การวิเคราะห์โครงสร้างความสัมพันธ์เชิงสาเหตุของพฤติกรรมการใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ของนิสิตระดับบัณฑิตศึกษามหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ตามแนวทางทฤษฎีพฤติกรรมตามแผน AN ANALYSIS OF THE STRUCTURAL CASUAL RELATIONSHIP OF ELECTRONIC JOURNAL OF GRADUATE STUDIES

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีจุดมุ่งหมาย ดังนี้ 1) เพื่อศึกษาความสอดคล้องของโมเดลเชิงสาเหตุของพฤติกรรมการใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ของนิสิตระดับบัณฑิตศึกษาที่พัฒนาขึ้นกับข้อมูลเชิงประจักษ์ และความสามารถของปัจจัยสาเหตุที่ร่วมกันอธิบายพฤติกรรมการใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ของนิสิตระดับบัณฑิตศึกษา 2) เพื่อศึกษาขนาดของผลกระทบในปัจจัยเชิงสาเหตุแต่ละปัจจัยที่มีต่อพฤติกรรมการใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ของนิสิตระดับบัณฑิตศึกษา โดยกลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยครั้งนี้ เป็นนิสิตหลักสูตรบัณฑิตศึกษา ประกอบด้วย นิสิตระดับปริญญาเอก และนิสิตระดับปริญญาโท มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ที่กำลังศึกษาในภาคต้น ปีการศึกษา 2554 จำนวน 4 คณะ จำนวน 615 คน เป็นนิสิตปริญญาโท 495 คน และนิสิตปริญญาเอก 110 คน ซึ่งได้มาจากเทคนิคการสุ่มแบบหลายขั้นตอน (Multi-stage Random Sampling) เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็นแบบสอบถาม จำนวน 8 ฉบับ ได้แก่ แบบสอบถามพฤติกรรม การใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ แบบสอบถามวัดเจตนาเชิงพฤติกรรมในการใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ แบบสอบถามวัดทัศนคติเกี่ยวกับการใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ แบบสอบถามวัดความเชื่อและการประเมิน ความเชื่อเกี่ยวกับการใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ แบบสอบถามวัดการคล้อยตามกลุ่มอ้างอิงในการใช้วารสาร อิเล็กทรอนิกส์ แบบสอบถามวัดความเชื่อเกี่ยวกับทัศนคติของกลุ่มอ้างอิงและแรงจูงใจที่จะคล้อยตาม กลุ่มอ้างอิงในการใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ แบบสอบถามวัดการรับรู้ความสามารถในการใช้วารสาร อิเล็กทรอนิกส์ แบบสอบถามวัดความเชื่อเกี่ยวกับปัจจัยควบคุม และการรับรู้อำนาจของปัจจัยควบคุม ในการใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ มีค่าความเชื่อมั่นของแบบสอบถามเท่ากับ 0.894, 0.820, 0.916, 0.672, 0.872, 0.888, 0.752, 0.911 ตามลำดับ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้เทคนิคการวิเคราะห์ โมเดลสมการโครงสร้างเชิงเส้น (Linear Structural Equation Modeling: SEM) ผลการวิจัยครั้งนี้ พบว่า
1. โมเดลสาเหตุของพฤติกรรมการใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ มีความสอดคล้องกับข้อมูลเชิงประจักษ์ (χ2 = 562.27, df = 246, p-value > 0.05, χ2/df = 2.286, RMSEA = 0.046, SRMR = 0.0344, GFI = 0.936, AGFI = 0.902, CN = 327.261)
2. พฤติกรรมการใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ ได้รับผลกระทบรวม (Total Effect) สูงสุดจากการรับรู้ความสามารถในการใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ (PBC) รองลงมาคือ เจตนาเชิงพฤติกรรมในการใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ (I) เท่ากับ 0.604 และ 0.543 ตามลำดับ และได้รับผลกระทบทางตรง (Direct effect) จากเจตนาเชิงพฤติกรรมในการใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ (I) สูงสุด รองลงมาคือการรับรู้ความสามารถ ในการใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ (PBC) เท่ากับ 0.543 และ 0.353 ตามลำดับ นอกจากนี้ยังได้รับผลกระทบทางอ้อม (Indirect Effect) จากการรับรู้ความสามารถในการใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ (PBC) สูงที่สุด รองลงมาคือทัศนคติเกี่ยวกับ การใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ (AB) ซึ่งตัวแปรทั้ง 2 ตัวได้ส่งผลกระทบทางอ้อมมายังพฤติกรรมการใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ โดยผ่านเจตนาเชิงพฤติกรรมในการใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ และมีค่าสัมประสิทธิ์เส้นทางเท่ากับ 0.251 และ 0.211 ตามลำดับ โดยที่ตัวแปรแฝงเชิงสาเหตุทั้ง 3 ตัวร่วมกันอธิบายความแปรปรวนของพฤติกรรมการใช้วารสารอิเล็กทรอนิกส์ ได้ร้อยละ 73.300