กลวิธีการนำเสนอสัตว์ในบทละครโนของเสะอะมิ

Main Article Content

วินัย จามรสุริยา

บทคัดย่อ

เทพเจ้ากับสัตว์มีความเกี่ยวข้องกันอย่างใกล้ชิด สัตว์บางชนิดเป็นบริวารของเทพเจ้า ขณะที่สัตว์บางชนิดเป็นพาหนะของเทพเจ้า งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษากลวิธีการนำเสนอสัตว์ในบทละครโนของเสะอะมิที่มีตัวละครเอกเป็นเทพเจ้า 7 เรื่อง ได้แก่ อุกน โอะอิมะท์ซุ ฌิงะ ทะกะซะโงะ ฟุจิซัน โฮโจงะวะ และยุมิยะวะตะ ผลการศึกษาพบว่า ในบทละครโนเรื่องที่ศึกษาปรากฏสัตว์ชนิดต่าง ๆ ได้แก่ ม้า เต่า แมลง ปลา และนก (เช่น นกกระเรียน นกพิราบ ห่านป่า) โดยสัตว์มีส่วนช่วยเสริมภาพของตัวละครเอกและฉากในบทละครโน กลวิธีการนำเสนอสัตว์ จำแนกเป็น 4 รูปแบบ ได้แก่ สัญลักษณ์ อุปมา บุคลาธิษฐาน และการบรรยาย สัตว์ที่แสดงสัญลักษณ์ ได้แก่ นกกระเรียนและเต่า สัตว์ที่แสดงอุปมา ได้แก่ นกกระเรียน ห่านป่า และนก (คำทั่วไปที่ไม่ระบุชนิด) สัตว์ที่แสดงบุคลาธิษฐานคือแมลง ส่วนสัตว์ที่แสดงการบรรยาย ได้แก่ นกพิราบ นกอุงุอิซุ นก ม้า และปลา

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

อรรถยา สุวรรณระดา. (2557). พืช สัตว์ ตัวเลข กับตำนานยุคเทพเจ้าของญี่ปุ่น. กรุงเทพ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

生駒哲郎 (2018)『畜生・餓鬼・地獄の中世仏教史』吉川弘文館.

片桐洋一 (2004)『歌枕歌ことば辞典』笠間書院.

古代中世文学論考刊行会 (2023)『古代中世文学論考 第51集』新典社.

小島憲之と新井栄蔵 (1989)『古今和歌集 新日本古典文学大系5』岩波書店.

小林祥次郎 (2009)『日本古典博物事典』勉誠出版.

小松和彦 (2005)「富士山―『富士山』」『観世』 72 (7), 42-47.

佐成健太郎 (1982)『謡曲大観』第一巻. 明治書院.

佐成健太郎 (1982)『謡曲大観』第二巻. 明治書院.

佐成健太郎 (1982)『謡曲大観』第三巻. 明治書院.

佐成健太郎 (1982)『謡曲大観』第四巻. 明治書院.

寺山宏 (2002)『和漢古典動物考』 八坂書房.

西中道と得永健太郎 (2018).「食と罪―放生会に見る宗教的「解決」」『武蔵野女子大学能楽資料センター紀要』 30, 91-111.

西野春雄 (1987)『能・狂言 第三巻 能の作者と作品』岩波書店.

宮田登 (1993)「竹取物語と富士信仰」『国文学』 38 (4), 28-31.