ภาวะผู้นำการเรียนรู้ของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อการเป็นองค์การแห่งการเรียนรู้ของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษามหาสารคาม
คำสำคัญ:
ภาวะผู้นำการเรียนรู้, ผู้บริหารสถานศึกษา, องค์การแห่งการเรียนรู้บทคัดย่อ
การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาระดับภาวะผู้นำการเรียนรู้ของผู้บริหารและระดับความเป็นองค์การแห่งการเรียนรู้ของสถานศึกษา 2) ทดสอบความสัมพันธ์ระหว่างตัวแปรทั้งสอง และ 3) ระบุองค์ประกอบของภาวะผู้นำการเรียนรู้ที่มีอิทธิพลในการพยากรณ์ความเป็นองค์การแห่งการเรียนรู้ของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษามหาสารคาม ดำเนินการด้วยรูปแบบการวิจัยเชิงพรรณนา ประชากรจำนวน 1,811 คน กลุ่มตัวอย่างจำนวน 330 คน ได้มาจากการสุ่มแบบแบ่งชั้นภูมิ จำแนกเป็นผู้บริหาร 66 คน และข้าราชการครู 264 คน เครื่องมือวิจัยคือแบบสอบถามที่มีค่าความเชื่อมั่น ด้านภาวะผู้นำการเรียนรู้ (0.987) และด้านความเป็นองค์การแห่งการเรียนรู้ (0.984) สถิติที่ใช้วิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน สัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์แบบเพียร์สัน และการวิเคราะห์การถดถอยพหุคูณแบบขั้นตอน ผลการวิเคราะห์ข้อมูลเผยให้เห็นข้อเท็จจริงว่า 1) ผู้บริหารสถานศึกษาในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษามหาสารคาม มีการแสดงออกถึงภาวะผู้นำการเรียนรู้ในภาพรวมอยู่ในระดับมาก (= 3.502, S.D. = 0.531) สอดคล้องกับ 2) สถานะความเป็นองค์การแห่งการเรียนรู้ของสถานศึกษาที่มีการดำเนินการอยู่ในระดับมาก (
= 3.905, S.D. = 0.749) เช่นเดียวกันนอกจากนี้ยังพบว่า 3) ตัวแปรทั้งสองมีความสัมพันธ์กันในทางบวกในระดับสูงมาก (rxy = 0.918) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 และ 4) จากการวิเคราะห์ตัวแปรพยากรณ์ พบว่าองค์ประกอบทั้ง 7 ด้านของภาวะผู้นำการเรียนรู้ ได้แก่ การเรียนรู้เป็นทีม การนำตนเอง ความคิดสร้างสรรค์ ความยืดหยุ่น การใช้เทคโนโลยี การบูรณาการ และการจัดสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้ เป็นปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อความเป็นองค์การแห่งการเรียนรู้ อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 ซึ่งมีค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์พหุคูณสูงมาก (R = 0.920) และมีความสามารถร่วมกันพยากรณ์ตัวเกณฑ์ได้ร้อยละ 84.30 (Adjusted R2 = 0.843)
เอกสารอ้างอิง
กนกอร สมปราชญ์. (2557). โมเดลสมการโครงสร้างภาวะผู้นำการเรียนรู้ของผู้บริหารสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น, 37(1), 1-11.
กนกอร สมปราชญ์. (2560). ภาวะผู้นำและภาวะผู้นำการเรียนรู้สำหรับผู้บริหารสถานศึกษา (พิมพ์ครั้งที่ 2). คลังนานาวิทยา.
กัลยา วานิชย์บัญชา. (2561). การวิเคราะห์สถิติขั้นสูงด้วย SPSS for Windows (พิมพ์ครั้งที่ 12). สามลดา.
ต่วนฮัสนะห์ ลาดอ. (2566). ภาวะผู้นำการเรียนรู้ของผู้บริหารกับองค์กรแห่งการเรียนรู้ของสถานศึกษา สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานราธิวาส เขต 2 [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยราชภัฏยะลา. YRU DSpace. https://wb.yru.ac.th/handle/yru/6991
บุญชม ศรีสะอาด. (2560). การวิจัยเบื้องต้น (พิมพ์ครั้งที่ 10). สุวีริยาสาส์น.
บุญธรรม กิจปรีดาบริสุทธิ์. (2551). ระเบียบวิธีการวิจัยทางสังคมศาสตร์ (พิมพ์ครั้งที่ 10). จามจุรีโปรดักท์.
ปฏิเวช บุญเกิด. (2563). ภาวะผู้นำการเรียนรู้ของผู้บริหารสถานศึกษา ขวัญในการปฏิบัติงานของครูที่ส่งผล ต่อการดำเนินงานตามมาตรฐานของโรงเรียนสังกัดกรุงเทพมหานคร [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.
พิเชษฐ์ จันทะศิลา. (2560). ภาวะผู้นำการเรียนรู้ที่ส่งผลต่อชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 25 [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยขอนแก่น.
มุกลัดดา อัมไพ. (2566). ภาวะผู้นำการเรียนรู้ของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อการเป็นองค์การแห่งการเรียนรู้ของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาบึงกาฬ [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร. SNRU e-Thesis. https://gsmis.snru.ac.th/e-thesis/thesis_detail?r=64421247113
วิจารณ์ พานิช. (2548). การจัดการความรู้: ฉบับนักปฏิบัติ. สถาบันส่งเสริมการจัดการความรู้เพื่อสังคม (สคส.).
สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2561). ยุทธศาสตร์ชาติ (พ.ศ. 2561 - 2580). สำนักงานเลขานุการของคณะกรรมการยุทธศาสตร์ชาติ.
สุกฤตา วัฒนเกษมสกุล. (2562). ความสัมพันธ์ระหว่างภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษากับการเป็นองค์การแห่งการเรียนรู้ของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษายะลา เขต 3. [สารนิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยหาดใหญ่.
สุรัสวดี บุญติด, วีระยุทธ ชาตะกาญจน์, และ วิโรจน์ พรหมสุด. (2562). รูปแบบการเป็นองค์การแห่งการเรียนรู้ของโรงเรียนมาตรฐานสากล สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 12. วารสารนาคบุตรปริทรรศน์, 11(1), 154–165.
สุวัฒน์ จุลสุวรรณ์. (2562). การพัฒนารูปแบบองค์การแห่งการเรียนรู้ของสถานศึกษามัธยมศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 22. วารสารการบริหารและนิเทศการศึกษา มหาวิทยาลัยมหาสารคาม, 10(1), 9-20.
Cronbach, L. J. (1990). Essentials of psychological testing (5th ed.). Harper & Row.
Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J. and Anderson, R. E. (2019). Multivariate data analysis (8th ed.). Cengage Learning.
Hoy, W. K. and Miskel, C. G. (2013). Educational administration: Theory, research, and practice (9th ed.). McGraw-Hill.
Kouzes, J. M. and Posner, B. Z. (2016). Learning leadership: The five fundamentals of becoming an exemplary leader. Wiley.
Likert, R. (1967). The human organization: Its management and value. McGraw-Hill.
Senge, P. M. (1990). The fifth discipline: The art and practice of the learning organization. Century Press.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารวิชาการและวิจัย มหาวิทยาลัยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
