การศึกษาวิเคราะห์โรคทางจิตในมนุษย์ด้วยแนวคิดเรื่องจิตในพุทธปรัชญาเถรวาท

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้ เป็นการศึกษาวิเคราะห์โรคทางจิตในมนุษย์ด้วยแนวคิดเรื่องจิตในพุทธปรัชญาเถรวาทมีวัตถุประสงค์ ๓ ข้อ คือ ๑) เพื่อศึกษาโรคทางจิตในมนุษย์ด้วยแนวคิดเรื่องจิตในพุทธปรัชญาเถรวาท ๒) เพื่อศึกษากุศลจิตและอกุศลจิตในพุทธปรัชญาเถรวาท ๓) เพื่อศึกษาวิเคราะห์โรคทางจิตในมนุษย์ด้วยแนวคิดเรื่องกุศลจิตและอกุศลจิตในพุทธปรัชญาเถรวาท
จากการศึกษาพบว่า ๑) ผู้ป่วยโรคจิต ทางการแพทย์เห็นว่า เป็นโรคที่มีความผิดปกติของความรู้สึก ความคิด อารมณ์ หรือพฤติกรรมอย่างแรงถึงขนาดคุมสติไม่อยู่ เช่น มีอาการหลงผิด ประสาทหลอน เมื่อเกิดขึ้นแล้ว จะก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงและมีความผิดปกติอย่างรุนแรงในด้านบุคลิกภาพ ความคิด อารมณ์ โดยเมื่อตรวจสภาพทางกายแล้วไม่พบว่ามีสิ่งผิดปกติแต่อย่างใด โรคทางจิตคืออาการของคนสติไม่ปกติ ส่วนใหญ่ ก็คือ คลาดเคลื่อน ผันแปรไปจากคนจิตปกติ ไปเป็นคนที่ไม่ปกติ บ้า เพี้ยน เป็นโรคประสาท เป็นโรคจิต แต่หากได้รับการรักษาและการดูแลสนับสนุนที่เหมาะสม ผู้ป่วยมีโอกาสที่จะอาการดีขึ้นจนกลับมาใช้ชีวิตประจำวันตามปกติได้
๒) ผู้ป่วยโรคจิต ทางพระพุทธศาสนาเห็นว่า โรคทางจิตใจที่มีความรู้สึกวิตกกังวล อันเกิดจากความเจ็บป่วยทางกาย ป่วยทางจิต กลัวเสียของรัก อารมณ์ที่ท้อแท้ หมดอาลัยในชีวิต ไม่อยากมีชีวิตอยู่ ซึ่งจะส่งผลต่อความเครียดและตรอมใจ พระพุทธศาสนาได้กล่าวถึงโรคไว้ ๒ ประเภท ด้วยกัน คือ โรคกาย และโรคจิตใจดังนั้น สิ่งที่พระพุทธศาสนาอธิบาย คือ คนทุกคนเป็นโรคทางใจและกล่าวไว้ก็เพื่อให้ตระหนักรู้และแก้ไข เพื่อให้หายจากโรคเสีย
๓) วิธีการรักษาคนป่วยโรคทางจิต ทางการแพทย์คือ ในการรักษามีหลายวิธีซึ่งแพทย์มักใช้ยารักษาโรคจิต การรักษาด้วยไฟฟ้าและการดูแลด้านจิตใจและสังคม
๔) วิธีการรักษาคนป่วยโรคทางจิต ทางพระพุทธศาสนา คือวิธีการของพระพุทธเจ้าที่ทรงแก้ไขปัญหาด้วยการทำจิตปัญญาบำบัดผู้ป่วยโรคทางจิตของมนุษย์ที่บำบัดโดยธรรม เช่น หลักจริต ๖ หลักอินทรีย์สังวร พฤติกรรมสังวร และอาชีวะสังวร เป็นต้นผู้ป่วยโรคทางจิตนี้ ถ้าได้บำบัดเยียวยาอย่างถูกวิธีแล้วก็สามารถดำเนินชีวิตได้ตามปกติและสามารถพัฒนาชีวิตจนหลุดจากการเวียนว่ายตายเกิด