จากผู้อพยพชาวพม่า สู่การเป็นพลเมืองไทย: การปรับตัวผ่านสถานะทางกฎหมาย พุทธศาสนาข้ามแดน และอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรมลูกผสม ในภาคเหนือของประเทศไทย ช่วงคริสต์ทศวรรษที่ 1890-1940 จากผู้อพยพชาวพม่า สู่การเป็นพลเมืองไทย: การปรับตัวผ่านสถานะทางกฎหมาย พุทธศาสนาข้ามแดน และอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรมลูกผสม ในภาคเหนือของประเทศไทย ช่วงคริสต์ทศวรรษที่ 1890-1940
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มุ่งศึกษาและวิเคราะห์การปรับตัวของผู้อพยพชาวพม่าในสังคมไทย ผ่านอัตลักษณ์ทางการเมืองจากสถานะคนในบังคับอังกฤษกลายเป็นพลเมืองไทย และอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรมจากการนำเอาพุทธศาสนาแบบพม่าข้ามแดนมาช่วยในการปรับตัว กลายเป็นอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรมลูกผสมในสังคมท้องถิ่นภาคเหนือ ช่วงคริสต์ทศวรรษ 1890-1940 การวิจัยครั้งนี้ใช้ระเบียบวิธีวิจัยทางประวัติศาสตร์ เขียนและวิเคราะห์จากการรวบรวมเอกสารที่เป็นหลักฐานชั้นต้นและหลักฐานชั้นรองทั้งภาษาไทย ภาษาอังกฤษ และภาษาพม่า อาทิ จดหมายเหตุ หนังสือ และบทความที่กล่าวถึงผู้อพยพชาวพม่าซึ่งอาศัยอยู่ในภาคเหนือของไทย (สยาม) ในช่วงเวลาที่ศึกษา ร่วมกับการเก็บข้อมูลวิจัยภาคสนาม ด้วยการสังเกตและวิเคราะห์จากศิลปวัตถุ ทางพุทธศาสนาที่ได้รับอิทธิพลศิลปกรรมแบบพม่าในวัดท้องถิ่นทั่วภาคเหนือ ที่เคยได้รับการอุปถัมภ์โดยกลุ่มคหบดีพ่อค้าไม้ชาวพม่าประกอบด้วยหลากหลายกลุ่มชาติพันธุ์ ซึ่งอพยพมาจากดินแดนพม่าของอังกฤษ ผลการวิจัยพบว่า ผู้อพยพชาวพม่าที่เข้ามาทำงานและตั้งถิ่นฐานในภาคเหนือของไทย ได้ปรับอัตลักษณ์ทางการเมืองของพวกเขาผ่านสถานะทางกฎหมาย เพื่อให้ได้รับการคุ้มครองทางกฎหมายในไทย
จากสิทธิสภาพนอกอาณาเขตด้วยสถานะคนพม่าในบังคับอังกฤษที่อาศัยอยู่ในสยาม หลังการยกเลิกสิทธิสภาพนอกอาณาเขตผู้อพยพชาวพม่าเหล่านั้นได้ปรับตัวเข้าสู่ระบบกฎหมายไทยโดยขอโอนสัญชาติเป็นคนไทยตามกฎหมายเพื่อจะได้สิทธิความเป็นพลเมืองไทย อีกทั้งได้มีการปรับตัวทางสังคมผ่าน อัตลักษณ์ทางวัฒนธรรมโดยใช้พุทธศาสนาข้ามแดนจากพม่า พุทธศาสนาแบบพม่าถูกนำมาผสมผสานกับวัฒนธรรมท้องถิ่น จนกลายเป็นการสร้างอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรมลูกผสม เพื่อเกิดสภาพแวดล้อมที่ทำให้รู้สึกเป็นส่วนหนึ่งของชุมชนท้องถิ่นในภาคเหนือของไทย
Downloads
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
A Gazetteer of Southern India, with The Tenasserim Provinces and Singapore. (1855). Madras: Pharoah and Co.
Administration Report of British Burma 1868-69. (1869). Rangoon: The Chief Commissioner’s Office Press.
Amrith, S. (2018). Colonial and postcolonial migrations. In Gracia Liu-Farrer and Brenda S.A. Yeoh (Eds.), Routledge Handbook of Asian Migrations (pp. 21-32), New York: Routledge.
Andaya, B. (2018). Nation-states, Citizenship, Globalization and Regionalism: Enduring Themes in Southeast Asian Studies. Sojourn, 33(S), ix-xxxv. Retrieved April 2, 2024, from https://www.jstor.org/stable/26531805?seq=27
Baker, C., & Phongpaichit, P. (2009). A History of Thailand. Cambridge: Cambridge University Press
Bock, C. (1886). Temples and Elephants Travels in Siam in 1881-1882. Singapore: Oxford University Press.
Boonyasurat, W. (2022). The Spiritual Buddhist Arts of Vihara in Lanna. Nonthaburi: Muengboran.
Burma Government. (1879). The British Burma Gazetteer, Vol. II. Rangoon: The Government Press.
Chananont, P. (1986). The Roles of Merchant Capitalists in the Rise and Expansion of Capitalism in Northern Thailand, 1921-1980 (Master’s Thesis). Chulalongkorn University, Bangkok.
Chit San Win. (1993). Burmese Monasteries in Thailand. Yangon: Ban myo thaya.
Charney, M. (2009). A History of Modern Burma. Cambridge: Cambridge University Press.
Chaturawong, C. (2003). The Architecture of Burmese Buddhist Monasteries in Upper Burma and Northern Thailand The Biography of Trees (Doctoral dissertation). Cornell University, United State of America
Chaturawong, C. (2007). Burmese Monasteries in Chiang Mai and Lampang. NAJUA: History of Architecture and Thai Architecture, 5, 45-65.
Chongvatana, P. (1974). Disputes of British Subjects Against the Chiefs of Chiengmai Resulting in the Siamese Government Taking Over the Administration of North West Siam (Payab Circle) (1858-1902 A.D.) (Master’s thesis). Chulalongkorn University, Bangkok.
Ganjanapan, A., & Samnieng, C. (2016). Livelihood of Tai Cross-border Migrants: Construction of Identities and Citizenship in Cultural Space. Social Sciences Academic Journal, 28(1), 111-153. Retrieved October 5, 2024, from https://www.tci-
thaijo.org/index.php/jss/article/view/178037/126655
Gyi Sein & Kyin Pe. (2011). Mawlamyaing: Past to Present. Yangon: Kant kaw myaing.
Hengsadikul, K. (2010). Kongta Market and Stories of Lampang. Lampang: Buriratthara.
India Office Records. (1918, November-December). Report by Mr. Fitzmaurice, His Majesty’s Vice Consul at Nakawn Lampang. (IOR/L/PS/11/150). London: British Library.
Jirattikorn, A. (2013). Politics of Public Space, Shan Migrant Public Spheres in the City of Chiang Mai, Thailand. Chiang Mai University. Retrieved October 5, 2024, 2024, from https://doi.nrct.go.th/ListDoi/listDetail?Resolve_DOI=10.14457/CMU.res.2013.7
Kaur, A. (2014). Migrant Labor and Welfare in Southeast Asia. In Norman G. Owen (Ed.), RoutledgeHandbook of Southeast Asian History
(pp. 165-176). New York: Routledge.
Khrouthongkhieo, N. (2017). Revealing the Strategy for Controlling Lanna. (2nd ed.). Bangkok: Sinlapawatthanatham.
Lailak, S. (1934). Compilation of Laws by Year, Vol. 24. Pranakhon: Daylimail.
Lailak, S. (1935a). Compilation of Laws by Year, Vol. 8. Pranakhon: Daylimail.
Lailak, S. (1935b). Compilation of Laws by Year, Vol. 9. Pranakhon: Daylimail.
Lailak, S. (1935c). Compilation of Laws by Year, Vol. 10. Pranakhon: Daylimail.
Levitt, P. (2003). You Know, Abraham Was Really the First Immigrant: Religion and Transnational Migration. IMR 37(3), 847-873. Retrieved May 10, 2024, from https://journals.sagepub.com/doi/abs/10.1111/ j.1747-7379.2003.tb00160.x
Iijima, A. (2008). The International Court System in the Colonial History of Siam. Taiwan Journal of Southeast Asian Studies, 5(1), 31-64. Retrieved March 20, 2024, from https://citeseerx.ist.psu.edu/document?
repid=rep1&type=pdf&doi=307a458c9001826373cf1a4264087981677152fc
McDaniel, J. (2011). The Agency between Images: The Relationships among Ghosts, Corpses, Monks, and Deities at a Buddhist Monastery in Thailand. Material Religion, 7(2), 242–267. Retrieved August 13, 2022, fromhttps://www.tandfonline.com/doi/epdf/10.2752/175183411X13070210372706?needAccess=true
McGilvary, D. (1912). A Half Century among the Siamese and the Lao. New York: Fleming H. Revell Company.
Ministry of Agriculture, Department of Forestry. (1924, October 8). The Bombay Burmah Conducting Forestry in Various Sub-districts (R.6 M. 14.1/6). Chiang Mai: National Archives of Thailand.
Nasee, P. (2021). Adaptation of the Second Generation of Shan Migrants from Myanmar through Cultural Hybridity in Thailand. Political Science and Public Administration Journal, 12(1), 283-306. Retrieved October 5, 2024, from https://so05.tci-thaijo.org
Office of the Prime Minister. (1856). Agreement for giving Effect to the Treaty of 1854. [Royal Thai Government Gazette].
Office of the Prime Minister. (1855). Treaty of Friendship and Commerce between Great Britain and Siam. [Royal Thai Government Gazette].
Office of the Prime Minister. (1900, June 24). Registration of British subjects in Siam of R.S. 118. [Royal Thai Government Gazette] (Vol. 17, pp. 122-124).
Office of the Prime Minister. (1909, July 18). Agreement on the Jurisdiction of the Courts in Siam for British Subjects. [Royal Thai Government Gazette] (Vol. 16, pp.709-718).
Office of the Prime Minister. (1911, June 11). The Naturalization Act of R.S 130. [Royal Thai Government Gazette] (Vol. 28, pp. 96-100).
Office of the Prime Minister. (1912, March 30). The Nationality Act of 1913. [Royal Thai Government Gazette] (Vol. 29, pp. 279-282).
Office of the Prime Minister. (1912, March 30). The Surname Act of 1913. [Royal Thai Government Gazette] (Vol. 29, pp. 283-288).
Office of the Prime Minister. (1915, April 1). Postpone the Enforcement of Surnames. [Royal Thai Government Gazette] (Vol. 32, pp. 33-34).
Office of the Prime Minister. (1927). Immigration Act, B.E. 2470. [Royal Thai Government Gazette] (Vol. 44, pp. 100-114).
Office of the Prime Minister. (1937, July 5). Immigration Act of B.E. 2479. [Royal Thai Government Gazette] (Vol. 54, pp. 756-763).
Office of the Prime Minister. (1937, September 21). Letter from the Minister of Foreign Affairs to the Prime Minister, (2) SR.0201.82.1/3. National Archives of Thailand: Bangkok.
Office of the Prime Minister. (1937, September 30). Letter from the Minister of Foreign Affairs to the Prime Minister, (2) SR.0201.82.1/3.National Archives of Thailand: Bangkok.
Office of the Prime Minister. (1937, September 7). Letter from Royal Secretariat Office to the Secretariat of the Cabinet, (2) SR.0201. 82.1/3). National Archives of Thailand: Bangkok.
Ongsakul. S. (2014). History of Lanna. (12th ed.) Bangkok: Amarin.
Ort, P. (1996). Pierre Ort’s Diary. Bangkok: Karan.
Owen, N. (2010). The Emergence of Modern Southeast Asia. Singapore: NUS Press.
Premchit, S. (1975). List of Temples and Ancient Sangkha Nikaya in Chiang Mai. Chiang Mai: Faculty of Social Sciences Chiang Mai University.
Raben, R. (2014). The Colonial Intrusion: Boundaries and Structures.In Norman G. Owen (Ed.), Routledge Handbook of Southeast Asian History (pp. 25-33). New York: Routledge.
Ricklefs, M. (2010). A New History of Southeast Asia. Hampshire: Palgrave Macmillan.
Sandhu, K. S., & Mani, A. (1993). Indian communities in Southeast Asia. Singapore: Times Academic Press and Institute of Southeast Asian Studies.
Sayre, F. (1928). The Passing of Extraterritoriality in Siam. The American Journal of International Law, 22(1), 70-88. Retrieved May 16, 2024, from https://www.jstor.org/stable/pdf/2188970.pdf
Sethakul, R. (1989). Political, Social, and Economic Changes in the Northern States of Thailand Resulting from the Chiang Mai Treaties of 1874 and 1883 (Doctoral dissertation). Northern Illinois University, United State of America.
Skinner, G. (1957). Chinese Society in Thailand: An Analytical History. Ithaca: Cornell University Press.
Tingsanchali, C. (2012). New Aspects about Mon-Burmese Pagoda Style. Nakhon Pathom: Department of Art History Faculty of Archaeology Silpakorn University.
Thammaphongsa, K., & Thammaphongsa, S. (2017). The Story of Luang Yonakanpichit. Chiang Mai: Chiang Mai Rajabhat University.
Wong, D. & Levitt, P. (2014). Travelling Faiths and Migrant Religions. Global Networks, 14(3), 1-15. Retrieved May 10, 2024, from https://www.peggylevitt.org/assets/9.Wong_and_Levitt.pdf
Wichienkeeo, A. (2006). Archaeological Objects and Sites in Lanna Temples. Chiang Mai: Institute of Languages, Arts and Cultures, Chiang Mai Rajabhat University.
Winichakul. T. (1994). Siam Mapped: A History of the Geo-Body of a Nation. Honolulu: University of Hawaii Press.
Wright, A. (1908). Twentieth Century of Impressions of Siam. London: Lloyd's Greater Britain Pub. Co.
