ความคาดหวังที่มีต่อลูกสาวที่ปรากฏในเรื่องสั้น "จูซันยะ"

Main Article Content

ชลันธร พาณิชย์วิบูลย์

บทคัดย่อ

ฮิงุชิ อิชิโย (樋口一葉) เป็นนักเขียนอาชีพหญิงคนแรกของญี่ปุ่นที่ได้รับการประเมินค่าในฐานะนักเขียนหญิงซึ่งมีบทบาทเกี่ยวกับการเคลื่อนไหวของผู้หญิง (女性運動) แต่เมื่อศึกษาชีวประวัติของเธอแล้วพบว่าตลอดทั้งชีวิตเธอทำหน้าที่เป็นลูกสาวมาโดยตลอด งานวิจัยฉบับนี้จึงเลือกผลงานเรื่องสั้นเรื่อง “จูซันยะ” ซึ่งเป็นหนึ่งในผลงานของฮิงุชิ อิชิโยมาศึกษา โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความคาดหวังของพ่อแม่ต่อลูกสาวและบทบาทของตัวละครลูกสาวที่ปรากฏ รวมทั้งศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างผู้หญิงกับระบบปิตาธิปไตยผ่านตัวละครลูกสาวในเรื่องสั้นดังกล่าว จากการศึกษาพบว่าตัวละครลูกสาวถูกคาดหวังในเรื่องการแต่งงาน ซึ่งแม้จะมีการต่อต้านจากตัวละครลูกสาว แต่พบว่าบทบาทของตัวละครลูกสาวสะท้อนให้เห็นถึงความลำบากของผู้หญิงในการมีอำนาจเหนือปิตาธิปไตยอันเนื่องมาจากความกตัญญู นอกจากนี้ วรรณกรรมยังแสดงให้เห็นความสัมพันธ์ของผู้หญิงกับแนวคิดแบบปิตาธิปไตยที่ผู้หญิงถูกบังคับให้อยู่ในกรอบที่สังคมกำหนด สะท้อนให้เห็นถึงสถานะของผู้หญิงในสมัยเมจิ

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

เดือนเต็ม กฤษดาธานนท์. (2558). นวนิยายญี่ปุ่นสมัยใหม่. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ปิยะนุช วิริเยนะวัตร์. (2549). ภาพผู้หญิงญี่ปุ่นที่สะท้อนในงานเขียนสมัยเมจิ. วารสารศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัย ธรรมศาสตร์, 6(1), 196-228.

ปิยะนุช วิริเยนะวัตร์, สุณีย์รัตน์ เนียรเจริญสุข. (2552). การศึกษามุมมองทางวัฒนธรรมที่แตกต่างผ่านการใช้คำว่า “ยักษ์”: กรณีศึกษาเรื่องจูซังยะของฮิงูจิ อิจิโย. Journal of Language and Culture, 38(1), 135-153.

วิวันพร กิจไกรลาศ. (2552). ตัวละครหญิงในวรรณกรรมของฮิงุชิ อิชิโยกับผู้หญิงในยุคเมจิ. (วิทยานิพนธ์อักษรศาสตร์มหาบัณฑิต). จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, กรุงเทพมหานคร.

PATESSIO, M. (2011). Women and Public Life in Early Meiji Japan: The Development of the Feminist Movement. University of Michigan Press. https://doi.org/10.3998/mpub.9340032

折井美耶子(1992). 「時代を見る―近代」総合女性史研究会(編),『日本女性の歴史性・愛・家族』.東京 : 株式会社角川学芸出版.

乾順子(2014).「既婚男性からみた夫婦の家事分担: 家父長制・資本制概念と計量研究の接合」『大阪大学大学院人間科学研究科紀要』 40,93-110.

植村邦正(1981).「樋口一葉入門 (一)」『名古屋女子大学紀要』27, 223-233.

植村邦正(1982).「樋口一葉入門 (二)」『名古屋女子大学紀要』28, 277-285.

植村邦正(1983).「樋口一葉入門 (三)」『名古屋女子大学紀要』29, 243-250.

菅聡子(1992).「明治の東京―樋口一葉の小説を視座として―」お茶の水女子大学「魅力ある大学院教育」イニシアティブ人社系事務局(編),『「対話と深化」の次世代女性リーダーの育成 :「魅力ある大学院教育」イニシアティブ 平成17年度活動報告書 : シンポジウム編』(26-31).東京: お茶の水女子大学「魅力ある大学院教育」イニシアティブ人社系事務局.

金多希(2011).「東アジアの近代と女性, そして 「悪女」」宇都宮大学国際学部(編),『宇都宮大学国際学部研究論集』(67-81).栃木 : 宇都宮大学国際学部.

阪井裕一郎(2013).『家族主義と個人主義の歴史社会学: 近代日本における結婚観の変遷と民主化のゆくえ』慶應義塾大学大学院社会学研究科2013年度博士学位論文.

佐々木秀美(2019).「女性の権利 (Woman's Right) 運動にナイチンゲールが果たした役割とわが国における女性の権利運動の展開」『看護学統合研究』20(2),25‐43.

塩谷昌弘(2009).「< 書評> 仙波千枝著 『良妻賢母の世界近代日本女性史』」北海学園大学大学院文学研究科(編), 『年報新人文学』(188-192). 北海道 : 北海学園大学大学院文学研究科.

総合女性史研究会(1992). 『日本女性の歴史性・愛・家族』東京 : 株式会社角川学芸出版.

趙恵淑(2006).「樋口一葉やみ夜論」『日本學硏究』19, 281-302.

西荘保(1996).「『十三夜』 論: 先行する 「嫁した女の不幸」の話と比較して」『日本文学』45(2),19-28.

平井裕香(2015).「「此身一つ」 のゆくえ―樋口一葉 「十三夜」 における身分と身体―」『言語情報科学』13,157-174.

山﨑信子(2007).「近代日本における 「家庭教育」:明治期にみられる「主婦」の位置づけの変遷」『創価大学大学院紀要= The bulletin of the Graduate School, Soka University』28,173-192.