เฮอร์เมนูติกส์: ศาสตร์แห่งความเข้าใจ (ตีความ) ของพระพุทธปรัชญา (ศาสนา) เถรวาทและมหายานเชิงเปรียบเทียบ

Main Article Content

วีรชาติ นิ่มอนงค์

บทคัดย่อ

    อรรถปริวรรตศาสตร์ (เฮอร์เมนูติกส์) หรือ ศาสตร์แห่งการตีความหรือศาสตร์แห่งความเข้าใจ ทำให้ชาวพุทธส่วนใหญ่ยอมรับซึ่งกันและกันได้ว่าพระพุทธศาสนาโดยทั่วไปนั้น แบ่งออกเป็น ๒ นิกายหลัก คือ เถรวาทและมหายาน ถึงแม้จะมีนักวิชาการพยายามจะแบ่งพระพุทธศาสนาออกเป็น ๓ นิกาย โดยเพิ่มวัชรยานเข้ามาอีก จนมีคำพูดติดปากว่า เอมทีวี (MTV) แต่โดยทั่วไปวัชรยานยังคงจัดเป็นมหายาน ดังที่ทราบกันแล้วว่า มหายานใช้หลักการตีความเรียกว่า อุปายโกศล แต่เถรวาทเรียกว่า หลักอนุปุพพมรรค ซึ่งทั้งสองทฤษฎีต่างมีเอกลักษณ์โดดเด่นเป็นของตัวเอง แต่ที่สำคัญ หลักอุปายโกศลนั้น แท้จริงก็มีปรากฏอยู่ในคัมภีร์พระไตรปิฎกของเถรวาทอยู่ก่อนแล้ว แต่มหายานได้พัฒนาเทคนิควิธีจนกลายเป็นอัตลักษณ์พิเศษที่แม้แต่เถรวาทก็ต้องนำกลับมาใช้ในการทำความเข้าใจเรื่องเล่าในธรรมบทอรรถกถาและนิทานชาดก

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
นิ่มอนงค์ ว. “เฮอร์เมนูติกส์: ศาสตร์แห่งความเข้าใจ (ตีความ) ของพระพุทธปรัชญา (ศาสนา) เถรวาทและมหายานเชิงเปรียบเทียบ”. วารสารมหาจุฬาวิชาการ, ปี 2, ฉบับที่ 1, สิงหาคม 2018, น. 63-78, https://so04.tci-thaijo.org/index.php/JMA/article/view/141244.
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

ชะเอม แก้วคล้าย. แปล, สัทธรรมปุณฑรีกสูตร. กรุงเทพมหานคร: คณะสงฆ์จีนนิกายแห่งประเทศไทย, ๒๕๔๗.

พระธรรมกิตติวงศ์ (ทองดี สุรเตโช). การตีความพุทธศาสนสุภาษิต. กรุงเทพมหานคร: เลี่ยงเชียง, ๒๕๕๐.

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. อรรถกถาภาษาบาลี ฉบับมหาจุฬาอฏฺฐกถา. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย โรงพิมพ์วิญญาณ, ๒๕๓๒-๒๕๓๔.

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. อฏฺฐสาลินี. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, ๒๕๓๒.

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. เปฏโกปเทโส. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, ๒๕๔๔.

พระมหากัจจายนะ, เนตติ-เปฏโกปเทสปกรณํ, โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, ๒๕๓๒.

พระมหาสมจินต์ สมฺมาปญฺโญ. พระพุทธศาสนามหายานในอินเดีย : พัฒนาการและสารัตถธรรม, กรุงเทพมหานคร: มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, ๒๕๔๓.

อภิธรรมโชติกะวิทยาลัย, เนตติหารัตถทีปนี: อุปจาร และ นย โดยพระวิสุทธาจารย์. Damien Keown. The Nature of Buddhist Ethics. (N.D.), pp. 157-160.

Nalinaksha Dutt, “The Sanskrit Saddharma-pundarika” in 2500 Years of Buddhism edited by P.V. Bapat, India: Publications Division, 1987.

David E. Klemm, Hermeneutical Enquiry. Vol.1. USA: Scholar Press, 1986, pp.30-31.

Webster’s New Biographical Dictionary คำ Schleiermacher ออกเสียงเป็น ชลายเออมาเคอร์ David E. Clemm, Hermeneutical Enquiry, vol. I, (USA: Scholar Press, 1986), p.2.

Donald S. Lopez, ed., Buddhist Hermeneutics, Honolulu: University of Hawaii Press, 1988, p. 3.

Etienne Lamotte, Buddhist Hermeneutics, edited by Donald S. Lopez, (Op.Cit.), pp. 11-27.

George Bond, Buddhist Hermeneutics, edited by Donald S. Lopez, (Op.Cit.), pp. 29-45.

E. Thomas Lawson and Robert N. McCauley, Rethinking Religion: Connecting Cognition and Culture. (Cambridge: Cambridge University Press, 1990), pp. 12-31.