การศึกษาจุดเปลี่ยนในชีวิต: กรณีศึกษาพระโพธิญาณเถร (ชา สุภทฺโท)

Main Article Content

มนัสดา นวสิริธนโรจน์
บุณฑริกา บุญโญ
ชานป์วิชช์ ทัดแก้ว

บทคัดย่อ

         บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ในการศึกษาวิจัย 2 ประการ คือ 1) ศึกษาจุดเปลี่ยนสำคัญในชีวิตของพระโพธิญาณเถร (ชา สุภทฺโท) และ 2) วิเคราะห์จุดเปลี่ยนสำคัญที่มีผลต่อการหล่อหลอมความเป็นตัวตนของพระโพธิญาณเถร (ชา สุภทฺโท)


         ผลการศึกษาพบว่า พระโพธิญาณเถร (ชา สุภทฺโท) มีจุดเปลี่ยนสำคัญในชีวิต 2 ช่วงเวลา คือ 1) ตอนเป็นฆราวาส พบจุดเปลี่ยน 2 เหตุการณ์ ได้แก่ การบวชเป็นสามเณร การลาสิกขาจากสามเณร และ 2) ตอนอยู่ในเพศบรรพชิต พบจุดเปลี่ยน 4 เหตุการณ์ ได้แก่ มรณกรรมของโยมบิดา การออกจาริกธุดงค์ การก่อตั้งวัดหนองป่าพง และการรับลูกศิษย์ชาวต่างชาติคนแรก  นอกจากนี้ยังพบประสบการณ์สำคัญที่เป็นปัจจัยเสริมต่อการหล่อหลอมตัวตนของพระโพธิญาณเถร (ชา สุภทฺโท) ประกอบด้วยเหตุการณ์หลัก 5 ประการ ได้แก่ ความเบื่อหน่าย การผิดหวังในความรัก การเผชิญหน้ากับสตรีเพศ  การอยู่ภาวนาในป่าช้า และการอยู่จำพรรษากับพระอาวุโส ในด้านของการหล่อหลอมตัวตน ผู้วิจัยพบว่าจุดเปลี่ยนและประสบการณ์ชีวิตเหล่านี้มีอิทธิพลอย่างมีนัยสำคัญต่อการพัฒนาวุฒิภาวะทางจิตตปัญญาและการตระหนักรู้ในตนเองทั้งในด้านจุดแข็งและจุดอ่อน

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
นวสิริธนโรจน์ ม., บุญโญ บ., และ ทัดแก้ว ช. “การศึกษาจุดเปลี่ยนในชีวิต: กรณีศึกษาพระโพธิญาณเถร (ชา สุภทฺโท)”. วารสารมหาจุฬาวิชาการ, ปี 13, ฉบับที่ 2, สิงหาคม 2026, น. 49-67, https://so04.tci-thaijo.org/index.php/JMA/article/view/288843.
ประเภทบทความ
บทความวิจัย
ประวัติผู้แต่ง

มนัสดา นวสิริธนโรจน์, คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

นิสิตหลักสูตรอักษรศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาภาษาบาลี-สันสกฤตและพุทธศาสน์ศึกษา ภาควิชาภาษาตะวันออก คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

บุณฑริกา บุญโญ, คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์, อาจารย์ประจำสาขาวิชาภาษาเอเชียใต้ ภาควิชาภาษาตะวันออก คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

ชานป์วิชช์ ทัดแก้ว, คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์ร่วม, ผู้ช่วยศาสตราจารย์สาขาวิชาภาษาเอเชียใต้ ภาควิชาภาษาตะวันออก คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

เอกสารอ้างอิง

คณะศิษย์วัดป่ารัตนวัน. ธรรมปรากฏ: ชีวประวัติพระราชสุเมธาจารย์. กรุงเทพมหานคร: บริษัท โรงพิมพ์

อักษรสัมพันธ์ (๑๙๘๗) จำกัด,๒๕๕๗.

ไบรเตอร์. พอล. เมื่อผมอยู่กับหลวงพ่อชา. แปลโดย ธัมมาภินันโท ภิกขุ กรุงเทพมหานคร : บริษัท

โอ. เอส. พริ้นติ้ง เฮ้าส์ จำกัด, ๒๕๖๒.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป. อ. ปยุตฺโต). พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลธรรม. กรุงเทพมหานคร:

โรงพิมพ์ บริษัทสหธรรมิกจำกัด, ๒๕๕๗.

พระโพธิญาณเถร (ชา สุภทฺโท). พระโพธิญาณเถรเทศนา. กรุงเทพมหานคร, โอเอส พริ้นติ้ง เฮ้าส์, ๒๕๓๖.

. อุปลมณี. ศูนย์เผยแผ่มรดกธรรม พระโพธิญาณเถร (ชา สุภทฺโท), ๒๕๕๔.

. ใต้ร่มโพธิญาณ. ศูนย์เผยแผ่มรดกธรรม พระโพธิญาณเถร (ชา สุภทฺโท), กรุงเทพมหานคร,

บจก. มาตา การพิมพ์, ๒๕๕๗.

. โพธิญาณ. ศูนย์เผยแผ่มรดกธรรม พระโพธิญาณเถร (ชา สุภทฺโท) (กรุงเทพมหานคร,

โรงพิมพ์เดือนตุลา, ๒๕๖๐.

เสฐียรพงษ์ วรรณปก. สองอาจารย์ผู้ยิ่งใหญ่ : หลวงพ่อพุทธทาส และ หลวงพ่อชา. กรุงเทพมหานคร :

กองทุนอริยมรรค, ๒๕๔๙.

Ajahn Jayasaro. Stillness Flowing - The Life and Teachings of Ajahn Chah, (๒๕๖๐)

[ออนไลน์] แหล่งที่มา: https://www.jayasaro.panyaprateep.org/files books/2018/

/Stillness%20Flowing.pdf [๓๐ เมษายน ๒๕๖๙]

จิราพร เนติธาดา. วิธีการถ่ายทอดธรรมะของหลวงพ่อชา สุภทฺโท. [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต

ไม่ได้ตีพิมพ์]. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย [ออนไลน์]. แหล่งที่มา : https://digiverse.chula.

ac.th/Info/item/dc:25961 [๓๐ เมษายน ๒๕๖๙].

ดลฤดี จันทร์แก้ว. “การบริหารจัดการงานปฏิบัติธรรมอาจาริยบูชา พระโพธิญาณเถร (ชา สุภทฺโท)

วัดหนองป่าพง ตำบลโนนผึ้ง อำเภอวารินชำราบ จังหวัดอุบลราชธานี”. วารสารดุษฎีบัณฑิต

ทางสังคมศาสตร์ (ฉบับมนุษยศาสตร์และสังคมศาตร์). ฉบับที่ ๓ (กันยายน- ธันวาคม ๒๕๕๕):

๓๒ [ออนไลน์]. แหล่งที่มา : https://so05.tci-thaijo.org/index.php/phdssj/article/

view/74666/60175 [๓๐ เมษายน ๒๕๖๙].

ธนิดา พิมทะโนทัย, วิไลศักดิ์ กิ่งคำ และบุญเลิศ วิวรรณ. ธรรมบรรยายของพระโพธิญาณเถร (ชา

สุภทฺโท) : ลักษณะการเชื่อมโยงความที่สื่อธรรมะสำหรับบรรพชิตและคฤหัสถ์. วารสาร

ภาษาไทยและวัฒนธรรมไทย ปีที่ ๘ ฉบับที่ ๒ (กรกฎาคม - ธันวาคม ๒๕๖๕) : ๔๑ [ออนไลน์].

แหล่งที่มา : https://so06.tci-thaijo.org/index.php/KUTH/article/view/259098/175527

[๓๐ เมษายน ๒๕๖๙].

พระมหาอมรวิชญ์ ชาครเมธี (บุตรสาร). เทคนิคการเผยแผ่พระพุทธศาสนาของพระโพธิญาณเถร

(ชา สุภทฺโท). [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. [ออนไลน์]. แหล่งที่มา: https://e-thesis.mcu.ac.th/items/2875 [๓๐ เมษายน ๒๕๖๙].

สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (ป. อ. ปยุตฺโต). ความเป็นกัลยาณมิตรของหลวงปู่ชา. [ออนไลน์]. แหล่งที่มา:

https://www.watnyanaves.net/th/book-full-text/86 [๓๐ เมษายน ๒๕๖๙].