การพัฒนาเจ้าอาวาสตามหลักอาวาสิกธรรม

บทคัดย่อ

     วิทยานิพนธ์ เรื่อง “การพัฒนาเจ้าอาวาสตามหลักอาวาสิกธรรม” มีวัตถุประสงค์ ๓ ประการ คือ เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบันการพัฒนาเจ้าอาวาสในเขตพื้นที่อำเภอเมืองชลบุรี จังหวัดชลบุรี เพื่อศึกษาหลักธรรมที่ส่งเสริมการพัฒนาวัดของเจ้าอาวาส และเพื่อศึกษาวิเคราะห์การพัฒนาเจ้าอาวาสตามหลักอาวาสิกธรรม วิทยานิพนธ์นี้เป็นการศึกษาวิจัยเชิงคุณภาพ ศึกษาจากกลุ่มตัวอย่าง จำนวน ๓๐ ตัวอย่าง โดยเก็บรวบรวมข้อมูลจากการสัมภาษณ์แบบมีโครงสร้าง และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงพรรณนา

     ผลจากการศึกษาวิจัย พบว่า สภาพปัจจุบันการพัฒนาเจ้าอาวาสในเขตอำเภอเมืองชลบุรี คือ มีทักษะค่อนข้างจำกัดในการทำงานที่สัมพันธ์กับสังคม  มุ่งเน้นการทำงานจำกัดขอบเขตเกินไปไม่สามารถปรับตัวเข้ากับสภาพแวดล้อมทางสังคมได้อย่างสมสมัย ทำให้เจ้าอาวาสมีปัญหาในการพัฒนาตนเองให้มีประสิทธิภาพ เพราะขาดประสบการณ์ในการทำงานหรือพัฒนาตนเอง

     สำหรับหลักธรรมที่ส่งเสริมการพัฒนาเจ้าอาวาส ผู้วิจัยได้มุ่งเน้นหลักอาวาสิกธรรม อันประกอบด้วย ๑) อากัปปวัตตสัมปันนะ ถึงพร้อมด้วยมารยาทและวัตร ๒) พหุสสุตะ เป็นพหูสูต ทรงความรู้ ๓) ปฏิสัลเลขิตา เป็นผู้ประพฤติขัดเกลา ชอบความสงบ ยินดีในกัลยาณธรรม ๔) กัลยาณวาจา มีวาจางาม รู้จักพูด รู้จักเจรจาให้เป็นผลดี และ ๕) ปัญญวา มีปัญญา เฉลียวฉลาด

     ผู้วิจัยจึงเสนอให้เจ้าอาวาสในเขตอำเภอเมืองชลบุรี มุ่งเน้นพัฒนาตนเองด้วยหลักอาวาสิกธรรม คือ พัฒนาทักษะด้านภาษาการสื่อสาร พัฒนาวิชาความรู้ทั้งคดีโลกคดีธรรม รวมทั้งวิทยาการคอมพิวเตอร์และวิทยาการสมัยใหม่ จัดระเบียบการบริหารจัดการวัดของตนให้มีประสิทธิภาพและสามารถตรวจสอบได้ตามหลักพระธรรมวินัยและกฎหมายคณะสงฆ์ ที่สำคัญคือ เจ้าอาวาสต้องพัฒนาตนด้วยศีล สมาธิ ปัญญา