แนวทางการบริหารกิจการคณะสงฆ์ด้านการปกครองคณะสงฆ์ ตามหลักอปริหานิยธรรม ๗: กรณีศึกษา อำเภอบางบ่อ จังหวัดสมุทรปราการ

Main Article Content

พระวชิรธรรมวิธาน สมนึก สมาหิโต
พระเทพวัชราจารย์ เทียบ สิริญาโณ
แม่ชีกฤษณา รักษาโฉม

บทคัดย่อ

          การศึกษาวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์ ๓ ประการ คือ (๑) เพื่อศึกษาสภาพการบริหารกิจการคณะสงฆ์ด้านการปกครองของคณะสงฆ์อำเภอบางบ่อ จังหวัดสมุทรปราการ (๒) เพื่อศึกษาหลักอปริหานิยธรรม ๗ ที่ปรากฏใน คัมภีร์พระพุทธศาสนาเถรวาท (๓) เพื่อศึกษาแนวทางการบริหารกิจการคณะสงฆ์ด้านการปกครองของคณะสงฆ์ ตามหลักอปริหานิยธรรม ๗ งานวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ มีผู้ให้ข้อมูลสำคัญ ๑๕ รูป/คน


          ผลการศึกษาวิจัยพบว่า สภาพการบริหารกิจการคณะสงฆ์ด้านการปกครองคณะสงฆ์ มีประเด็นที่ควรพิจารณาสภาพการณ์การจัดประชุมคณะสงฆ์ ความรู้ความเข้าใจเรื่องพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ การประพฤติตนรับลาภสักการะการใช้ปัจจัยที่อำนวยความสะดวกและการพัฒนาศักยภาพของพระสงฆ์ในขณะเดียวกันยังพบว่ามีจำนวนของศาสนบุคคลและผู้ที่เข้ามาบวชน้อย ในการแก้ไขปัญหา พบหลักรรมที่ใช้ในการแก้ปัญหาการบริหารกิจการคณะสงฆ์ คือ  ภิกขุอปริหานิยธรรม ๗ ประการ  เป็นหลักธรรมที่ก่อให้เกิดความสามัคคี  การช่วย


เหลือกันและกันและการทำงานเป็นทีม แนวทางในการนำหลักภิกขุอปริหานิยธรรมมาใช้ในการการบริหารกิจการคณะสงฆ์ด้านการปกครอง คือ (๑) ควรหมั่นประชุม (๒) ควรจัดการประชุมโดยความพร้อมเพรียงกัน (๓) ควรให้ความสำคัญของการศึกษาพระธรรมวินัยและพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ (๔) ควรถือเรื่องการเคารพพระผู้อาวุโสตามลำดับพรรษาเป็นสำคัญ (๕) ควรสำรวมระวังในการรับลาภสักการะ (๖) ควรมักน้อยสันโดษในปัจจัย ๔ (๗) ควรจัดกิจกรรมหรือโครงการส่งเสริมการเรียนรู้และพัฒนาพระภิกษุสงฆ์ เพื่อให้การบริหารงานคณะสงฆ์ด้านการปกครองมีประสิทธิภาพและประสิทธิผลยิ่งขึ้น

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
สมนึก สมาหิโต พ. ., เทียบ สิริญาโณ พ., และ รักษาโฉม แ. . “แนวทางการบริหารกิจการคณะสงฆ์ด้านการปกครองคณะสงฆ์ ตามหลักอปริหานิยธรรม ๗: กรณีศึกษา อำเภอบางบ่อ จังหวัดสมุทรปราการ”. วารสารมหาจุฬาวิชาการ, ปี 11, ฉบับที่ 2, สิงหาคม 2024, น. 1-14, https://so04.tci-thaijo.org/index.php/JMA/article/view/265693.
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กองแผนงาน กรมการศาสนา กระทรวงศึกษาธิการ. คู่มือพระสังฆาธิการว่าด้วยพระราชบัญญัติ กฎระเบียบและคำสั่งของคณะสงฆ์. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์การศาสนา, ๒๕๔๒.

ประยงค์ พรมมา. “การบริหารงานตามหลักอปริหานิยธรรมขององค์การบริหารส่วนจังหวัดขอนแก่น”. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, ๒๕๕๖.

พระครูวิลาศกาญจนธรรม (เล็ก สุธมฺมปญฺโญ). “การปกครองคณะสงฆ์ตามหลักภิกขุอปริหานิยธรรม ๗ ของคณะสงฆ์อำเภอทองผาภูมิ จังหวัดกาญจนบุรี”. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต การบริหารจัดการคณะสงฆ์. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, ๒๕๕๔.

พระครูสังฆรักษ์วีระศักดิ์ จนฺทวํโส. “การบริหารงานบุคคลตามหลักอปริหานิยธรรม ๗ ของโรงเรียนมัธยมศึกษา เขตธนบุรี กรุงเทพมหานคร”. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, ๒๕๕๖.

พระธรรมปิฎก (ป. อ. ปยุตฺโต). เมืองไทยจะวิกฤติถ้าคนไทยมีศรัทธาวิปริต. กรุงเทพมหานคร: มูลนิธิพุทธธรรม, ๒๕๓๗.

พระสุรชัย สุรชโย (ทองกันยา). “การประยุกต์ใช้หลักอปริหานิยธรมในการปกครองคณะสงฆ์ อำเภอโพธาราม จังหวัดราชบุรี”. สารนิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, ๒๕๖๔.

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, ๒๕๓๙.

__________. อรรถกถา ภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, ๒๕๕๖.

เสนอ อัศวมันตา. “รูปแบบการบริหารจัดการตามหลักอปริหานิยธรรมขององค์การบริหารส่วนจังหวัดนนทบุรี”. วิทยานิพนธ์พุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิต. บัณฑิตวิทยาลัย. มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, ๒๕๕๗.