ห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาในยุคดิจิทัล มหาวิทยาลัยสวนดุสิต

Main Article Content

ทิพสุดา คิดเลิศ
สุขุม เฉลยทรัพย์
เอื้ออารี จันทร
สุภาภรณ์ ตั้งดำเนินสวัสดิ์

บทคัดย่อ

บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์ความรู้เกี่ยวกับการพัฒนาห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาในยุคดิจิทัล โดยครอบคลุมแนวคิด แนวโน้มสากล ความท้าทาย และกรณีศึกษาที่เป็นแบบอย่างที่ดี จากการวิเคราะห์วรรณกรรมที่เกี่ยวข้องพบว่า ห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาในยุคดิจิทัลกำลังเปลี่ยนผ่านจากการเป็นแหล่งเก็บรักษาทรัพยากรสารสนเทศแบบเดิม ไปสู่การเป็นพื้นที่การเรียนรู้ร่วมกัน บทบาทของบรรณารักษ์เปลี่ยนจากผู้ดูแลหนังสือเป็นผู้อำนวยความสะดวกในการเรียนรู้ และผู้สอนทักษะสารสนเทศและเทคโนโลยีใหม่ที่ช่วยเพิ่มประสบการณ์ผู้ใช้บริการ ความท้าทายสำคัญที่ห้องสมุดเผชิญ ได้แก่ การลดลงของผู้ใช้บริการแบบดั้งเดิม ข้อจำกัดด้านงบประมาณและทรัพยากร การจัดการทรัพยากรดิจิทัลและประเด็นลิขสิทธิ์ทางปัญญา รวมถึงการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมของผู้เรียนรุ่นใหม่ที่เติบโตมาพร้อมกับเทคโนโลยีดิจิทัล กรณีศึกษาแนวคิด "One World Library: OWL" แสดงการปรับเปลี่ยนกระบวนทัศน์ของระบบนิเวศการเรียนรู้ ด้วยปรัชญา "Open Wonder Learn" การขยายพื้นที่เรียนรู้ให้ครอบคลุมทั้งมหาวิทยาลัย และการบูรณาการเทคโนโลยีกับพื้นที่ทางกายภาพอย่างสร้างสรรค์
         สำหรับปัจจัยสำเร็จในการปรับเปลี่ยนห้องสมุด ได้แก่ ภาวะผู้นำและวิสัยทัศน์ที่ชัดเจน การบริหารการเปลี่ยนแปลงที่มีประสิทธิภาพ การพัฒนาทักษะบุคลากรและการเปลี่ยนวัฒนธรรมองค์กร การใช้เทคโนโลยีอย่างเหมาะสม และการมีส่วนร่วมของผู้ใช้บริการ

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
คิดเลิศ ท., เฉลยทรัพย์ ส., จันทร เ., และ ตั้งดำเนินสวัสดิ์ ส. “ห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาในยุคดิจิทัล มหาวิทยาลัยสวนดุสิต”. วารสารมหาจุฬาวิชาการ, ปี 12, ฉบับที่ 3, ธันวาคม 2025, น. 268-89, https://so04.tci-thaijo.org/index.php/JMA/article/view/283186.
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

ศิโรจน์ ผลพันธิน, From Library to...University การเดินทางสู่ One World Library เพื่อไปสู่...University, มหาวิทยาลัยสวนดุสิต, 2565.

Ari, R., The future of libraries: Trends, challenges, and innovations, Journal of Emerging Technologies and Innovative Research, Vol.5 No.8 (2018): 255-263. https://www.jetir.org

Gul, S., & Bano, S., Smart libraries: An emerging and innovative technological habitat of 21st century, The Electronic Library, Vol.37 No.5 (2019): 764-783. https://doi.org/10.1108/EL-02-2019-0052

Harrison, A., & Finlay, G., The future of the academic library: Executive summary of "32 libraries: Opportunities and challenges", Warren and Mahoney, 2024.

Hassans, A., The future of libraries: Evolving roles in the digital age, Eurasian Experiment Journal of Arts and Management, Vol.7 No.3 (2025): 72-75.

Islam, S., & Hazarika, B. J., Future of academic libraries. Educational Administration: Theory and Practice, Vol.29 No.4 (2024): 1893-1895. https://doi.org/10.53555/kuey.v29i4.6726

Johnston, N., Library of the Future Report: ECU Library Services Centre 2021, Edith Cowan University, 2021. https://www.ecu.edu.au/library

Nasir, M., & Tyagi, P. K., Transforming academic libraries for the future: Adapting to changing times. Conference Paper, ResearchGate, 2023. https://www.researchgate.net/publication/382298331

Rubin, R. E., & Rubin, R. G., Foundations of library and information science (p. 197), American Library Association, 2020.