การศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างการใช้การประเมินผลโดยเพื่อน กับทักษะการคิดเชิงวิพากษ์ของนักศึกษาระดับปริญญาตรี คณะศึกษาศาสตร์

Main Article Content

จุฑามาศ แสงงาม
ทรงวุฒิ วีเปลี่ยน

บทคัดย่อ

     การวิจัยเรื่อง การศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างการใช้การประเมินผลโดยเพื่อนกับทักษะการคิดเชิงวิพากษ์ของนักศึกษาระดับปริญญาตรี คณะศึกษาศาสตร์ เป็นการวิจัยเชิงสำรวจ มีวัตถุประสงค์การวิจัยเพื่อ 1) ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างการใช้การประเมินผลโดยเพื่อนและทักษะการคิดเชิงวิพากษ์ของนักศึกษาระดับปริญญาตรี 2) เปรียบเทียบทักษะการคิดเชิงวิพากษ์ของนักศึกษาจำแนกตามลักษณะการได้รับการประเมินผลโดยเพื่อนที่แตกต่างกัน กลุ่มตัวอย่างคือ นักศึกษาระดับปริญญาตรี คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง จำนวน 615 คน โดยใช้การสุ่มแบบหลายขั้นตอน เครื่องมือวิจัยที่ใช้สำหรับงานวิจัยนี้คือ แบบสอบถามพฤติกรรมการใช้การประเมินผลโดยเพื่อนกับทักษะการคิดเชิงวิพากษ์ของนักศึกษาระดับปริญญาตรี คณะศึกษาศาสตร์ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์ความสัมพันธ์ด้วยค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของเพียร์สัน และเปรียบเทียบความแตกต่างด้วยการวิเคราะห์ความแปรปรวนทางเดียว
     ผลการวิจัยพบว่า 1) ความสัมพันธ์ระหว่างการใช้การประเมินผลโดยเพื่อนและทักษะการคิดเชิงวิพากษ์ของนักศึกษาระดับปริญญาตรี คณะศึกษาศาสตร์ ทุกด้านมีความสัมพันธ์ทางบวก อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 โดยภาพรวมอยู่ในระดับสูง (r = .698) เมื่อพิจารณารายด้าน พบว่า ด้านที่มีค่าความสัมพันธ์สูงสุด คือ การประเมินที่มุ่งเน้นกระบวนการมีความสัมพันธ์กับด้านการตัดสินใจที่มีเหตุผล (r = .894)  2) ผลการเปรียบเทียบค่าเฉลี่ยของทักษะการคิดเชิงวิพากษ์ของนักศึกษาคณะศึกษาศาสตร์จำแนกตามลักษณะการได้รับการประเมินผลโดยเพื่อนที่แตกต่างกัน พบว่า นักศึกษาคณะศึกษาศาสตร์ที่ได้รับลักษณะการได้รับการประเมินผลโดยเพื่อนแตกต่างกันมีทักษะการคิดเชิงวิพากษ์แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 (F (2, 612)= 3.252, p=.039) โดยนักศึกษาคณะศึกษาศาสตร์ที่ได้รับการประเมินผลโดยเพื่อนในรูปแบบการให้คะแนน มีค่าเฉลี่ยของทักษะการคิดเชิงวิพากษ์ (M= 4.23, SD=.496) สูงกว่านักศึกษาที่ได้รับการประเมินผลโดยเพื่อนแบบการประเมินตนเองร่วมกับเพื่อน (M= 4.15, SD=.532) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิจัย
ประวัติผู้แต่ง

จุฑามาศ แสงงาม, คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง

อาจารย์ประจำ ภาควิชาการประเมินและการวิจัย คณะศึกษาศาสตร์

เอกสารอ้างอิง

Ardill, N. (2025). Peer feedback in higher education: student perceptions of peer review and strategies for learning enhancement. European Journal of Higher Education, 15(4), 696–721.

Boud, D., Cohen, R. & Sampson, J. (2014). Peer learning in higher education: Learning from and with each other. New York: Routledge.

Carless, D. & Winstone, N. (2023). Teacher feedback literacy and its interplay with student feedback literacy. Teaching in Higher Education, 28(1), 150–163.

Chen, X. (2026). Developing critical thinking through scaffolded peer feedback: an action research on heuristic design. Frontiers in Psychology, 17, 1-12.

Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences (2nd ed.). Hillsdale, NJ: Lawrence Erlbaum Associates.

Facione, P. A. (2015). Critical thinking: What it is and why it counts. Millbrae, CA: Insight Assessment.

Falchikov, N. (2021). The role of peer assessment in learning and teaching: A review of current research and practice. Assessment & Evaluation in Higher Education, 46(4), 581-595.

Kanjanawasee S. (2013). Evaluation Theory. (7th ed.). Bangkok: Chulalongkorn University Press. (in Thai)

Lertsakulbunlue, S. & Kantiwong, A. (2024). Development of peer assessment rubricsin simulation‑based learning for advanced cardiac life support skills among medicalstudents. Advances in Simulation, 9, 1-14.

Mellon, M., Van Dierdonck, H., Morjaria, L., Bracken, K. & Sibbald, M. (2024). Reflecting on peer feedback in problem-based learning. Cureus, 16(12), 1-20.

Naserpour, A. & Zarei, A. A. (2021). Peer assessment in collaborative learning: Effects on speaking skills and vocabulary learning. Language Testing in Asia, 12(1), 1–18.

Nicol, D. (2021). The power of internal feedback: Exploiting natural comparison processes. Assessment & Evaluation in Higher Education, 46(5), 756–778.

Ortega-Ruiperez, B. & Correa-Gorospe, J.M. (2024). Peer assessment to promote self-regulated learning with technology in higher education: systematic review for improving course design. Frontier Educution, 9, 1-11.

Paul, R. & Elder, L. (2014). Critical thinking: Tools for taking charge of your learning and your life (3rd ed.). New Jersey: Pearson.

Power, R. & Tanner, D. (2023). Peer assessment, self-assessment, and resultant feedback: an examination of feasibility and reliability. European Journal of Engineering Education, 48(4), 615–628.

Simonsmeier, B. A., Peiffer, H., Flaig, M. & Schneider, M. (2020). Peer feedback improves students’ academic self-concept in higher education. Research in Higher Education, 61, 706–724.

Tai, J., Ajjawi, R., Boud, D., Dawson, P. & Panadero, E. (2022). Developing evaluative judgement in higher education: A review and synthesis. Higher Education Research & Development, 41(1), 1–15.

Tang, J., Liu, G., Bai, J. & Jiang, J. (2024). The impacts of peer assessment on critical thinking competence: An epistemic network analysis. Journal of Hospitality, Leisure, Sport & Tourism Education, 35(5), 100486

Tavakol, M. & Dennick, R. (2018). Critical thinking: The development of an essential skill for healthcare professionals. Medical Teacher, 40(8), 854-860.

Topping, K. J. (2017). Peer assessment: A cornerstone of active learning. Active Learning in Higher Education, 18(3), 151-162.

Yamane, T. (1967). Statistics: An Introductory Analysis (2nd ed.). New York: Harper and Row.

Zeng, X. & Ravindran, L. (2024). Design, implementation, and evaluation of peer feedback todevelop students’ critical thinking: A systematic review from 2010 to 2023. Thinking Skills and Creativity, 55, 1-20.

Zhan, Y., Yan, Z., Wan, Z. H., Wang, X., Zeng, Y., Yang, M. & Yang, L. (2023). Effects of online peer assessment on higher-order thinking: A meta-analysis. British Journal of Educational Technology, 54, 817–835.

Zhang, Y. & Hwang, G. J. (2024). Promoting students’ critical thinking, self-efficacy and learning performance through peer assessment. Thinking Skills and Creativity, 52, 1-14.