Factors Influencing Sports Tourism Development  in the Andaman Tourism Cluster

parichat pragobmas

doi:10.14456/ksk.2026.11

ผู้แต่ง

parichat pragobmas Phuket Rajabhat University

DOI:

https://doi.org/10.14456/ksk.2026.11

คำสำคัญ:

Andaman Tourism Cluster, Confirmatory Factor Analysis, Equation Modeling, Sports Tourism Development, Structural

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาองค์ประกอบเชิงยืนยันของปัจจัยที่ส่งผลต่อการพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงกีฬาในกลุ่มจังหวัดภาคใต้ฝั่งอันดามัน และศึกษาความสัมพันธ์เชิงเหตุผลระหว่างปัจจัย ได้แก่ วัตถุประสงค์ของการท่องเที่ยวเชิงกีฬา ผู้มีส่วนร่วมที่เกี่ยวข้องกับกีฬา สถานที่เพื่อการท่องเที่ยวเชิงกีฬา และผลกระทบของการท่องเที่ยวเชิงกีฬา ที่มีผลต่อส่วนสนับสนุนให้เกิดการพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงกีฬาในกลุ่มจังหวัดภาคใต้ฝั่งอันดามัน กลุ่มตัวอย่างคือประชาชนชาวไทยที่เป็นผู้อยู่อาศัยในกลุ่มจังหวัดภาคใต้ฝั่งอันดามัน ได้แก่ จังหวัดภูเก็ต กระบี่ ตรัง พังงา ระนอง และสตูล จำนวน 540 คน ได้จากการสุ่มแบบแบ่งชั้นตามสัดส่วน โดยใช้แบบสอบถามเป็นเครื่องมือวิจัย วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยัน และวิเคราะห์โมเดลสมการโครงสร้าง ผลการวิจัยพบว่า แบบจำลองสมการเชิงโครงสร้างของปัจจัยที่ส่งผลต่อการพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงกีฬาในกลุ่มจังหวัดภาคใต้ฝั่งอันดามันที่พัฒนาขึ้นมีความสอดคล้องกลมกลืนกับข้อมูลเชิงประจักษ์ โดยปัจจัยวัตถุประสงค์ของการท่องเที่ยวเชิงกีฬา มีอิทธิพลทางตรงต่อผู้มีส่วนร่วมที่เกี่ยวข้องกับกีฬา ปัจจัยผู้มีส่วนร่วมที่เกี่ยวข้องกับกีฬา มีอิทธิพลทางตรงต่อปัจจัยสถานที่เพื่อการท่องเที่ยวเชิงกีฬา ปัจจัยสถานที่เพื่อการท่องเที่ยวเชิงกีฬา มีอิทธิพลทางตรงต่อปัจจัยผลกระทบของการท่องเที่ยวเชิงกีฬา และปัจจัยผลกระทบของการท่องเที่ยวเชิงกีฬา มีอิทธิพลทางตรงต่อปัจจัยส่วนสนับสนุนให้เกิดการพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงกีฬาในกลุ่มจังหวัดภาคใต้ฝั่งอันดามัน โดยมีค่าดัชนีความสอดคล้องกลมกลืน ได้แก่ $x^{2}$ = 252.46, df = 85, p-value = 0.000 และ RMSEA = 0.072 ทั้งนี้ การบริหารจัดการแหล่งท่องเที่ยวและการกำหนดนโยบายในการพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงกีฬา ควรพัฒนาตามความสัมพันธ์เชิงเหตุผล จากการกำหนดวัตถุประสงค์ของการท่องเที่ยวเชิงกีฬาให้ชัดเจนและการส่งเสริมการมีส่วนร่วมของผู้เกี่ยวข้อง เพื่อยกระดับสถานที่เพื่อการท่องเที่ยวเชิงกีฬา บริหารจัดการผลกระทบ และเสริมสร้างปัจจัยสนับสนุนที่จำเป็นต่อการพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงกีฬาอย่างยั่งยืนในกลุ่มจังหวัดภาคใต้ฝั่งอันดามัน

เอกสารอ้างอิง

Ap, J. (1992). Residents' perceptions on tourism impacts. Annals of Tourism Research, 19(4), 665-690. https://doi.org/10.1016/0160-7383(92)90060-3

Byrne, B. M. (2010). Structural Equation Modeling with Amos: Basic Concepts, Applications, and Programming (2nd ed.). Taylor and Francis Group.

Centre for SDG Research and Support. (2021). SDG 101. https://www.sdgmove.com/category/sdg-101/

Cheablam, O., & Shrestha, R. P. (2015). Climate Change Trends and Its Impact on Tourism Resources in Mu Ko Surin Marine National Park, Thailand. Asia Pacific Journal of Tourism Research, 20(4), 435-454. https://doi.org/10.1080/10941665.2014.904803

Chen, J. (2001). Assessing and visualizing tourism impacts from urban residents’ perspectives. Journal of Hospitality & Tourism Research, 25(3), 235–250. https://doi.org/10.1177/109634800102500301

Department of Provincial Administration. (2024). Central registration office announcement: The kingdom’s population according to civil registration evidence as of December 31, 2024. https://stat.bora.dopa.go.th/stat/pk/pk_67.pdf

Gibson, H. J. (1998). Sport tourism: A critical analysis of research. Sport Management Review, 1(1), 45–76. https://doi.org/10.1016/S1441-3523(98)70099-3

Gibson, H. J., Attle, S. P., & Yiannakis, A. (1998). Segmenting the active sport tourist market:

A life-span perspective. Journal of Vacation Marketing, 4(1), 52–64. https://doi.org/10.1177/135676679800400105

Global Market Insights. (2024). Sports tourism market size & share 2024–2032. https://www.gminsights.com/industry-analysis/sports-tourism-market

Grand View Research. (2022). Sports tourism market (2026–2033). https://www.grandviewresearch.com/industry-analysis/sports-tourism-market-report

Gursoy, D., Jurowski, C., & Uysal, M. (2002). Resident attitudes: A structural modeling approach. Annals of Tourism Research, 29(1), 79–105. https://doi.org/10.1016/S0160-7383(01)00028-7

Gursoy, D., & Rutherford, D. G. (2004). Host attitudes toward tourism: An improved structural model. Annals of Tourism Research, 31(3), 495–516. https://doi.org/10.1016/j.annals.2003.08.008

Gursoy, D., & Kendall, K. W. (2006). Hosting Mega Events: Modeling Locals’ Support. Annals of Tourism Research, 33(3), 603-623. https://doi.org/10.1016/j.annals.2006.01.005

Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., & Anderson, R. E. (2010). Multivariate Data Analysis (7th ed.). Prentice-Hall.

Higham, J. (2005). Introduction to sport tourism impacts and environments. In J. Higham (Ed.), Sport tourism destinations (pp. 223–232). Elsevier Butterworth-Heinemann.

Hinch, T., & Higham, J. (2011). Sport tourism development. Channel View Publications.

Hritz, N., & Ross, C. (2010). The perceived impacts of sport tourism: An urban host community perspective. Journal of Sport Management, 24(2), 119–138. https://doi.org/10.1123/jsm.24.2.119

Inpongpan, W. (2019). Factor Affecting Sport Tourism Strategy of Thailand. Burapha Journal of Business Management, 8(1), 43-61. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/BJBM/article/view/199790

Kitnuntaviwat, V., & Tang, J. C. S. (2008). Residents’ attitudes, perception and support for sustainable tourism development. Tourism and Hospitality Planning & Development, 5(1), 45–60. https://doi.org/10.1080/14790530801936452

Kline, R. B. (2005). Principles and practice of structural equation modeling (2nd ed.). Guilford.

Neirotti, L. D. (2003). An introduction to sport and adventure tourism. In S. Hudson (Ed.), Sport and adventure tourism (pp. 1–25). The Haworth Press.

Nunkoo, R., & Ramkissoon, H. (2011). Developing a community support model for tourism. Annals of Tourism Research, 38(3), 964-988. https://doi.org/10.1016/j.annals.2011.01.017

Orams, M. (2005). Sport tourism and natural resource impacts. In J. Higham (Ed.), Sport tourism destinations (pp. 248–259). Elsevier Butterworth-Heinemann.

Pongprasert, S. (2015). Factors influencing sports tourism development in Thailand: A structural equation model [Doctoral thesis, Chulalongkorn University]. Chula DigiVerse. https://doi.org/10.58837/CHULA.THE.2015.1094

Pongsakornrungsilp, S., Pongsakornrungsilp, P., Pusaksrikit, T., Wichasin, P., & Kumar, V. (2021). Co-Creating a Sustainable Regional Brand from Multiple Sub-Brands: The Andaman Tourism Cluster of Thailand. Sustainability, 13(16), 9409. https://doi.org/10.3390/su13169409

Prayag, G., Hosany, S., Nunkoo, R., & Alders, T. (2013). London residents’ support for the 2012 Olympic Games: The mediating effect of overall attitude. Tourism Management, 36, 629–640. https://doi.org/10.1016/j.tourman.2012.08.003

Program Management Unit for Competitiveness. (2024, July 24). Sharing strategies to turn crisis into opportunity: Paving the way for sustainable growth of Thailand’s coastal tourism according to the net zero tourism approach (part 2). https://pmuc.or.th/en/sharing-strategies-to-turn-crisis-into-opportunity-paving-the-way-for-sustainable-growth-of-thailands-coastal-tourism-according-to-the-net-zero-tourism-approach-part-2/

Thongsakul, R., & Hussin, H. (2025). Folklore, Identity, and Tourism among Thai Muslims in Koh Yao, Andaman Sea, Thailand. Southeastern Philippines Journal of Research and Development, 30(1), 1–20. https://doi.org/10.53899/spjrd.v30i1.282

Tourism Authority of Thailand. (2024, November 5). Thailand announces 2025 as the “Amazing Thailand Grand Tourism and Sports Year”. https://www.tatnews.org/2024/11/thailand-announces-2025-as-the-amazing-thailand-grand-tourism-and-sports-year/

Tourism Authority of Thailand. (2025, February 3). “Amazing Thailand Grand Tourism and Sports Year 2025”. https://www.tatnews.org/2025/02/amazing-thailand-grand-tourism-and-sports-year-2025-unveiled/

Weed, M., & Bull, C. (2009). Sports Tourism: Participants, Policy and Providers. Routledge.

World Tourism Organization. (2019). Sport tourism and the sustainable development goals (SDGs). https://doi.org/10.18111/9789284419661

World Travel & Tourism Council. (2025, April 9). Global travel & tourism is strong despite economic headwinds. https://wttc.org/news/global-travel-and-tourism-is-strong-despite-economic-headwinds

Yoon, Y., Gursoy, D., & Chen, J. S. (2001). Validating a tourism development theory with structural equation modeling. Tourism Management, 22(4), 363–372. https://doi.org/10.1016/S0261-5177(00)00062-5

Yuvanont, P. (2018). The Study of Sport Tourism Management Status. Romphruek Journal of the Humanities and Social Sciences, 36(3), 225-243. https://so05.tci-thaijo.org/index.php/romphruekj/article/view/163876/118655