ปัจจัยด้านสภาพแวดล้อมการทำงานที่ส่งผลต่อพฤติกรรมเชิงนวัตกรรม ของพนักงานองค์กรเอกชนในเขตเทศบาลนครขอนแก่น

กรกนก สมน้อย; ฐิตารีย์  ศิริมงคล

ผู้แต่ง

กรกนก สมน้อย หลักสูตรบริหารธุรกิจมหาบัณฑิต คณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
ฐิตารีย์ ศิริมงคล หลักสูตรบริหารธุรกิจมหาบัณฑิต คณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

คำสำคัญ:

สภาพแวดล้อมการทำงาน, พฤติกรรมเชิงนวัตกรรม, พนักงานองค์กรเอกชน, เขตเทศบาลนครขอนแก่น

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มุ่งศึกษาปัจจัยด้านสภาพแวดล้อมการทำงานที่ส่งผลต่อพฤติกรรมเชิงนวัตกรรมของพนักงานองค์กรเอกชนในเขตเทศบาลนครขอนแก่น กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัย จำนวน 400 คน เลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเฉพาะเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลคือแบบสอบถาม วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนาและการวิเคราะห์การถดถอยพหุคูณ ผลการวิจัยพบว่า ปัจจัยด้านสภาพแวดล้อมการทำงาน ได้แก่ ด้านกายภาพ ด้านสังคม และด้านจิตใจ สามารถร่วมกันอธิบายความแปรปรวนของพฤติกรรมเชิงนวัตกรรมได้ร้อยละ 50.50 (Adjusted R² = .505) และโมเดลการถดถอยมีนัยสำคัญทางสถิติ (F = 136.528, p < .001) โดยปัจจัยด้านสภาพแวดล้อมทางกายภาพมีอิทธิพลต่อพฤติกรรมเชิงนวัตกรรมสูงที่สุดอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 รองลงมาคือ ปัจจัยด้านสภาพแวดล้อมทางสังคม และปัจจัยด้านสภาพแวดล้อมทางจิตใจ ตามลำดับ ผลการวิจัยสะท้อนให้เห็นว่า การจัดสภาพแวดล้อมทางกายภาพที่มีความพร้อมด้านสถานที่ทำงาน เครื่องมือ และเทคโนโลยี การส่งเสริมสภาพแวดล้อมทางสังคมผ่านการสนับสนุนจากเพื่อนร่วมงานและผู้บริหาร การสื่อสารและความร่วมมือภายในองค์กร ตลอดจนการสร้างสภาพแวดล้อมทางจิตใจที่ช่วยลดความกดดัน สร้างความมั่นคงทางอารมณ์ และส่งเสริมแรงจูงใจภายใน ล้วนมีส่วนสำคัญในการส่งเสริมให้พนักงานเกิดความคิดริเริ่ม สร้างสรรค์ และนำแนวคิดใหม่ไปประยุกต์ใช้ในการปฏิบัติงาน ดังนั้น การพัฒนาสภาพแวดล้อมการทำงานอย่างครอบคลุมทั้งสามด้านจึงสามารถส่งเสริมพฤติกรรมเชิงนวัตกรรมของพนักงานองค์กรเอกชนในเขตเทศบาลนครขอนแก่นได้อย่างเป็นรูปธรรม

เอกสารอ้างอิง

เทศบาลนครขอนแก่น. (2567). ข้อมูลประชากรและแรงงานในเขตเทศบาลนครขอนแก่น. สำนักทะเบียนท้องถิ่น.

นัฐกานต์ ฐิติจำเริญพร และ กัลยกิตติ์ กีรติอังกูร. (2561). ปัจจัยที่ส่งผลต่อพฤติกรรมเชิงนวัตกรรมของพนักงานในองค์กรเอกชน. วารสารการจัดการธุรกิจ, 10(2), 45–62.

นิลวดี ศรีนิเวศน์. (2566). แนวทางการส่งเสริมพฤติกรรมเชิงนวัตกรรมของบุคลากรในองค์กรยุคดิจิทัล. วารสารบริหารธุรกิจและนวัตกรรม, 5(1), 1–18.

วัชกานต์ กล่อมแก้ว. (2566). พฤติกรรมการทำงานเชิงนวัตกรรมของกลุ่มเจเนอเรชันวายในประเทศไทย. วารสารวิจัยด้านการบริหาร, 14(1), 89–108.

วิสุทธิ์ สีนวล และ นงลักษณ์ ไหว้พรหม. (2565). ปัจจัยเชิงสาเหตุที่ส่งผลต่อพฤติกรรมการสร้างนวัตกรรมในการทำงานของพนักงานสายสนับสนุนวิชาการ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคล ธัญบุรี. วารสารพฤติกรรมศาสตร์, 28(2), 155-174.

เสาวนีย์ หาญภูมิพาณิช. (2565), ปัจจัยที่ส่งผลต่อพฤติกรรมการทำงานเชิงนวัตกรรมในบริษัทสินเชื่อรถยนต์. [การศึกษาค้นคว้าอิสระปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

Amabile, T. M. (1996). Creativity in context: Update to the social psychology of creativity. Westview Press.

Damanpour, F. (1991). Organizational innovation: A meta-analysis of effects of determinants and moderators. Academy of Management Journal, 34(3), 555–590. https://doi.org/10.2307/256406

Damanpour, F. and Schneider, M. (2006). Phases of the adoption of innovation in organizations: Effects of environment, organization, and top managers. British Journal of Management, 17(3), 215–236. https://doi.org/10.1111/j.1467-8551.2006.00498.x

Field, A. (2013). Discovering statistics using IBM SPSS Statistics (4th ed.). Sage.

Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J. and Anderson, R. E. (2010). Multivariate data analysis (7th ed.). Pearson Education.

Herzberg, F. (1959). The motivation to work. John Wiley & Sons.

Janssen, O. (2000). Job demands, perceptions of effort–reward fairness, and innovative work behaviour. Journal of Occupational and Organizational Psychology, 73(3), 287–302. https://doi.org/10.1348/096317900167038

Maslow, A. H. (1943). A theory of human motivation. Psychological Review, 50(4), 370–396. https://doi.org/10.1037/h0054346

Nunnally, J. C. 1978. Psychometric theory. 2nd Ed. McGraw-Hill.

Oldham, G. R. and Cummings, A. (1996). Employee creativity: Personal and contextual factors at work. Academy of Management Journal, 39(3), 607–634. https://doi.org/10.2307/256657

Scott, S. G. and Bruce, R. A. (1994). Determinants of innovative behavior: A path model of individual innovation in the workplace. Academy of Management Journal, 37(3), 580–607. https://doi.org/10.2307/256701

Srirahayu, D. P., Ekowati, D., and Sridadi, A. R. (2023). Innovative work behavior in public organizations: A systematic literature review. Heliyon, 9(2), Article e13557. https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2023.e13557