การพัฒนารูปแบบการเรียนการสอนแบบผสมผสานด้วยการเรียนแบบร่วมมือเพื่อพัฒนาการคิดอย่างมีวิจารณญาณ เรื่องเทคโนโลยีสารสนเทศ รายวิชาวิทยาการคำนวณ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนารูปแบบการเรียนการสอนแบบผสมผสานด้วยการเรียนแบบร่วมมือเพื่อพัฒนาการคิดอย่างมีวิจารณญาณ เรื่อง เทคโนโลยีสารสนเทศ รายวิชาวิทยาการคำนวณ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ศึกษาประสิทธิภาพ เปรียบเทียบการคิดอย่างมีวิจารณญาณและผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนก่อนและหลังเรียน และศึกษาความพึงพอใจของนักเรียน การวิจัยเป็นการวิจัยและพัฒนา 3 ระยะ ได้แก่ การพัฒนารูปแบบ การตรวจสอบความตรง และการทดลองใช้รูปแบบ กลุ่มเป้าหมายแตกต่างกันตามระยะ โดยระยะทดลองใช้รูปแบบเป็นนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนบ้านชุมแสง จำนวน 22 คน เลือกแบบเจาะจง และใช้แบบแผน One Group Pretest-Posttest Design เครื่องมือวิจัยมี 5 ชนิด วิเคราะห์ข้อมูลด้วยร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และ t-test แบบ Dependent ผลการวิจัยพบว่า 1) รูปแบบประกอบด้วย 7 องค์ประกอบ ได้แก่ วัตถุประสงค์ ผู้เรียน ผู้สอน เนื้อหา โครงสร้างพื้นฐาน การเรียนแบบร่วมมือ และการวัดและประเมินผล และมี 3 ขั้นตอน ได้แก่ ขั้นเตรียมการ ขั้นกิจกรรมการเรียนการสอน และขั้นวัดผลประเมินผล 2) รูปแบบมีประสิทธิภาพ 84.74/82.63 3) การคิดอย่างมีวิจารณญาณ หลังเรียนมีค่าเฉลี่ย 36.09 สูงกว่าก่อนเรียน 15.55 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (t = 29.28, df = 21, p < .001) 4) ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนหลังเรียนมีค่าเฉลี่ย 35.50 สูงกว่าก่อนเรียน 16.05 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (t = 27.25, df = 21, p < .001) และ 5) ความพึงพอใจของนักเรียนอยู่ในระดับมากที่สุด (X̄ = 4.60, S.D. = 0.50)
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2560). หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.
เกริกเกียรติ นรินทร์. (2563). การพัฒนาการเรียนการสอนแบบผสมผสานด้วยเทคนิคการเรียนรู้แบบร่วมมือ TGT เพื่อส่งเสริมทักษะการคิดอย่างมีวิจารณญาณและการทำงานเป็นทีม วิชาเทคโนโลยี (วิทยาการคำนวณ) ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 [วิทยานิพนธ์ปริญญาการศึกษามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยมหาสารคาม].
จิราวรรณ พาชอบ. (2556). การพัฒนารูปแบบการเรียนการสอนบนเว็บโดยใช้วิธีการเรียนรู้แบบร่วมมือเพื่อพัฒนาทักษะการคิดอย่างมีวิจารณญาณ สำหรับนักศึกษาสถาบันการพลศึกษา วิทยาเขตอุดรธานี [วิทยานิพนธ์ปริญญาปรัชญาดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยขอนแก่น].
ชัยยงค์ พรหมวงศ์. (2556). การทดสอบประสิทธิภาพสื่อหรือชุดการสอน. วารสารศิลปากรศึกษาศาสตร์วิจัย, 5(1), 7–20.
ทิศนา แขมมณี. (2567). ศาสตร์การสอน: องค์ความรู้เพื่อการจัดกระบวนการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ (พิมพ์ครั้งที่ 27). ด่านสุทธาการพิมพ์.
นภดล เลือดนักรบ. (2560). การพัฒนารูปแบบการเรียนการสอนแบบผสมผสานโดยการจัดการเรียนรู้เพื่อการเปลี่ยนแปลงเพื่อส่งเสริมการคิดอย่างมีวิจารณญาณของนักศึกษาพยาบาล [วิทยานิพนธ์ปริญญาปรัชญาดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยนเรศวร].
บรรสิทธิ์ ดีล้อม. (2566). การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบผสมผสานเพื่อพัฒนาทักษะการคิดอย่างมีวิจารณญาณ [วิทยานิพนธ์ปริญญาปรัชญาดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยขอนแก่น].
บุญชม ศรีสะอาด. (2547). การวิจัยเบื้องต้น (พิมพ์ครั้งที่ 7). สุวีริยาสาส์น.
ปิติณัช ราชภักดี. (2566). การพัฒนารูปแบบการเรียนการสอนแบบผสมผสานตามแนวคิดการเรียนรู้ร่วมกันและการเรียนรู้โดยใช้กรณีศึกษาเป็นฐานเพื่อพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน การคิดแก้ปัญหา ทักษะการทำงานเป็นทีมและเจตคติต่อวิชาชีพพยาบาล สำหรับนักศึกษาพยาบาล [วิทยานิพนธ์ปริญญาปรัชญาดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร].
ปุณยนุช โมกศรี. (2559). การพัฒนารูปแบบการเรียนการสอนแบบผสมผสานด้วยเทคนิคการสร้างโครงงานเป็นทีมเพื่อพัฒนาการคิดอย่างมีวิจารณญาณของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 [วิทยานิพนธ์ปริญญาปรัชญาดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยขอนแก่น].
มนชิดา ภูมิพยัคฆ์. (2559). การพัฒนารูปแบบการเรียนบนเว็บแบบผสมผสานด้วยเทคนิคการเรียนร่วมกันเพื่อพัฒนาทักษะการคิดอย่างมีวิจารณญาณของนักศึกษามหาวิทยาลัยราชภัฏ [วิทยานิพนธ์ปริญญาปรัชญาดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยขอนแก่น].
มารีนา วงศ์เงินยวง. (2550). การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบร่วมมือโดยใช้กระบวนการเรียนการสอนแบบโครงงานวิชางานประดิษฐ์สำหรับผู้เรียนที่มีความบกพร่องทางการเห็น [วิทยานิพนธ์ปริญญาครุศาสตรอุตสาหกรรมมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ].
โรงเรียนบ้านชุมแสง. (2567). รายงานผลการทดสอบระดับชาติขั้นพื้นฐาน O-NET ปีการศึกษา 2567.
วัฒนาพร ระงับทุกข์. (2543). เทคนิคและกิจกรรมการเรียนรู้ที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ. พริกหวานกราฟฟิค.
ศุภักษร ฟองจางวาง. (2560). การพัฒนารูปแบบการเรียนการสอนแบบผสมผสานโดยใช้การเรียนรู้แบบร่วมมือ เรื่อง การเขียนโปรแกรมพื้นฐานด้วยภาษาจาวาสคริปต์ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยนเรศวร].
อรพรรณ พรสีมา. (2540). โครงการพัฒนาคุณภาพการเรียนการสอน ทฤษฎีการเรียนรู้แบบมีส่วนร่วม ต้นแบบการเรียนรู้ทางด้านหลักทฤษฎีและแนวปฏิบัติ. สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ.
Abraham, A. (2007). Student centred teaching of accounting to engineering students: Comparing blended learning with traditional approaches. In Proceedings of ASCILITE 2007 (pp. 1–9). https://doi.org/10.65106/apubs.2007.2820
Allan, B. (2007). Blended learning: Tools for teaching and training. Facet.
Arends, R. I. (1997). Learning to teach (4th ed.). McGraw-Hill.
Carman, J. M. (2005). Blended learning design: Five key ingredients. Agilant Learning.
Davis, H. C., & Fill, K. (2007). Embedding blended learning in a university's teaching culture: Experiences and reflections. British Journal of Educational Technology, 38(5), 817–828. https://doi.org/10.1111/j.1467-8535.2007.00756.x
Driscoll, M. (2002) Blended Learning: Let’s Get beyond the Hype. IBM Global Services. http://www-07.ibm.com/services/pdf/blended_learning.pdf
Garnham, C., & Kaleta, R. (2002). Introduction to hybrid courses. Teaching with Technology Today, 8(6), 1–5.
Garrison, D. R., & Vaughan, N. D. (2008). Blended learning in higher education: Framework, principles, and guidelines. Jossey-Bass.
Harriman, G. (2004). What is blended learning? E-learning resources. http://www.grayharriman.com/blended_learning.htm
Johnson, D. W., & Johnson, R. T. (1974). Instructional goal structure: Cooperative, competitive, or individualistic. Review of Educational Research, 44(2), 213–240. https://doi.org/10.3102/00346543044002213
Johnson, D. W., & Johnson, R. T. (1989). Cooperation and competition: Theory and research. Interaction Book Company.
Joyce, B., & Weil, M. (1996). Models of teaching. Needham Height.
Khan, B. H. (2001). A framework for web-based learning. In B. H. Khan (Ed.), Web-based training (pp. 75–98). Educational Technology Publications.
Kibler, J. R. (1974). Objectives for instruction and evaluation. Allyn and Bacon.
Norris, S. P., & Ennis, R. H. (1989). Evaluating critical thinking. Midwest Publications.
Singh, H., & Reed, C. (2001). A white paper: Achieving success with blended learning. Centra Software.
Slavin, R. E. (1990). Cooperative learning: Theory, research, and practice. Prentice Hall.
Torchia, S. P. (2012). Cooperative learning and its effect on fourth-grade mathematics students' achievement, motivation, and self-efficacy [Doctoral dissertation, Capella University].
Valiathan, P. (2002). Blended learning models. Learning Circuits. http://www.learningcircuits.org/2002/valiathan.html