ระเบียบวิธีการร้องเพลงโคราช กรณีศึกษาครูกำปั่น ข่อยนอก (คณะกำปั่น บ้านแท่น) : แนวคิดการสร้างสรรค์บทเพลงชุด วิวัฒน์เพลงโคราช ระเบียบวิธีการร้องเพลงโคราช กรณีศึกษาครูกำปั่น ข่อยนอก (คณะกำปั่น บ้านแท่น) : แนวคิดการสร้างสรรค์บทเพลงชุด วิวัฒน์เพลงโคราช
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความนี้เป็นส่วนหนึ่งของงานวิจัยเรื่องการสร้างสรรค์บทเพลงชุดวิวัฒน์เพลงโคราช มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาระเบียบวิธีการร้องเพลงโคราช กรณีศึกษาครูกำปั่น ข่อยนอก โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพในการศึกษาเพลงโคราชแบบดั้งเดิมและเพลงโคราชแบบประยุกต์ ผลการวิจัยสรุปว่า การร้องเพลงโคราชแบบดั้งเดิมและแบบประยุกต์มีความสัมพันธ์กับสังคมและวัฒนธรรมเชิงวิวัฒนาการด้านการสร้างสรรค์ สะท้อนภูมิปัญญาเพลงโคราช ระเบียบวิธีประกอบด้วยเรื่ององค์ประกอบฉันทลักษณ์ 1) องค์ประกอบเพลงพบเหมือนกัน 10 ประการคือ ผลความเนื้อความ คำคู่ การเล่นสัมผัสคำ จำนวนคำ สะดือเพลง การเหยียบปลายเพลง การร้องโอ่ การร้องสร้อย การเอื้อนเสียง และการใช้ภาษา 2) โครงสร้างฉันท-ลักษณ์แบบดั้งเดิมมีโครงสร้างหลากหลายและแยบยล เพลงแบบประยุกต์วิวัฒนาการจากการใช้ต้นรากกลอนเพลงแบบดั้งเดิมทั้งหมดและแบบผสมผสานระหว่างกลอนเพลงก้อมกับกลอนหัวเดียว ส่งผลให้โครงสร้างมีความร่วมสมัยขึ้น เรื่องทำนอง 1) ทำนองโอ่คล้ายกันทุกประการ 2) ทำนองกลอนแบบประยุกต์มีการใช้โน้ตถี่ การซ้ำโน้ต และการใช้โน้ตในจังหวะยกมาก 3) ทำนองสร้อยพบการยืดขยายจากทำนองสั้นไปยาวตามวิวัฒน์ โดยแบบประยุกต์มีความหลากหลาย 4) ทำนองเอื้อนแบบประยุกต์มีทำนองสั้น แบบดั้งเดิมใช้หนึ่งพยางค์ เรื่องจังหวะ 1) ทำนองโอ่มีจังหวะลอยเหมือนกันทุกประการ 2) ทำนองกลอนแบบดั้งเดิมมีจังหวะลอยและจังหวะสามัญ แบบประยุกต์มีจังหวะสามัญอย่างกระชับ 3) ทำนองสร้อยมีจังหวะสามัญ แบบดั้งเดิมใช้ร้องสอดประสานทำนอง แบบประยุกต์ใช้ร้องระหว่างบท 4) ทำนองเอื้อนในเพลงแบบประยุกต์ มีจังหวะสามัญและจังหวะลอย เรื่ององค์ประกอบการแสดงประกอบด้วย 1) หมอเพลงต้องมีความรู้เพลงโคราช 2) ผู้ฟังต้องมีความเข้าใจภาษา 3) บทร้องมีเนื้อหาตามกาลเทศะ 4) ทำนองมีลีลาเฉพาะ 5) จังหวะสนุกสนาน 6) การร่ายรำประกอบ 7) การแต่งกายสะท้อนวัฒนธรรม 8) สถานที่สะท้อนภูมิปัญญามนุษย์และสังคม 9) แสงสีเสียงเพิ่มอรรถรส 10) โอกาสที่ใช้แสดงสะท้อนวิถีชีวิต 11) ขั้นตอนการแสดงบ่งบอกภูมิปัญญาเพลงโคราช 12) ความเชื่อสัมพันธ์ระหว่างเพลงโคราช ครูและลูกศิษย์ ทั้งนี้ ระเบียบวิธีดังกล่าวซึ่งปรับตัวเป็นวิวัฒน์จากแบบดั้งเดิมสู่แบบประยุกต์อย่างน่าสนใจ ได้ใช้เป็นแนวคิดการสร้างสรรค์ผลงานทางดุริยางค-ศิลป์ไทย
Downloads
Article Details
เอกสารอ้างอิง
Chokchai, K., Gamphan Bantaen Band. Interviewed on October 9, 2018.
Department of Culture Promotion. (2016). The Promotion and Conservation of Cultural Heritage Act, B.E. 2559 (2016) and the Convention on the Conservation of Intangible Cultural Heritage, 2003. Bangkok: The War Veterans Organization of Thailand Printing Office.
Jexjuntuk, B. (2014). Guideline for the Management and Revitalization of Korat Song Performance in Nakhon Ratchasima. Master Thesis, M.A., Silpakorn University, Nakhon Pathom.
Khoinok, G., Gamphan Bantaen Band. Interviewed on October 9, 2018.
Khoinok, G., Gamphan Bantaen Band. Interviewed on December 23, 2018.
Klangprasri, S. (2012). Supplement document for the instruction of a Course in Thai Folk Music. College of Music, Mahidol University.
Lertjuntuek, W. (1998). Pleng Korat in the Globalization Trend. Master Thesis, M.A., Mahasarakham University, Mahasarakham.
Mahasarakham University. (2002). Honoring Isan Folk Artists 2545. Khon Kaen: Siriphond Offset and Easy Print.
Ministry of Culture. (2009). Cultural Wisdom Heritages. Bangkok: Office of the National Culture Commission.
Ministry of Culture. (2009). The National Culture Master Plan, B.E. 2550-2559 (2007-2016). Bangkok: Office of the Permanent-Secretary of the Ministry of Culture.
Office of Art and Culture, Nakhon Ratchasima Rajabhat University. (2012). Pleng Korat Volume 1. Nakhon Ratchasima: Mitraphap Printing Ltd. Co. 1995.
Padungsoontorn, S. (2013). Pleng Korat: Musical Art Elements. Master Thesis, M.A., Mahasarakham University, Mahasarakham.
Radomchinda, S. (2012). Orchestra: An Applied Musical Performance to Promote Pleng Korat. Dissertation, Ph.D., MahaSarakham University, Mahasarakham.
Subongkot, T, et al. (1993). Pleng Korat, an Analytical and Critical Study. 3rd printing. Nakhon Ratchasima: The Art and Culture Center, Nakhon Ratchasima Teachers’ College.
Sungsook, B., President, Pleng Korat Association. Interviewed on August 14, 2017.
Sungsook. B., President, Pleng Korat Association. Interviewed on March 6, 2017.
Suwannaphachana, P. (2011). Mutto Taek: Improvisational Indigenous Knowledge in Traditional Pleng Khorat. Dissertation, Ph.D., Mahidol University, Nakhon Pathom.
The Culture, Sport and Tourism Department, Bangkok Metropolitan Administration. (1984). The Bangkok Cultural Plans for Executives. Bangkok: Amarin Printing and Publishing PCL.
The Documents and Records Compilation Committee. (1999). Culture, Historical Development, Identity and Local Wisdom of Nakhon Ratchasima. A book prepared by the Committee to celebrate His Majesty the King’s 6th Cycle Birthday Anniversary on 5 December 1999. Bangkok: Kurusapha’s Ladprao Printing House.
Tornsoongnern, S. (2003). The Way of Life of the Members of Pleng Korat Community. Bachelor Research, B.A., Mahasarakham University, Mahasarakham.
Uitrakoon, P. (1978). Folk Literary Works from Rangka Yai, Phimai District, Nakhon Ratchasima. Bangkok: Department of Teachers’ Training. Ministry of Education.
