การศึกษาองค์ประกอบภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษา
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้เป็นส่วนหนึ่งของ เรื่อง การประเมินความต้องการจำเป็นในการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาในจังหวัดนครพนม มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาองค์ประกอบภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษา 2) ประเมินความเหมาะสมขององค์ประกอบภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษา โดยใช้ระเบียบวิธีการวิจัยเชิงคุณภาพ แบ่งเป็น 2 ขั้นตอน คือ ขั้นตอนที่ 1 ศึกษาเอกสารแนวคิดทฤษฎีและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง จำนวน 10 แหล่ง ขั้นตอนที่ 2 การประเมินความเหมาะสมองค์ประกอบภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษาโดยผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 5 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสังเคราะห์เอกสาร และแบบสอบถามชนิดมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน
ผลการวิจัยพบว่า
1) ภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษา มี 5 องค์ประกอบ ได้แก่ 1) การกำหนดวิสัยทัศน์ พันธกิจ และเป้าหมายการเรียนรู้ 2) การบริหารหลักสูตรและการเรียนรู้ 3) การส่งเสริมบรรยากาศการเรียนรู้ 4) การพัฒนาครูและบุคลากร และ 5) การนิเทศ กำกับติดตามและประเมินผลการจัดการศึกษา
2) การประเมินความเหมาะสมองค์ประกอบภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษา ทุกองค์ประกอบมีความเหมาะสมอยู่ในระดับมากที่สุด ด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุด คือ การกำหนดวิสัยทัศน์ พันธกิจ และเป้าหมายการเรียนรู้ รองลงมา ได้แก่ การบริหารหลักสูตรและการเรียนรู้ การพัฒนาครูและบุคลากร การนิเทศ กำกับติดตามและประเมินผลการจัดการศึกษา และการส่งเสริมบรรยากาศการเรียนรู้ ตามลำดับ
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กิ่งกาญจน์ สุขสำราญ. (2565). ภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษาในกลุ่มอำเภอปลวกแดง สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาระยอง เขต 1. การศึกษาค้นคว้าอิสระ ศษ.ม. มหาวิทยาลัยเกริก.
เกศสุดา มิตรภูษาภรณ์. (2567). การพัฒนาตัวบ่งชี้สมรรถนะภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. วารสารสังคมศาสตร์และวัฒนธรรม, 8(10), 189–203.
ไพวัน วงพะจัน. (2565). รูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของพนักงานครูในมหาวิทยาลัย สะหวันนะเขต สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว. สักทอง : วารสารมนุษยศาสตร์ และสังคมศาสตร์ (สทมส.), 29(3), 127-143.
ภัทรมาศ ภาวะศิริกุล. (2568). องค์ประกอบภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารโรงเรียนประถมศึกษา ขนาดเล็ก. วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร, 13(2), 581–591.
ศิริพงษ์ กลั่นไพฑูรย์ และจิติมา วรรณศรี. (2564). รูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการในยุคดิจิทัล ของผู้บริหารสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน. วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร, 11(2), 478–482.
สุขสมร ประธรรมวงศ์. (2562). การพัฒนาตัวบ่งชี้ภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารโรงเรียนเอกชนในสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว. ดุษฎีนิพนธ์ ปร.ด. อุดรธานี: มหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2564). แนวทางการพัฒนาคุณภาพการศึกษาขั้นพื้นฐาน. กรุงเทพมหานคร.
สำนักงานเลขาธิการคุรุสภา. (2556). พระราชบัญญัติสภาครูและบุคลากรทางการศึกษา พ.ศ. 2546 (พิมพ์ครั้งที่ 6). กรุงเทพมหานคร : คุรุสภาลาดพร้าว.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560 – 2579. กรุงเทพมหานคร : พริกหวานกราฟฟิค จำกัด.
Boonpueak, S., & Lertamornsak, G. (2025). The instructional leadership of school administrators affecting learning organizations in world class standard schools under the Secondary Educational Service Area Office Prachin Buri Nakhon Nayok. Interdisciplinary Academic and Research Journal, 5(2), 557–576.
Fred, A., & Singh, G. (2021). Instructional Leadership Practices in Under-Enrolled Rural Schools in Miri, Sarawak. Asian Journal of University Education (AJUE), 17(1), 165-176.
Hallinger, P., Walker, A., & Nguyen, T. D. (2017). Perspectives on principal instructional leadership in Vietnam: A preliminary model. Journal of Educational Administration, 55(2), 222–239.
Krug, R.E. (1992). Leadership and performance beyond expectations. New York: Free Press.
Manaseh, A. M. (2016). Instructional leadership: The role of heads of schools in managing the instructional programme. IJELM–International Journal of Educational Leadership and Management, 4(1), 30-47.
