ภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษากลุ่มเครือข่าย สถานศึกษาเมือง 2 สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาลำปาง เขต 1

Main Article Content

ณัฐพงศ์ กุญชร
จุรีย์ สร้อยเพชร
วราลักษณ์ ศรีกันทา

บทคัดย่อ

การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาและเปรียบเทียบระดับภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษากลุ่มเครือข่ายสถานศึกษาเมือง 2 สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาลำปาง เขต 1 จำแนกตาม เพศ ระดับการศึกษา และประสบการณ์ในการทำงานด้านการศึกษา 2) ศึกษาแนวทางในการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษา ประชากรที่ใช้ในการศึกษาครั้งนี้ ได้แก่ ครูผู้สอน สถานศึกษาใน กลุ่มเครือข่ายสถานศึกษาเมือง 2 สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาลำปาง เขต 1
จำนวน 11 โรงเรียน จำนวน 246 คน กลุ่มเป้าหมายที่ใช้ในการสัมภาษณ์ คือผู้บริหารสถานศึกษาที่มีประสบการณ์บริหารงาน 5 ปีขึ้นไป จบการศึกษาไม่ต่ำกว่าระดับปริญญาโท และเคยผ่านการประเมินคุณภาพภายนอกสถานศึกษา ไม่ต่ำกว่าระดับดี จำนวน 5 คน
ผลการศึกษาพบว่า
1) ภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษาในกลุ่มเครือข่ายสถานศึกษาเมือง 2 สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาลำปาง เขต 1 โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก เรียงตามลำดับจากมากไปน้อย ได้แก่ การพัฒนากระบวนการเรียนการสอน การวัดและประเมินผลการเรียน การพัฒนาสื่ออุปกรณ์การเรียนการสอน การนิเทศการศึกษา การวิจัยเพื่อพัฒนาคุณภาพการศึกษา และการนิเทศการสอน โดยเพศมีผลต่อภาวะผู้นำเฉพาะด้านการนิเทศการศึกษา ขณะที่ระดับการศึกษามีผลต่อทุกด้าน ส่วนประสบการณ์ทำงานไม่มีผลต่อภาวะผู้นำทางวิชาการ
2) แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหาร 6 ด้าน ได้แก่ 1) การนิเทศการศึกษา เน้นการนิเทศแบบพัฒนาอย่างเป็นระบบ ให้คำปรึกษาแทนการจับผิด ส่งเสริมชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพ (PLC) 2) การพัฒนากระบวนการเรียนการสอน ส่งเสริมการเรียนรู้ที่เน้นผู้เรียนเป็นศูนย์กลาง ใช้นวัตกรรมและเทคโนโลยี พัฒนาทักษะในศตวรรษที่ 21 3) การพัฒนาสื่ออุปกรณ์ สนับสนุนงบประมาณ พัฒนาองค์ความรู้ บูรณาการภูมิปัญญาท้องถิ่น ตรวจสอบประสิทธิภาพอย่างเป็นระบบ 4) การวัดและประเมินผล สร้าง Rubric ใช้เครื่องมือที่หลากหลาย เน้นการประเมินเพื่อพัฒนา 5) การนิเทศการสอน ดำเนินการอย่างเป็นระบบด้วยรูปแบบหลากหลาย ส่งเสริมชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพ (PLC) 6) การวิจัยเพื่อพัฒนาคุณภาพ ส่งเสริมให้ครูเห็นคุณค่าการวิจัยในชั้นเรียน สนับสนุนงบประมาณและเวลา สร้างวัฒนธรรมการวิจัยและนวัตกรรม

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
กุญชร ณ., สร้อยเพชร จ., & ศรีกันทา ว. (2026). ภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษากลุ่มเครือข่าย สถานศึกษาเมือง 2 สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาลำปาง เขต 1. วารสารวิทยาลัยสงฆ์นครลำปาง, 15(2), 276–294. สืบค้น จาก https://so04.tci-thaijo.org/index.php/NBJ/article/view/284875
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

Bunmee, A. (2020). Development of Teaching Media using Local Wisdom. (Master of Education Thesis). Chiang Mai University.

Chiang Mai.

Jaikla, C. (2019). Academic Leadership of Basic Education Administrators under the Office of the Chiang Mai Primary Educational Service

Area 1. (Master of Education Thesis). Chiang Mai University. Chiang Mai.

Kongthiang, S. (2018). Academic Leadership of School Administrators. Journal of Teacher Professional Development, 118(2), 86-70.

National Institute of Educational Testing Service. (2025). Results of the Ordinary National Educational Test (O-NET) for the academic

year 2024. Retrieved May 2, 2025, from https://www.niets.or.th

Phromma, S. (2020). Academic Leadership of School Administrators under the Nan Primary Educational Service Area Office 2. (Master of

Education Thesis). Chiang Mai Rajabhat University. Chiang Mai.

Poolsawat, K. (2019). Promoting Classroom Research for Teachers in Basic Education Institutions under the Office of the Chiang Mai

Primary Educational Service Area 2. (Master of Education Thesis). Chiang Mai University. Chiang Mai.

Pumpaka, A. (2021). Leadership of School Administrator According to Viewpoint of Teachers under The Office of Nakhon Si Thammarat

Primary Educational Service Area 3. Nakkabut Paritat Journal, 13(3), 56-67.

Rooptom, P. (2022). Academic Leadership of School Administrators under the Office of the Primary Educational Service Area, Khon Kaen

Area 3. (Master of Education Thesis). Mahamakut Buddhist University. Khon Kaen.

Saengsawang, J. (2021). Assessment for Developing Student Learning in Basic Education Institutions. Journal of Educational Sciences,

(3), 167-182.

Sombun, N. (2022). Development of Learning Management According to the Basic Education Core Curriculum B.E. 2008 (Revised Edition

. (Master of Education Thesis). Naresuan University. Phitsanulok.

Srisa-ard, B. (2017). Basic Research. (10th ed.). Bangkok: Suweeriyasarn.

Sukkasem, W. (2021). Academic Leadership of School Administrators Affecting the Effectiveness of Schools under the Office of the

Primary Educational Service Area, Phayao Area 1. (Master of Education Thesis). University of Phayao. Phayao.

Suksamran, K. (2022). Academic Leadership of School Administrators in Pluak Daeng District, Rayong Primary Educational Service Area

Office 1. (Independent study for Master of Education). Krirk University. Bangkok.

Suksawat, W. (2020). Teaching Supervision of School Administrators under the Office of the Primary Educational Service Area, Uttaradit

Area 2. (Independent study for the Master of Education degree). Uttaradit Rajabhat University. Uttaradit.

Wongsuwan, P. (2020). Developmental Supervision Model in Basic Education Institutions. (Doctor of Education Thesis). Khon Kaen

University. Khon Kaen.