การจ้างงานผู้สูงอายุที่มีทักษะสูงในอุตสาหกรรมยานยนต์ไทย

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ (1) เพื่อศึกษาปัจจัยที่มีผลต่อความต้องการจะจ้างงานผู้สูงอายุที่มีทักษะสูง (2) เพื่อศึกษาปัจจัยที่มีผลต่อแรงจูงใจในการทำงานของผู้สูงอายุที่มีทักษะสูง และ (3) เพื่อหารูปแบบการจ้างงานผู้สูงอายุที่มีทักษะสูงที่เหมาะสมในอุตสาหกรรมยานยนต์ไทย กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยครั้งนี้มาจากประชากร 950 คน ที่มีอายุตั้งแต่ 45 ปีขึ้นไปและเป็นผู้มีทักษะสูง โดยประกอบด้วย 400 คนจาก OEM (โรงงานผลิต/ประกอบรถยนต์) และอีก 550 คนจาก Tier1 (โรงงานผู้ผลิตชิ้นส่วนรถยนต์ลำดับแรกในอุตสาหกรรมยานยนต์) นำมาคำนวณโดยใช้สูตร Yamane และกำหนดค่าความคลาดเคลื่อนสูงสุดไม่เกินร้อยละ 0.05 ด้วยความมั่นใจร้อยละ 95 จะได้ขนาดตัวอย่าง 286 คน หรือ ประมาณ 300 คน ได้แก่ วิศวกรผู้เชี่ยวชาญ วิศวกรอาวุโส ผู้จัดการฝ่ายต่าง ๆ และช่างผู้ชำนาญการ ซึ่งอีกประมา 10 ปีข้างหน้าจะเกษียณอายุ โดยที่อายุเกษียณในอุตสาหกรรมยานยนต์ไทยโดยเฉลี่ย คือ 55 ปี (สภาอุตสาหกรรมยานยนต์, 2559) ผลการวิจัยพบว่า ความต้องการจะจ้างงานเป็นผลมาจากทักษะความชำนาญ 43% เป็นอันดับแรก และอัตราเงินเดือน 40.8% เป็นอันดับที่สอง รองลงมาคือ เทคนิคเฉพาะทาง 19.5% แต่ความต้องการจะจ้างงานไม่ได้เป็นผลมาจากประสบการณ์ทำงาน ส่วนปัจจัยที่ส่งผลต่อแรงจูงใจในการทำงานของผู้สูงอายุที่มีทักษะสูงคือ การได้รับการยอมรับจากผู้บริหาร 39.5% ความผูกพันต่อองค์กร 26.6% และรายได้หลังเกษียณ 22.7% และการรับรู้ในความสามารถของตนเอง 15.5% ผู้วิจัยยังพบอีกว่ารูปแบบการจ้างงานที่เหมาะสมกับผู้สูงอายุที่มีทักษะสูงได้แก่ 1. การจ้างงานนอกระบบเช่น นอกเวลา (Part-time), ที่ปรึกษา (Consultant) ซึ่งเปรียบเทียบได้กับการทำงานแบบสัญญาระยะสั้น (Short-term Contracts) 2. การขยายอายุการเกษียณออกไป ทั้งนี้ควรเป็นไปตามความสมัครใจของลูกจ้างเนื่องจากพบว่ามีเพียง 6.7% ของผู้กรอกแบบสอบถามเท่านั้นที่สมัครใจทำงานต่อภายหลังเกษียณในอุตสาหกรรมยานยนต์