Restoration and Management strategies for Community Learning Center of Na Bua Village, Kok Hae Sub-District, Renu Nakhon District, Nakhon Phanom Province แนวทางการฟื้นฟูและบริหารจัดการศูนย์การเรียนรู้ชุมชนบ้านนาบัว ตำบลโคกหินแฮ่ อำเภอเรณูนคร จังหวัดนครพนม
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยเรื่องแนวทางการฟื้นฟูและบริหารจัดการศูนย์การเรียนรู้ชุมชนบ้านนาบัว ตำบลโคกหินแฮ่ อำเภอเรณูนคร จังหวัดนครพน เป็นการวิจัยเชิงการวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เพื่อศึกษาสถานการณ์ปัจจุบันและศักยภาพของชุมชนในการพื้นฟูและบริหารจัดการศูนย์การเรียนรู้ชุมชนบ้านนาบัว 2) เพื่อศึกษาปัญหาและอุปสรรคปัจจุบันของการบริหารจัดการศูนย์การเรียนรู้ชุมชนบ้านนาบัว และ3) เพื่อศึกษาแนวทางการฟื้นฟูและบริหารจัดการอย่างมีส่วนร่วมของศูนย์การเรียนรู้ชุมชนบ้านนาบัว ตำบลโคกหินแฮ่ อำเภอเรณูนคร จังหวัดนครพนม โดยใช้แบบสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้าง จากเลือกแบบเจาะจงกลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ผู้ใหญ่บ้านและผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้าน คณะกรรมการสภาวัฒนธรรมตำบล และสมาชิกในชุมชนผู้มีส่วนร่วมบริหารจัดการศูนย์การเรียนรู้ฯ การสังเกตแบบมีส่วนร่วมและแบบไม่มีส่วนร่วม และแบบบันทึก เป็นเครื่องมือในการเก็บข้อมูลและวิเคราะห์ข้อมูล
ผลการวิจัยพบว่า 1) สถานการณ์ปัจจุบัน ภายหลังการเปิดตัวของสโมสร 7 สิงหา และการตั้งคณะกรรมการดูแลศูนย์การเรียนรู้ฯ เมื่อปีพ.ศ. 2552 ศูนย์การเรียนรู้ฯ ยังคงไม่ได้รับการบริหารจัดการที่ชัดเจนเท่าที่ควร โดยส่วนใหญ่จะเป็นลักษณะการ “ช่วยๆ กันดู” ของชาวบ้านร่วมกันกับผู้นำชุมชนเป็นส่วนใหญ่ สำหรับศักยภาพของชุมชนในการฟื้นฟูและบริหารจัดการศูนย์การเรียนรู้ฯนั้น พบว่า บ้านนาบัวมีศักยภาพหลายด้านที่จะพัฒนาไปสู่การจัดการความรู้ทางประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมได้อย่างมีประสิทธิภาพได้ในอนาคต เช่น สมาชิกของหมู่บ้านบางคนมีความรู้ทางประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม และภูมิปัญญา มีคนรุ่นใหม่ที่มีความกระตือรือร้นแต่ถูกปิดกั้นการเรียนรู้จากส่วนกลาง และที่สำคัญเรื่องราวของชุมชนได้ถูกทำให้เป็นที่รู้จักในวงกว้างผ่านงานการศึกษาและวิจัย 2) ปัญหาและอุปสรรคปัจจุบันของการบริหารจัดการศูนย์การเรียนรู้ชุมชนบ้านนาบัวเกิดจากความไม่เข้าใจของคนในชุมชนที่มีสาเหตุมาจากการถูกปิดกั้นของประวัติศาสตร์บ้านนาบัวจากภาครัฐที่ใช้ตำราเรียนประวัติศาสตร์จากส่วนกลาง ซึ่งห่างไกลจากความเข้าใจของคนในชุมชน และความไม่เข้าใจกันเองของคนในชุมชน ซึ่งมีสาเหตุมาจากคนในชุมชนที่มีส่วนเกี่ยวข้องในเหตุการณ์วันเสียงปืนแตกจะถูกมองจากคนในชุมชนว่าเป็นคนภายนอก 3) แนวทางการฟื้นฟูและบริหารจัดการอย่างมีส่วนร่วมของศูนย์การเรียนรู้ชุมชนบ้านนาบัว (1) ในส่วนของวัตถุทางวัฒนธรรม ได้การจัดทำทะเบียนวัตถุอย่างง่าย การเก็บรักษาและซ่อมแซม และจัดทำฐานข้อมูลทรัพยากรวัฒนธรรม (2) วิธีการจัดแสดง โดยได้กำหนดให้ศูนย์การเรียนรู้ประวัติศาสตร์บ้านนาบัว เป็นพิพิธภัณฑ์ชุมชนที่บอกเล่าเรื่องราวประวัติศาสตร์ในยุคการต่อสู้ทางการเมืองของชุมชน และกำหนดให้บ้านชนเผ่าผู้ไทเป็นสถานที่สำหรับนำเสนอประเพณีและวัฒนธรรมของชาวผู้ไทบ้านนาบัวตั้งแต่อดีตจนปัจจุบัน (3) การออกแบบกิจกรรมการเรียนรู้ เนื่องด้วยบ้านนาบัวมีแหล่งทรัพยากรวัฒนธรรมมากมาย ซึ่งสามารถการบูรณาการกิจกรรมให้เข้ากับหลักสูตรของโรงเรียนและมหาวิทยาลัย ในการพัฒนาไปสู่โครงการต่าง ๆ ที่สร้างคุณค่าทางวัฒนธรรมและมูลค่าทางเศรษฐกิจที่ยั่งยืนต่อไปในอนาคต
Downloads
Article Details
เอกสารอ้างอิง
Chaithiang, T. (2003). Farmer's Village Revolution at The northeastern part. Bangkok: sangsan.
Chalermpow Koanantakool, P. (2010, March). Experience from local museums and Public relations. Research Community. 15(90):18-21.
Isarapreeda, P. (1977). Nature and Learning process. 2th Ed. Bangkok: Klung Siam Printing.
Kaoyai, N. (2016, July-December). Learning Resources Center: The Sustainable Development of Higher Education Institutions. Southeast Bangkok Journal. 2(2): 108-123.
Kitiasa, P. (2003). Localism. Bangkok: National Research Council of Thailand (NRCT).
Lertchaanrit, T. (2007). Handout of 357511 CONCEPT AND THEORIES IN CULTURAL RESOURCE MANAGEMANT. of the 1nd semester of the year 2007, Faculty of Archaeology, Silpakorn University. N.P.: n.p. (Mimeograph).
Paicharnjit, S. (2007). Archaeological Resource Management in Community Development. Bangkok: Community Archaeology Books Project.
Princess Maha Chakri Sirindhorn Anthropology Centre. (1997). Local Museum in Thailand. Bangkok: Princess Maha Chakri Sirindhorn Anthropology Centre, Silpakorn University.
Rugwongwan, Y. (2011, January). Local Museum and Cultural Heritage Preservation of Local Community. Damrong Journal. 10(1): 1-24.
Saenmit, S. (2001). Phuthai’s Traditions at Nabua village, Khok Hin Hae sub-district, Renu Nakhon district, Nakhon Phanom Province. N.P.: n.p. (Mimeograph).
Sarawasee, P. and Boonyakiet, C. (2014). Museum Worker. Bangkok: Parbpim.
Walliphodom S. (2008). Museums and local history: Collaborative Learning process. .Bangkok: Vlek-prapai viriyahpant foundation.
Jitmaat, N. Head Villager of Nabua Village, section 13. Interviewed on January 16, 2017.
RittiKorn, K. President of Phutai at Na Bua Village. Interviewed on January 8, 2017.
Saenmit. C. community Philosopher of Na Bua Village. Interviewed on January 8, 2017.
Sawaytadul, N. Community members of Na Bua Village. Interviewed on January 16, 2017.