การจัดการความรู้ป่าน่านตามแนวพระราชดำริสู่การพัฒนาคุณภาพชีวิตชุมชนอย่างยั่งยืน
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
งานวิจัยมีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) รวบรวมองค์ความรู้ป่าน่านตามแนวพระราชดำริการพัฒนาคุณภาพชีวิตชุมชน 2)ศึกษากระบวนการจัดการความรู้ป่าน่านตามแนวพระราชดำริสู่การพัฒนาคุณภาพชีวิตชุมชน 3)นำเสนอการพัฒนาเครือข่ายและถ่ายทอดองค์ความรู้ป่าน่านตามแนวพระราชดำริสู่การพัฒนาคุณภาพชีวิตชุมชน วิจัยเชิงคุณภาพ โดยสัมภาษณ์เชิงลึกจากผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 20 รูปหรือคน และสนทนากลุ่มเฉพาะจำนวน 8 รูปหรือคน วิเคราะห์ข้อมูลเชิงเนื้อหา
ผลการวิจัยพบว่า
1) การรวบรวมองค์ความรู้ป่าน่านตามแนวพระราชดำริสู่การพัฒนาคุณภาพชีวิตชุมชน พบว่า
การสังเคราะห์จากเอกสารต่าง ๆ รวมทั้งการสัมภาษณ์ การสทนากลุ่ม พบว่า แนวคิดมุ่งเน้นการแก้ปัญหาทรัพยากรธรรมชาติอย่างยั่งยืน รักษาป่าที่สามารถสร้างรายได้ พัฒนาฟื้นฟูป่าไม้ให้อาศัยร่วมกับป่า และประชาชนมีรายได้เสริมจากป่า
2) กระบวนการจัดการความรู้ป่าน่านตามแนวพระราชดำริสู่การพัฒนาคุณภาพชีวิตชุมชน พบว่า (1) แลกเปลี่ยนเรียนรู้ผ่านประสบการณ์ความรู้เกี่ยวกับป่า (2) สกัดความรู้จากตัวคน ผ่านเวทีทางวิชาการต่อยอดการพัฒนาองค์ความรู้ (3) รวบรวมความรู้ผ่านการจัดระบบ และนำความรู้ไปสร้างต้นแบบและทางเลือกใหม่ (4) ผนึกฝังความรู้ ส่งต่อความรู้ป่าน่านไปสู่ความรู้ฝังลึก ทั้งระดับบุคคล ทั้งชุมชนจนกลายเป็นทรัพย์สิน
3) การพัฒนาเครือข่ายและถ่ายทอดองค์ความรู้ป่าน่านตามแนวพระราชดำริสู่การพัฒนาคุณภาพชีวิตชุมชนอย่างยั่งยืน พบว่า (1) เสริมการมีส่วนร่วมจากเครือข่าย (2) เสริมอาชีพเครือข่าย (3) เสริมเครือข่ายตามแบบวิถีพุทธ ส่วนการประยุกต์ใช้ คือ 1) ถึงพร้อมด้วยความหมั่น 2) ถึงพร้อมด้วยการรักษา รู้จักเก็บ รักษาทรัพย์ 3) คบหาคนดีเป็นมิตร และ4)ถึงพร้อมด้วยการเลี้ยงชีวิตตามสมควรแก่กำลังทรัพย์ของตน
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กรมป่าไม้ กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม. (2559). ยุทธศาสตร์กรมป่าไม้ พ.ศ.2565– 2569. กรุงเทพมหานคร :
คณะกรรมาธิการการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมสภานิติบัญญัติ. สำนักกรรมาธิการ 1 สำนักงานเลขาธิการวุฒิสภา. (2562). การจัดการทรัพยากรป่าไม้อย่างยั่งยืน. รายงานการศึกษา. กรุงเทพมหานคร :
จุฑารัตน์ ทองอินจันทร์ และคณะ. (2564). รูปแบบการพัฒนาชุมชนตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง : กรณีศึกษาตามบริบทของวัดโป่งคา ต.ดู่พงษ์ อ.สันติสุข จ.น่าน. รายงานการวิจัย. สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ.
ณัฐกร เชื้อปุย. (2565). ตัวแบบกระบวนการจัดการความรู้ของวิสาหกิจชุมชน: กรณีศึกษาวิสาหกิจชุมชนเพาะปลูกบุกในเขตพื้นที่ภาคเหนือของประเทศไทย. วิทยานิพนธ์การจัดการมหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยมหิดล.
ธัชพล ยรรยงค์. (2560). การเสริมสร้างกระบวนการมีส่วนร่วมของประชาชน ต่อการอนุรักษ์และฟื้นฟูป่าต้นน้า จังหวัดน่าน. รายงานการวิจัย. สถาบันวิจัยพุทธศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
พระครูสุจิณนันทกิจ. (2558). ความยั่งยืนในชีวิตที่เกิดขึ้น สังคมมีส่วนช่วยให้องค์ความรู้มีความงอกงามของตนเอง. มูลนิธิสยามกัมมาจล และสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.).
พระครูพิทักษ์นันทคุณ. (2562). “พระนักพัฒนา” แห่งจังหวัดน่าน. รักษ์ป่าน่าน.
พระมหาชาญชัย ฐิเมธี. (2561). การพัฒนาคุณภาพชีวิตตามหลักเศรษฐกิจพอเพียง: กรณีศึกษาชุมชนวัดไตรรัตนาราม เขตบางเขน กรุงเทพมหานคร. หลักสูตรปริญญาพุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการพัฒนาสังคม. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
แพรวพรรณ เจริญวัย. (2560). การส่งเสริมวิถีชีวิตตามแนวปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงของเทศบาลบ้านแม อำเภอสันป่าตอง จังหวัดเชียงใหม่. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์. พระนครศรีอยุธยา : มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
เพียงหทัย พงษ์สุวรรณ (2565). การประยุกต์ใช้หลักทิฏฐธัมมิกัตถประโยชน์ เพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิต ของผู้บริหารธรุกิจก่อสร้างในกรุงเทพมหานคร. วารสารสหวิทยาการนวัตกรรมปริทรรศน์, 5 (2), 1-14.
มูลนิธิปิดทองหลังพระ. (2557). รายงานประจำปี 2557 มูลนิธิปิดทองหลังพระ สืบสานแนวพระราชดำริ. มูลนิธิปิดทองหลังพระ.
มูลนิธิรักษ์ป่าน่าน. (มปป). ที่มาของโครงการ “รักษ์ป่าน่าน”. มูลนิธิรักษ์ป่าน่าน.
สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร. (2560). รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย 2560. สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร.
อุเทน ลาพิงค์และคณะ. (2565). “รูปแบบการจัดการป่าชุมชนแหล่งต้นน้ำ ชุมชนฐานรากบนพื้นที่สูงตามศาสตร์พระราชา จังหวัดเชียงใหม่”. วารสารสังคมศาสตร์และมานุษยวิทยาเชิงพุทธ, 7 (10), 27-37.
Nonaka, Ikujiro & Hirotaka Takeuchi. (1995). The Knowledge-Creating Company : How Japanese Companies Create the Dynamics of Innovation. New York :Oxford University.
