างรายได้ และยกระดับคุณภาพชีวิตของคนในชุมชน ส่งเสริมการท่องเที่ยวที่มีคุณค่าให้กับพื้นที่จังหวัดยะลาและสามจังหวัดชายแดนใต้
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
Boonpat, O., Boonpat, S., Srithong, P., Chuminthachak, S., Yolthasart, S., Utchaya, N., & Saokham, M. (2023). Creating local food for health tourism by Ban Nong O Community, Mae Chan District, Chiang Rai Province. Kasetsart Journal of Social Sciences, 44(4), 1229-1238. (in Thai)
Chaiyakot, P., Buakwan, N., & Suwanwong, D. (2018). Community-Based Tourism Marketing in the 5 Southern Border Provinces (Satun, Songkhla, Pattani, Yala, and Narathiwat) Connecting ASEAN (Research Report). Bangkok: The Thailand Research Fund (TRF). (in Thai)
Informant 6-9. (2025). Interview, April 10 2025. (in Thai)
Keawchaooon, K., & Kongprame, N. (2024). Strategies to Develop Wellness and Gastronomy Tourism by Communities, Nakon Pathom Province. Rajapark Journal, 18(61), 114–127.
Limvijitwong, R. (2021). Industrial heritage management of mining sites for sustainable tourism: A case study of former mining areas in Southern Thailand. Journal of Liberal Arts and Management Science, 8(2), 89–105. (in Thai)
Madhyamapurush, W. (2024). Management of Cultural Tourism in Ban Toon, Muang District. Journal of Cultural Management Studies, 8(1), 45–58.
Rodtook, P., Simpattanawong, D., Ruenbanthoeng, T., & Na Nongkhai, K. (2024). Forest bathing activity as a tool to promote wellness tourism in Thailand. Humanities, Arts and Social Sciences Studies, 24(2), 428–440. (in Thai)
Sanon, W., Suantong, K., & Kongprem, N. (2020). Local healthy food from identity of community-based tourism for healthy food tourism destinations in western Thailand. RMUTSB Academic Journal (Humanities and Social Sciences), 5(2), 179–195. (in Thai)
Song, C., Ikei, H., & Miyazaki, Y. (2016). Physiological Effects of Nature Therapy: A Review of the Research in Japan. International Journal of Environmental Research and Public Health, 13(8), 781.
Thanarajthamrongkul, T., & Kieanwatana, K. (2023). Wellness Tourism Activities Development of Ban Sawai So, Buri Ram Province. Rajapark Journal, 17(53), 33–52. (in Thai)
Theerathitichaipa, K., Seefong, M., Prasomsab, P., Wisutwattanasak, P., Banyong, C., Ratanavaraha, V., Jansirisuk, N., Ariyarit, A., & Kasemsri, R. (2025). Exploring Determinants of Wellness Tourism and Behavioral Intentions: An SEM-Based Study of Holistic Health. Sustainability, 17(17), 7824.
Tirakanant, S. (2012). Research methodology in social sciences: Guidelines for implementation (10th ed.). Bangkok: Chulalongkorn University Press. (in Thai)
Ulrich, R. S. (1991). Effects of interior design on wellness: Theory and recent scientific research. Journal of Health Care Interior Design, 3(1), 97–109.
Yodsurang, P., Kiatthanawat, A., Sanoamuang, P., Kraseain, A., & Pinijvarasin, W. (2022). Community-Based Tourism and Heritage Consumption in Thailand: An Upside-Down Classification Based on Heritage Consumption. Leisure & Tourism Research Journal, 8(1), 1-20.
