การพัฒนาผลิตภัณฑ์เครื่องปั้นดินเผาบ้านมะยิงโดยใช้กระบวนการออกแบบอย่างมีส่วนร่วม

บทคัดย่อ

การวิจัยในครั้งนี้เกิดขึ้นจากการบริการวิชาการภายใต้โครงการพัฒนาธุรกิจอุตสาหกรรมโดยใช้ทุน
ทางวัฒนธรรมและภูมิปัญญา ศูนย์ส่งเสริมอุตสาหกรรมภาคที่ 10 โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาผลิตภัณฑ์เครื่องปั้นดินเผาบ้านมะยิงโดยใช้กระบวนการออกแบบอย่างมีส่วนร่วม กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยครั้งนี้จำแนกเป็น 2 กลุ่ม ได้แก่ 1) กลุ่มสำหรับศึกษาข้อมูล คือ วิสาหกิจชุมชนกลุ่มเกษตรกรบ้านบ้านมะยิง 2) กลุ่มสำหรับการวิเคราะห์ข้อมูลประกอบการออกแบบผลิตภัณฑ์ ได้แก่ ผู้จำหน่ายและผู้บริโภค ผลการดำเนินงานสรุปได้
4 ส่วน ดังนี้ 1) พบว่า วิสาหกิจชุมชนกลุ่มเกษตรกรบ้านมะยิงอยู่พื้นที่ชุมชนโบราณโมคลานโดยส่วนใหญ่
จะประกอบอาชีพทำเครื่องปั้นดินเผาในหลายครัวเรือน รูปแบบการผลิตเครื่องปั้นดินเผาที่นิยมในปัจจุบัน คือ สิ่งของ เครื่องใช้ 2) พบว่า ผลิตภัณฑ์เครื่องปั้นดินเผาโทนสีเดียว คือ สีดินแดง ทำจากดินเหนียวมาจากบริเวณที่ราบลุ่มต่ำซึ่งอยู่ทางทิศตะวันออกของบ้านมะยิง ผลิตภัณฑ์เครื่องปั้นดินเผาไม่มีการเคลือบหรือเพิ่มสีบนลวดลาย ลวดลายที่ได้บนผลิตภัณฑ์จะมาจากฉลุ 3) พบว่า รูปแบบเครื่องปั้นดินเผาที่ต้องการให้พัฒนา คือ ประเภท
โคมไฟสนามแบบร่วมสมัย 4) ต้นแบบผลิตภัณฑ์ที่ได้จากการดำเนินงานในครั้งนี้  ได้แรงบันดาลใจจากศิลปะการฉลุหนังตะลุง จำนวน 2 รูปแบบ ประกอบด้วย โคมไฟสนาม ขนาด 40 x 25 เซนติเมตร โคมไฟสนาม ขนาด
35 x 25 เซนติเมตร การพัฒนาผลิตภัณฑ์เครื่องปั้นดินเผาในครั้งนี้ เกิดขึ้นโดยใช้กระบวนการออกแบบอย่างมีส่วนร่วม ซึ่งนักวิจัย นักออกแบบ และผู้ผลิต ร่วมคิดหาแนวทางการออกแบบเพื่อพัฒนาผลิตภัณฑ์ ร่วมทดลองทำต้นแบบผลิตภัณฑ์จนเป็นผลสำเร็จ ผู้ผลิตสามารถผลิตซ้ำและจัดจำหน่ายได้ในเชิงพาณิชย์ ถือเป็นการได้ประโยชน์ร่วมกันทุกฝ่าย อีกทั้งยังต่อยอดแนวความคิดในการพัฒนาผลิตภัณฑ์ได้เองอย่างต่อเนื่อง