ผู้หญิงขายไข่ใบละหมื่น : วิเคราะห์ตามแนวคิดเรื่อง ‘เหตุปัจจัย’ ในพุทธปรัชญา

Main Article Content

ธีระพงษ์ มีไธสงค์
โสวิทย์ บำรุงภักดิ์

บทคัดย่อ

     บทความนี้มีความประสงค์เพื่ออธิบายการกระทำของคนไทยในปัจจุบัน ผู้มีจิตเปราะบาง รักง่าย เชื่อง่าย หน่ายเร็ว ไม่รู้จักรอคอย และอื่นๆ อีกมาก กรณีหญิงขายไข่ตนเองเป็นสิ่งหนึ่งที่ไม่ควรทำ แต่เมื่อนำกรณีนี้ไปวิเคราะห์ตามแนวคิดเหตุปัจจัยในทัศนะพุทธปรัชญาแล้ว ช่วยให้มีความเข้าใจที่กระจ่างขึ้นว่า แท้ที่จริงแล้วการกระทำของหญิงคนนั้นเป็นไปตามอัธยาศัยของมนุษย์ ผู้ยังเป็นปุถุชนที่ยังเปียกชุ่มด้วยกิเลสตัณหาคือยังต้องการ พอใจ และประสงค์สิ่งต่างๆ ที่ต้องนำมาใช้ในชีวิตประจำวัน เมื่อมีเหตุปัจจัยภายนอกรอบตัวคือคำพูดและข้อความของคนบางคนผู้ชักชวนเธอให้ขายไข่ ซึ่งสอดคล้องกับความประสงค์ ความต้องการ และความพึงพอใจที่มีอยู่ภายในใจของเธอ มีส่วนกระตุ้นและปลุกเร้าให้เธอต้องรีบตัดสินใจขายไข่ของตนในทันที ดังนั้น จึงเห็นได้ว่ากิเลสตัณหาที่นอนนิ่งอยู่ภายในใจของเธอต่างหาก ซึ่งเป็นรากเหง้า มูลเหตุ และสาเหตุ จนกลายเหตุปัจจัยที่คอยเกื้อหนุนและสนับสนุนให้เธอกระทำในสิ่งที่ไม่ควรทำ

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
มีไธสงค์ ธ., และ บำรุงภักดิ์ โ. “ผู้หญิงขายไข่ใบละหมื่น : วิเคราะห์ตามแนวคิดเรื่อง ‘เหตุปัจจัย’ ในพุทธปรัชญา”. วารสารมหาจุฬาวิชาการ, ปี 2, ฉบับที่ 1, สิงหาคม 2018, น. 32-49, https://so04.tci-thaijo.org/index.php/JMA/article/view/141230.
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

เจษฎา ทองรุ่งโรจน์. พจนานุกรมปรัชญา อังกฤษ-ไทย. กรุงเทพมหานคร: บริษัทออฟเซ็ต เพรส จำกัด, ๒๕๔๗.

พระธรรมปิฎก (ป.อ. ปยุตฺโต). พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลธรรม. กรุงเทพมหานคร: มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, ๒๕๔๐.

พระธรรมปิฎก (ป.อ. ปยุตฺโต). พจนานุกรมพุทธศาสน์ ฉบับประมวลศัพท์. กรุงเทพมหานคร: มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, ๒๕๔๓.

พินิจ รัตนกุล. ปรัชญาชีวิต ฌอง-ปอล ซาร์ตร์ (ชีวิตและหลักคิดของเจ้าสำนักเอกซิสเตนเซียลลิสต์). กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์สามัญชน, ๒๕๔๙.

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพมหานคร: มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, ๒๕๓๙.

ราชบัณฑิตยสถาน. พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พุทธศักราช ๒๕๔๒.กรุงเทพมหานคร: บริษัท นานมีบุคส์พับลิเคชั่น จำกัด, ๒๕๔๔.

ราชบัณฑิตยสถาน. พจนานุกรมศัพท์ปรัชญา อังกฤษ-ไทย. พิมพ์ครั้งที่ ๔. กรุงเทพมหานคร: ศักดิโสภาการพิมพ์, ๒๕๔๘.

วิลเลียมส์ เอฟ. ลอเฮด : เขียน. สมหวัง แก้วสุฟอง : แปล. การแสวงหาคุณค่าทางจริยศาสตร์. เชียงใหม่: มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, ๒๕๔๙.

วัชระ งามจิตรเจริญ. พุทธศาสนาเถรวาท. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, ๒๕๕๒.