บทบาทในการพัฒนาชุมชนของครูบาเจ้าศรีวิชัย

Main Article Content

พระครูบรรพตพัฒนกิตติ์ (สมชาย กิตฺติวณฺโณ)
พระครูสิริสุตานุยุต
ธวัชชัย ไชยวุฒิ

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 3 ประการ ได้แก่ 1) ศึกษาบทบาทของพระสงฆ์ในการพัฒนาชุมชน 2) ศึกษาบทบาทของครูบาเจ้าศรีวิชัยในการพัฒนาชุมชน และ 3) วิเคราะห์บทบาทดังกล่าวในเชิงลึก การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยใช้วิธีการศึกษาข้อมูลจากเอกสารทางประวัติศาสตร์ เอกสารทุติยภูมิ และงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง ควบคู่กับการเก็บข้อมูลภาคสนาม ผ่านการสัมภาษณ์แบบมีโครงสร้างและการสัมภาษณ์เชิงลึกจากพระสงฆ์ ผู้นำชุมชน และผู้รู้ รวมทั้งสิ้น 15 รูป/คน ดำเนินการวิเคราะห์ข้อมูลในลักษณะพรรณนาและตีความเชิงวิเคราะห์ตามแนวคิดเรื่องผู้นำทางศีลธรรมและการพัฒนาชุมชนอย่างยั่งยืน


         ผลการวิจัยพบว่า


1) พระสงฆ์มีบทบาทสำคัญในการพัฒนาชุมชน ทั้งในด้านการอบรมจิตใจ ส่งเสริมคุณธรรม ศีลธรรม เผยแผ่พระธรรมคำสอน และเป็นศูนย์รวมทางจิตวิญญาณของชุมชน อีกทั้งมีบทบาทในการอนุรักษ์วัฒนธรรม ขนบธรรมเนียมประเพณีท้องถิ่น


2) ครูบาเจ้าศรีวิชัยมีบทบาทโดดเด่นในฐานะผู้นำทางศาสนาและนักพัฒนา โดยใช้พลังศรัทธา ความยึดมั่นในพระธรรมวินัย และจริยวัตรที่เคร่งครัดในการขับเคลื่อนการพัฒนาสังคม วัฒนธรรม และโครงสร้างพื้นฐานของชุมชน โดยเน้นการพึ่งตนเองและการสร้างความสามัคคี


         3) การวิเคราะห์เชิงลึกพบว่า ครูบาฯ เป็นแบบอย่างของการปฏิบัติจริง ใช้หลักธรรมในการแก้ปัญหาและพัฒนาชุมชน ส่งเสริมความร่วมมือจากชาวบ้านด้วยศรัทธาและการมีส่วนร่วม สะท้อนให้เห็นถึงผู้นำที่ผสานบทบาททางศาสนากับการพัฒนาสังคมอย่างเป็นองค์รวม

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
สมชาย กิตฺติวณฺโณ พ., สุตานุยุต พ., & ไชยวุฒิ ธ. (2025). บทบาทในการพัฒนาชุมชนของครูบาเจ้าศรีวิชัย. วารสาร มจร.หริภุญชัยปริทรรศน์, 9(4), 289–301. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/JMHR/article/view/aa-22
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

พระครูสิริสุตานุยุต. (2560), ลำพูนเมืองแห่งความสุข บนความพอเพียง. ลำพูน : หจก.ณัฐพลการพิมพ์

พระครูสุวรรณวรการ. (2553), ศึกษาบทบาทของพระสงฆ์ในการพัฒนาชุมชนในจังหวัดปทุมธานี. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, ,

พระราชวรมุนี (ประยุทธ ปยุตฺโต). (2527). ลักษณะของสังคมพุทธ. กรุงเทพมหานคร : มูลนิธิโกมลคีมทอง,

พระสมชาย ธมฺมสาโร (พรมมา), (2556). “ศึกษาบทบาทพระครูบาศรีวิชัย สิริวิชโย ในฐานะนักบุญล้านนา

กรณีศึกษาการบูรณะปฏิสังขรณ์ศาสนสถานในล้านนา”, วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต, บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย,

พระพิชัย ปิยสีโล (อินต๊ะซาว), (2562). การสร้างพลังชุมชนของครูบาศรีวิชัย”, วิทยานิพนธ์พุทธศาสตร

มหาบัณฑิต, บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย,

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539).พระไตรปิฎกฉบับภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพมหานคร : โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย,

มหามกุฏราชวิทยาลัย. (2525). พระไตรปิฎกภาษาบาลี ฉบับสฺยามรฏฺ เตปิฏกํ 2525. กรุงเทพมหานคร : โรงพิมพ์มหามกุฏราชวิทยาลัย,

สงวน โชติสุขรัตน์. (2552). คนดีเมืองเหนือ. พิมพ์ครั้งที่ 2. นนทบุรี : ศรีปัญญา,.

อนันท์ วิริยะพินิจ. (2525). บทบาทของพระสงฆ์ต่อการพัฒนาชุมชนความเปลี่ยนแปลงทางสังคมไทย. กรุงเทพมหานคร : มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์,.