วัจนกรรมการบอกเลิกความสัมพันธ์แบบคนรักในภาษาไทย

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ ๒ ประการ (๑)เพื่อศึกษากลวิธีทางภาษาในการบอกเลิกความสัมพันธ์แบบคนรักของผู้พูดภาษาไทย และ(๒)วิเคราะห์ความสัมพันธ์ที่เกี่ยวกับปัจจัยความแตกต่างด้านเพศของผู้พูด โดยใช้แบบสอบถามประเภท Discourse Completion Test (DCT) จากกลุ่มตัวอย่างผู้พูดภาษาไทยจำนวน ๔๐ คน แบ่งเป็นผู้พูดเพศชาย ๒๐ คน และผู้พูดเพศหญิง ๒๐ คน เก็บข้อมูลด้วยการเขียนตอบและการสัมภาษณ์ ผลการวิจัยพบว่า วัจนกรรมการบอกเลิกความสัมพันธ์แบบคนรักจะปรากฏในสถานการณ์ ๓ สถานการณ์ ได้แก่ (๑) สถานการณ์ที่ผู้พูดคิดว่าผู้ฟังเป็นผู้กระทำผิด (๒) สถานการณ์ที่ผู้พูดคิดว่าตนเป็นผู้กระทำ และ(๓) สถานการณ์ที่ผู้พูดคิดว่าทั้งผู้พูดและผู้ฟังเป็นผู้กระทำผิด ผู้พูดเพศชายจะใช้วัจนกรรมการบอกเลิกความสัมพันธ์ในสถานการณ์ที่ ๓ มากที่สุด ส่วนผู้พูดเพศหญิงจะใช้วัจนกรรมการบอกเลิกความสัมพันธ์ในสถานการณ์ที่ ๑ มากที่สุด ส่วนถ้อยคำการบอกเลิกความสัมพันธ์มี ๒ รูปแบบ แต่ละรูปแบบประกอบด้วยกลวิธี คือ (๑)รูปแบบการบอกเลิกความสัมพันธ์ที่ปรากฏคำว่า “เลิก” มีกลวิธีทางภาษาจำนวน ๙ กลวิธี ได้แก่ การบอกความต้องการเลิกอย่างชัดเจน การกล่าวขอโทษ การกล่าวโทษตัวเอง และการกล่าวโทษผู้อื่น เป็นต้น และ(๒)รูปแบบการบอกเลิกสัมพันธ์ที่ไม่ปรากฏคำว่า “เลิก” มีกลวิธีทางภาษา จำนวน ๘ กลวิธี ได้แก่ การกล่าวอวยพร การกล่าวขอโทษ และการกล่าวโทษตัวเอง เป็นต้น