โมเดลการวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยันปัจจัยการผลิตที่มีผลต่อต้นทุนการผลิตสินค้าของกลุ่มวิสาหกิจชุมชนการแปรรูปและผลิตภัณฑ์อาหารในจังหวัดขอนแก่น
คำสำคัญ:
ต้นทุนการผลิต, วิสาหกิจชุมชน, ผลิตภัณฑ์อาหาร, โมเดลสมการโครงสร้างบทคัดย่อ
งานวิจัยนี้ศึกษาปัจจัยด้านสภาพแวดล้อมภายนอกและปัจจัยด้านการจัดการผลิตที่มีอิทธิพลทางตรงต่อต้นทุนการผลิตสินค้าของกลุ่มวิสาหกิจชุมชนการแปรรูปและผลิตภัณฑ์อาหารในจังหวัดขอนแก่น และพัฒนาแบบจำลองปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อต้นทุนการผลิตสินค้าของกลุ่มวิสาหกิจชุมชนการแปรรูปและผลิตภัณฑ์อาหารในจังหวัดขอนแก่น กลุ่มตัวอย่าง คือ กลุ่มวิสาหกิจชุมชนการแปรรูปและผลิตภัณฑ์อาหารในจังหวัดขอนแก่น จำนวน 260 กลุ่ม โดยใช้วิธีการสุ่มแบบแบ่งชั้นอย่างเป็นสัดส่วน เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสอบถาม วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสมการเชิงโครงสร้าง ผลการวิจัยพบว่า 1) ปัจจัยต้นทุนการผลิต ได้รับอิทธิพลทางตรงจากปัจจัยด้านการจัดการผลิตและปัจจัยสภาพแวดล้อมภายนอก โดยปัจจัยต้นทุนการผลิตได้รับอิทธิพลทางตรงจากปัจจัยด้านการจัดการผลิตมากที่สุดโดยมีขนาดอิทธิพลทางตรงเท่ากับ 0.20 รองลงมาคือ ปัจจัยสภาพแวดล้อมภายนอก มีขนาดอิทธิพลทางตรงเท่ากับ 0.03 นอกจากนี้ปัจจัยด้านการจัดการผลิตได้รับอิทธิพลทางตรงจากปัจจัยสภาพแวดล้อมภายนอกมีขนาดอิทธิพลทางตรงเท่ากับ 0.70 ซึ่งเป็นค่าอิทธิพลที่มีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 2) แบบจำลองที่พัฒนาชื่อว่า EPMC Model ประกอบด้วย 3 องค์ประกอบหลัก และ 13 องค์ประกอบย่อย ข้อแสนอแนะการนำไปใช้ วิสาหกิจชุมชน แต่ละแห่งควรประยุกต์ใช้แบบจำลองให้สอดคล้องกับบริบท และสถานการณ์ที่เหมาะสมของแต่ละองค์กร
เอกสารอ้างอิง
กรกฎ สระคูพันธ์ และ ศุภวัฒนา กรวงศ์ธนวสุ. (2562). ปัจจัยที่มีผลต่อความสำเร็จในการจัดทำบัญชีวิสาหกิจชุมชน. วารสารวิชาการ มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร, 10(2), 296-309.
กองส่งเสริมวิสาหกิจชุมชน กรมส่งเสริมการเกษตร. (2567). รายชื่อวิสาหกิจชุมชน/เครือข่ายวิสาหกิจชุมชน . https://smce2023.doae.go.th/ProductCategory/SmceCategory.php?region_id=4&province_id=40&hur_id=&key_word.
กุศยา แสงสี. (2564). ปัจจัยสู่ความสำเร็จของวิสาหกิจชุมชน กรณีศึกษากลุ่มเกษตรกรทำสวนเขาทะลุ. วารสารอิสลามในประชาคมอาเซียน, 4(2), 22-38.
ชลิดา ธรรมรัตน์, วรรณภา จันกิ่งทอง และ อรวรรณ ภัทราพรนันท์. (2567). ปัจจัยที่ส่งผลต่อความสำเร็จ ในการดำเนินงานของวิสาหกิจชุมชน อำเภอสร้างคอม จังหวัดอุดรธานี. วารสารบัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยราชภัฏสุรินทร์, 20(1), 162-178.
นพรัตน์ แสงรักษาสงค์. (2566). ปัจจัยที่มีผลต่อการดำเนินงานของวิสาหกิจชุมชนในอำเภอเมืองตาก จังหวัดตาก [สารนิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.
บุญทิพย์ แก้วมี, สุวภร สุภาพ, และ วศินี ทองแสง. (2565). การพัฒนาแนวทางในการดำเนินงานของ วิสาหกิจชุมชนเข้าสู่มาตรฐานการผลิตอาหารที่ดี. วารสารการพัฒนาชุมชนและคุณภาพชีวิต, 10(2), 16-29.
บุญมี พันธ์ไทย. (2554). ระเบียบวิธีการวิจัยการศึกษาเบื้องต้น. มหาวิทยาลัยรามคำแหง.
พิมพ์ชนก วงศ์คำจันทร์. (2564). การบริหารต้นทุนการผลิตที่ส่งผลต่อความยั่งยืนของวิสาหกิจชุมชนผลิตภัณฑ์อาหาร. วารสารบริหารธุรกิจและสังคมศาสตร์, 9(1), 87–102.
วิภาภรณ์ ศรีหาธาตุ. (2567). คุณลักษณะของผู้ประกอบการและปัจจัยในการดำเนินธุรกิจที่ส่งผลต่อความสำเร็จในการประกอบธุรกิจร้านอาหารในเขตตำบลบ้านเป็ด อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น.วารสารวิชาการและวิจัย มหาวิทยาลัยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ,15(1), 2589-269.
สมคิด บางโม. (2559). การบัญชีต้นทุน (พิมพ์ครั้งที่ 3). สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สุธาชัย ยิ้มประเสริฐ. (2561). การบัญชีบริหาร. สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
สุภมาส อังศุโชติ, สมถวิล วิจิตรวรรณา และ รัชนีกูล ภิญโญภานุวัฒน์. (2554). สถิติวิเคราะห์ สำหรับการวิจัยทางสังคมศาสตร์และพฤติกรรมศาสตร์: เทคนิคการใช้โปรแกรม LISREL (พิมพ์ครั้งที่ 3). เจริญดีมั่นคงการพิมพ์.
สุภาวดี ศรีสวัสดิ์, นฤมล จันทร์แก้ว, และ สมชาย พูลสวัสดิ์. (2562). การจัดทำบัญชีต้นทุนกับความสามารถในการแข่งขันของวิสาหกิจชุมชนแปรรูปอาหาร. วารสารวิจัยเพื่อการพัฒนาชุมชน, 12(2), 45–60.
อรวรรณ โสมพริ้ง. (2566). การบริหารต้นทุนการผลิตและการวางแผนกำไรผลิตภัณฑ์ของกลุ่มวิสาหกิจชุมชน. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยราชภัฏกาญจนบุรี, 12(2), 1-13.
อุดมศักดิ์ แซ่ลิ้ม. (2563). การบริหารต้นทุนเพื่อการตัดสินใจ. ซีเอ็ดยูเคชั่น.
อุมาพร ตระกูลเอี่ยมเสถียร, ชัชรียา พงษ์เพชร, และ ประมวล ทรายทอง. (2564). ปัจจัยที่มีผลต่อความสำเร็จของการดำเนินงานวิสาหกิจชุมชนแปรรูปและผลิตภัณฑ์อาหารในจังหวัดกาญจนบุรี. วารสารรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์, 13(2), 85-110.
Daft, R. L. (2016). Organization theory and design (12th ed.). Cengage Learning.
Dess, G. G., Lumpkin, G. T. and Eisner, A. B. (2019). Strategic management: Text and cases (8th ed.). McGraw-Hill Education.
Drury, C. (2018). Management and cost accounting (10th ed.). Cengage Learning.
Garrison, R. H., Noreen, E. W. and Brewer, P. C. (2021). Managerial accounting (17th ed.). McGraw-Hill Education.
Heizer, J., Render, B. and Munson, C. (2020). Operations management: Sustainability and supply chain management (13th ed.). Pearson Education.
Horngren, C. T., Datar, S. M. and Rajan, M. V. (2014). Cost accounting: A managerial emphasis (15th ed.). Pearson Education.
Kotler, P. and Armstrong, G. (2018). Principles of marketing (17th ed.). Pearson.
Kotler, P. and Keller, K. L. (2016). Marketing management (15th ed.). Pearson Education.
Mintzberg, H. (2009). Managing. Berrett-Koehler Publishers.
Porter, M. E. (1985). Competitive advantage: Creating and sustaining superior performance. Free Press.
Porter, M. E. (2008). The five competitive forces that shape strategy. Harvard Business Review.
Slack, N., Brandon-Jones, A., & Johnston, R. (2016). Operations management (8th ed.). Pearson.
Stevenson, W. J. (2018). Operations management (13th ed.). McGraw-Hill Education.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารวิชาการและวิจัย มหาวิทยาลัยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
