การสร้างความสัมพันธ์ที่ดีในองค์กรด้วยหลักสาราณียธรรมของสำนักงาน พระพุทธศาสนาจังหวัดเชียงใหม่
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 3 ประการ คือ 1) เพื่อศึกษาหลักสาราณียธรรมใน พระพุทธศาสนาเถรวาท 2) เพื่อศึกษาการสร้างความพันธ์ที่ดีในองค์กรของสำนักงานพระพุทธศาสนาจังหวัดเชียงใหม่ 3) เพื่อวิเคราะห์การสร้างความสัมพันธ์ที่ดีในองค์กรด้วยหลักสาราณียธรรมของสำนักงานพระพุทธศาสนาจังหวัดเชียงใหม่ การวิจัยเชิงคุณภาพนี้สัมภาษณ์ผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 12 รูป/คน
ผลการวิจัยพบว่า
1) หลักสาราณียธรรมในพระพุทธศาสนาเถรวาท พบว่า หลักสาราณียธรรมเป็นรากฐานสำคัญในการส่งเสริมความสามัคคีและความสัมพันธ์ที่ดีในหมู่คณะ การนำไปใช้ในองค์กรช่วยสร้างบรรยากาศแห่งความเข้าใจ ความไว้วางใจ และความร่วมมือ ลดความไม่เข้าใจกัน นำไปสู่การทำงานที่มีประสิทธิภาพ
2) การสร้างความพันธ์ที่ดีในองค์กรของสำนักงานพระพุทธศาสนาจังหวัดเชียงใหม่ พบว่า หลักสาราณียธรรม 6 เป็นปัจจัยสำคัญต่อความสำเร็จ ช่วยพัฒนาและรักษาบรรยากาศการทำงานที่ดีแล้ว ยังเป็นกลไกสำคัญที่นำไปสู่ความมั่นคงและความสำเร็จขององค์กร โดยตั้งอยู่บนความเคารพ การให้เกียรติ ความเมตตา การพูดจาไพเราะ การให้ความร่วมมือช่วยเหลือซึ่งกันและกัน
3) วิเคราะห์การสร้างความสัมพันธ์ที่ดีในองค์กรด้วยหลักสาราณียธรรมของสำนักงานพระพุทธศาสนาจังหวัดเชียงใหม่ พบว่า 1. เมตตากายกรรม ตัวอย่างการปฏิบัติที่เห็นได้ชัด คือการจัดโครงการ “สายสัมพันธ์ฉันท์พี่น้อง สู่ชุมชนรักบ้านเกิด” 2. เมตตาวจีกรรม มีการจัดอบรมเชิงปฏิบัติการ “ด้านการสื่อสารอย่างสร้างสรรค์” 3. เมตตามโนกรรม ในทางปฏิบัติสำนักงานจัดโครงการ “เพื่อนช่วยเพื่อน” 4. สาธารณโภคี โดยในสำนักงานจะมีการจัดกิจกรรม “แบ่งปันองค์ความรู้” 5. สีลสามัญญตา การมีวินัยด้วยโครงการ “วันวินัยองค์กร” 6. ทิฏฐิสามัญญตา มีการจัด “เวทีระดมสมอง”
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กาญจนา พิมพ์สุข. (2555). “การประยุกต์ใช้หลักสาราณียธรรม 6 ในการบริหารสถานศึกษาของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 1.” วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
จักรกฤช ณ นคร. (2554). ความรู้เบื้องต้นทางกฎหมายของประชาชน อำเภอเมือง จังหวัดนครศรีธรรมราช. รายงานวิจัย. มหาวิทยาลัยราชภัฏนครศรีธรรมราช.
ชนพณ สุขแจ่ม, พระราชวชิรเมธี และ วินัย ทองมั่น. (2565). แนวทางการสร้างความสามัคคีของบุคลากรในสถานศึกษาตามหลักสาราณียธรรม 6 ของผู้บริหารสถานศึกษาสหวิทยาเขตอัจฉราลัย สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาเขต 42 จังหวัดนครสวรรค์. วารสารวิจัยวิชาการ, 5 (2), 157-168.
ณัฐภรณ์ สมภาร. (2566). “การศึกษาและการวิเคราะห์หลักสาราณียธรรมกับการเสริมสร้างสันติวัฒนธรรมในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาระยอง เขต 1.” วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยราชภัฏรำไพพรรณี.
ธนานนท์ แสงทองทาบ. (2564). “การสร้างมนุษยสัมพันธ์ของผู้บริหารกับชุมชน ตามหลักสาราณียธรรม 6 ของโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษา อำเภอหนองบัว จังหวัดนครสวรรค์.” วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
ปิยวัฒน์ คงทรัพย์ และพระมหาประเสริฐ สุเมโธ (เพชรศรี). (2559). “การเสริมสร้างความสามัคคีของบุคลากรในองค์กรด้วยหลักสาราณียธรรม.” วารสารวิจัยทางพระพุทธศาสนา. 7 (2), 93–104.
พระครูสุวรรณธรรมาภิมณฑ์ (สมชาย เจริญผา), สาโรช เผือกบัวขาว และพนิต ศรีประดิษฐ์. (2565). “การประยุกต์ใช้หลักสาราณียธรรมเพื่อส่งเสริมความสมานฉันท์ในการบริหารองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น.” วารสารรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏกาฬสินธุ์. 4 (2), 15–30.
พระธรรมปิฎก (ป.อ.ปยุตฺโต). (2546). พจนานุกรมพุทธศาสน์ ฉบับประมวลศัพท์. พิมพ์ครั้งที่ 11. กรุงเทพมหานคร : โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2552). พุทธธรรม ฉบับปรับปรุงและขยายความ. พิมพ์ครั้งที่ 11. กรุงเทพมหานคร : โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณ์ราชวิทยาลัย.
________. (2547). ธรรมนูญชีวิต. พิมพ์ครั้งที่ 30. กรุงเทพมหานคร : บริษัท สหธรรมิก จำกัด.
พระมหาประเสริฐ สุเมโธ (เพชรศรี) และ ปิยวัฒน์ คงทรัพย์. (2559). สาราณียธรรม : หลักธรรมในการแก้ปัญหาความขัดแย้งในสังคมไทย. วารสารวิจัยเพื่อพัฒนาสังคมและชุมชน, 3 (1), 21-29.
พระมหาสุริยะ มทฺทโว (มาธรรม). (2564). “การประยุกต์หลักสาราณียธรรมเพื่อส่งเสริมความผูกพันต่อองค์กรของบุคลากรเทศบาลในจังหวัดนครราชสีมา.” ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรราชวิทยาลัย. กรุงเทพมหานคร : โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรราชวิทยาลัย.
มาลินี สวยค้าข้าว. (2567). หลักการบริหารองค์การโดยใช้หลักธรรมทางพระพุทธศาสนา : ครองตน ครองคน ครองงาน. [ออนไลน์]. แหล่งข้อมูล : https://www.onab.go.th/th/content/category/detail/id/1049/iid/21177/ [27 มิถุนายน 2567].